ChristenUnie verdient een eerlijke kans

Elke partij verdient een eerlijke kans om zich te bewijzen. Bij de formatie hoeven de standpunten van de ChristenUnie niet het probleem te zijn.

Sinds de coalitiebesprekingen tussen ChristenUnie, CDA en PvdA is er een sterke focus gekomen op de ChristenUnie. Deze focus is begrijpelijk, de teneur in de berichtgeving en bijdragen van columnisten niet. Een teneur van ’een rigoristische christelijke club die met haar medisch-ethische standpunten ons terugwerpt in de jaren vijftig. Tegelijk heeft die partij (vreemd genoeg) ook een sociaal en ecologisch profiel. Zo wordt het echter bij voorbaat voor PvdA en CDA moeilijker om een regeerakkoord aan de achterban uit te leggen. Deze toonzetting lijkt zich te keren tegen een eerlijke kans voor regeringsdeelname door de ChristenUnie.

Het is juist dat de ChristenUnie een behoorlijk andere kijk heeft op abortus, euthanasie, homohuwelijk en prostitutie dan het bestaande beleid. Het is ook juist dat de ChristenUnie duidelijk een sterkere nadruk legt op de sociale en ecologische taak van de overheid dan het vertrekkend kabinet. Vaak wordt dit sociale en ecologische gezicht aangehaald als ’tegenwicht’ van de medisch-ethische standpunten. De vraag is echter welke achterliggende visie deze schijnbaar tegenstrijdige beelden verenigt. Een blik in deze ’ziel’ van de ChristenUnie kan zinvol zijn voor een gebalanceerde beoordeling van deze partij.

De ChristenUnie is in 2000 ontstaan als een fusie van RPF en GPV. Beide partijen ontleenden hun bestaansrecht aan een uitgesproken christelijk karakter. Beide partijen maakten in de jaren negentig een ontwikkeling door waarin sociaal en ecologisch beleid gezien werd als een consequente uitwerking van de christelijke principes. Zowel het uitgesproken christelijke karakter als de sociale en groene profilering van de jaren negentig heeft het karakter van de in 2000 ontstane ChristenUnie bepaald. Na 2002/2003 bleek het nodig om het politieke profiel van de ChristenUnie duidelijker neer te zetten en te verdiepen. Het begrip ’christelijk-sociaal’ werd het omvattende politieke profiel dat zijn verdieping vond in het model van ’relatiepolitiek’.

In de visie van de ChristenUnie is ieder individu verbonden met God, de naaste en de schepping. Het is een relationeel en christelijk-transcendent mensbeeld dat het karakter van de ChristenUnie bepaalt. Het leven is heilig en komt tot zijn doel als het ingebed is in die relatie met God, de naaste en de schepping. De overheid heeft tot taak om het leven te beschermen en te bevorderen dat mens en schepping tot hun recht komen. Vandaar ook de nadruk op de waarde van het gezin.

Dit mensbeeld betekent nadrukkelijk ook dat de overheid zich niet inlaat met de persoonlijke levenssfeer maar alleen verantwoordelijk is voor het publieke terrein. Kortom: een verbindende, optimistische en tegelijk realistische visie, die een kans verdient zich te bewijzen.

Het mensbeeld van de partij is gefundeerd op een orthodoxe interpretatie van het christelijk geloof en de bijbel. Overigens is ’orthodox’ in dit kader beslist iets anders dan ’fundamentalistisch’. De ChristenUnie blijkt dan ook een verzamelpunt van zeer diverse denominaties; van rooms-katholiek tot vrijgemaakt-gereformeerd, van pinkstergemeente tot PKN. Met deze visie kan de partij een ’modern’ ecologisch en sociaal gezicht combineren met ’traditionele’ opvattingen over zaken als abortus en euthanasie. Overigens is het opmerkelijk dat altijd vergeten wordt dat deze standpunten in grote delen van Europa gemeengoed zijn. Wat dat betreft kent het Nederlandse provincialisme, waarbij eigen land tot norm en gidsland verheven wordt, schijnbaar geen grenzen.

Het relationele mensbeeld betekent ook ’goed bestuur, dichtbij de burger’. Dus niet meer taken op EU-niveau regelen dan noodzakelijk is. Maar de partij is geen club van navelstaarders en staat open voor de wereld. De ChristenUnie heeft een snel groeiend Europees netwerk opgebouwd (de European Christian Political Movement, om de christendemocratie in Europa weer op de kaart te zetten. Ook de nadruk op milieu en ontwikkelingshulp benadrukt de openheid voor de wereld.

Niemand is verplicht om het met de opvattingen van de ChristenUnie eens te zijn maar ze heeft lokaal en provinciaal bewezen een partij te zijn die staat is tot compromissen en staat voor de gewenste politieke stabiliteit en rust. Elke partij verdient een eerlijke kans om zich in regeringsdeelname echt te bewijzen. De ChristenUnie verdient deze kans ook, zonder ridicule vooroordelen vooraf.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden