Opinie

Cito-toets als zwaard van Damocles

Over een maand is het zover: de Cito-eindtoets voor groep acht! Wat ooit bedoeld was als húlpmiddel bij de keuze van het voortgezet onderwijs, werd een zwaard van Damocles. Daardoor veranderen nu veel achtste-groepers in zenuwlijertjes. ün hun ouders.

Ik heb altijd geweigerd daaraan mee te doen. Samen met kinderen en hun ouders besprak ik de schoolkeuze en dan namen we een besluit vóór de toets. In 95% van de gevallen klopte mijn advies met de uitslag van de Cito-toets. En voor die paar kinderen die hun toets verknalden, ging ik in gesprek met de school waarvoor ze waren aangemeld. En dan had ik het niet over de uitslag, maar over wat ik gezíen had van het kind.

Sinds de jaren negentig heerst er trouwens in het héle basisonderwijs grote toetsgekte. ’Juf, hoe gaat het met onze Marieke in groep 3?’

’Ik zal even in mijn computer kijken, meneer.’

Het Cito (Centraal instituut voor toetsontwikkeling in Arnhem) vaart er wel bij, want die bedenkt het allemaal. Voor elke scheet een toets. Vooral jonge leerkrachten klampen zich vast aan deze gekte. De opleiding tot juf of meester is zo oppervlakkig geworden, dat té veel mensen met té weinig bagage voor de klas staan. Dan is een toets hun reddingsboei. De Amsterdamse schoolmeester Theo Thijssen zei honderd jaar geleden: ’Je moet in de eerste plaats goed kíjken naar kinderen’. Zouden de aanstaande docenten dat nog wel leren: écht kijken naar kinderen?

Zeker in het basisonderwijs trek je minimaal een jaar lang op met je klas en zie je veel. Ik heb niks tegen een toetsje op zijn tijd, maar niet om het resultaat in je computer te stoppen en er goede sier mee te maken tegenover ouders, de bovenschools manager of de inspectie. Maar wél om te kijken waar kinderen nog moeite mee hebben en ze daarbij te helpen.

En wat groep acht betreft, dreigt het nog gekker te worden. Er gaan stemmen op om de toets naar het eind van het schooljaar te verplaatsen, omdat ze na de Cito ’niks meer zouden uitvoeren’. Onzin, je kunt ná de toets de kinderen juist heel goed motiveren. ’Jongens, we herhalen nu alleen nog maar de dingen die je straks hard nodig hebt. En weet je wat: we gaan vast wat Frans doen en wiskunde. En we gaan ook nog op schoolkamp naar Ameland, dus we verdiepen ons uitgebreid in de Wadden. En we bedenken met elkaar een prachtige musical of afscheidstoneelstuk. We laten die heerlijke laatste maanden niet verpesten door het Cito!’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden