'Christenen, maak duidelijk dat Breiviks geloof niet deugt'

Juli 2011: Vlaggen, bloemen en kaarsen ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de terreuraanslagen in en rond Oslo. Beeld EPA
Juli 2011: Vlaggen, bloemen en kaarsen ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de terreuraanslagen in en rond Oslo.Beeld EPA

Anders Breivik mag zich dan christen noemen, zijn gruwelijke daden laten zich niet rijmen met het christendom. Waarom veroordeelt de kerk hem niet stelliger? Kerkleiders kunnen een voorbeeld nemen aan bepaalde islamgeleerden, vindt de Vlaamse econoom en publicist Ides Nicaise.

De Turkse liberale islamgeleerde Fetullah Gülen bedient zijn extremistische geloofsgenoten al jarenlang van repliek, schrijft Nicaise in een opiniestuk in De Morgen. Zijn bijdrage is onderdeel van deze week verschijnende bundel. De beweging rond de invloedrijke Gülen draait onder meer om interreligieuze dialoog en tolerantie tussen andersgelovigen.

Misvormd beeld
'Ons beeld van de islam werd jarenlang misvormd door de terreur van Al Kaida, door de dictaturen in het Midden-Oosten en door de vrouwenonderdrukking', meent Nicaise. 'Daarmee contrasteert de maatschappijvisie van Gülen als de dag tegen de nacht. Voor hem zijn liefde, openheid en verdraagzaamheid de grondwaarden van de islam.'

Vanuit die houding zoekt hij naar gemeenschapsgrond met christenen. Hij kan een lichtend voorbeeld zijn, vindt Nicaise. Want niet alleen onder moslims besmeurt een klein groepje extremisten het imago van medegelovigen. Zoals Al-Kaida de islam in een kwaad daglicht stelt, vindt Nicaise, zo maakt Breivik het christendom ten schande. De kerk mag hem best wat meer tegengas geven.

Duidelijke taal
'Bij de aanslagen in Noorwegen heeft de paus gebeden voor de slachtoffers en opgeroepen om het pad van de haat te verlaten. Maar misschien zou het goed zijn dat de kerk even duidelijke taal spreekt over Breivik als Gülen over Osama bin Laden.' Immers: Breivik is bepaald niet de enige die bereid is tot een anti-islamitische oorlog uit naam van het christendom.

'Terreur kan nooit gebruikt worden in naam van het christendom noch voor een doel van het christendom. Een terrorist kan geen christen zijn en een christen geen terrorist. Een christen kan enkel vertegenwoordiger en teken zijn van vrede, welzijn en voorspoed.'

Christendom verbindt
Op die veroordeling volgt wat Nicaise betreft het zoeken naar 'menselijke, positieve beelden' van Europese moslims. Het christendom is daarbij eerder een verbindinde dan een beperkende factor. De Westerse christen zou meer gemeen hebben met de gemiddelde moslim dan hij denkt.

'In de Koran wordt God omschreven als de telkens vergevende, de barmhartige, de genadige, net zoals in de Bijbel. En hij is ook degene die ons oproept tot geweldloosheid en vergeving. Toen Mohammed zwaargewond werd bij een repressie tegen zijn beweging, bad hij: 'God, vergeef mijn volk, want ze weten niet wat ze doen.'' Saillant, vindt Nicaise. 'Waar hoorden we dat eerder?'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden