Chique klassiekers voor 'bescheiden' monniken

Regering Thailand verdenkt nieuwe boeddhistische opperpatriarch van belastingontduiking. Geweld bij massaal protest van monniken.

De deuren bij de ingang zijn van goud, het plafond is opgesierd met fraaie beschilderingen. Er zijn Chinese vazen, er is een hemelbed en zelfs een antieke koets heeft het tot hier gebracht. Maar de echte pronkstukken staan aan de rand van de zaal. Drie klassieke Mercedessen, alle in zo'n goede staat dat het lijkt of ze net van de band zijn gerold.

Phra Kru Pisansankanimit (63) haalt er zijn schouders over op. Ja, die auto's en die antieke spullen staan in het museum dat bij Wat Paknam Bhasicharoen hoort, de tempel waar hij al veertig jaar als monnik dient. Maar dat wil niet zeggen dat de monniken hier niet het bescheiden leven leiden dat van een boeddhistische monnik wordt verwacht. "Alles in het museum komt uit donaties", zegt Pisansankanimit glimlachend. "Verschillende mensen geven verschillende dingen."

Dat zien ze bij de Thaise regering, een militaire junta, anders. Tot woede van duizenden monniken vertraagt de junta de benoeming van Thailand's nieuwe boeddhistische opperpatriarch. De junta verdenkt de kandidaat, een negentigjarige monnik, namelijk van belastingontduiking bij de aanschaf van een klassieke Mercedes die in het museum van Wat Paknam Bhasicharoen staat te pronken. De woede over de vertraagde benoeming liep deze week zo hoog op dat het bij een protest tot een handgemeen kwam tussen monniken en soldaten

Verrassend zijn de beschuldigingen niet. Al jaren worden Thaise monniken in verband gebracht met schandalen. Sommigen met seks en drugs, anderen omdat ze verdacht worden van corruptie. Ook is er kritiek op hun politieke inmenging. De opperpatriarch wordt ervan beschuldigd een te nauwe band met ex-premier Thaksin Shinawatra te hebben. Een van zijn voornaamste tegenstanders, Boeddha Issara, was een leider van massaprotesten tegen de regering van Thaksin's zus Yingluck Shinawatra.

In Wat Paknam Bhasicharoen heeft de 82-jarige U-Thai Panicharoen net gemediteerd. Op blote voeten loopt hij door de tempel waar hij al sinds zijn zeventiende kind aan huis is. Hij vindt het bespottelijk dat zijn opperpatriarch wordt verdacht van belastingontduiking. "Ik ken de monniken hier persoonlijk", zegt hij. "Het zijn stuk voor stuk goede mensen die goede dingen doen. Zij leven niet in de materiële wereld. Mensen die zulke beschuldigingen uiten zijn jaloers."

Andere boeddhisten vinden de benoeming van de opperpatriarch geen goed idee. Iemand die bij zo'n schandaal betrokken is, kan onmogelijk op een verstandige manier leiding geven aan de 300.000 monniken die Thailand telt, vinden zij. "Wat hier gebeurt is een direct gevolg van haat, hebzucht en consumptie", zegt Sulak Sivaraksa, een vooraanstaande boeddhistische geleerde. "Monniken horen een simpel bestaan te leiden. Deze monniken aanbidden het kapitalisme."

Volgens Sulak zijn veel boeddhisten in Thailand ontworteld. Monniken horen kritische mensen te zijn die zich hebben ontdaan van alle luxe en zich niet overgeven aan verleidingen, zegt hij. Ze hebben een voorbeeldfunctie voor de gewone man. "Maar de monniken leven in luxe en worden beschouwd als mensen die ceremonies uitvoeren. Achter de schermen verdienen ze geld en hebben ze minnaars of minnaressen. Het is pure commercie en ze schamen zich er niet eens voor."

In Wat Paknam Bhasicharoen roept een monnik via luidsprekers de namen om van mensen die een donatie hebben gedaan, inclusief het bedrag. Bij een altaar brandt een grijzende man wierook, een vrouw prevelt een gebed. Boven hen hangen witte papiervellen met namen. Wie 10.000 baht aan de tempel geeft, 250 euro, krijgt een eigen plekje in deze eregalerij.

Monnik Phra Kru Pisansankanimit kijkt vanachter zijn bureau goedkeurend toe. Hoe groot de donatie ook is, hier komt die altijd goed terecht, zegt hij. "We gebruiken het geld voor het onderhoud van de tempel en eten voor de monniken. Wat overblijft geven we terug aan de maatschappij, om goed te doen."

undefined

Nationale religie

Een groep Thaise monniken heeft de militaire junta opgroepen het boeddhisme als nationale religie vast te leggen in de grondwet. Volgens hen is dat nodig om het boeddhisme te beschermen. De monniken zijn geïnspireerd door de gebeurtenissen in buurland Burma, waar radicale boeddhisten grote politieke invloed hebben. Ze hebben daar in de afgelopen jaren een anti-islam campagne geleid. Critici vrezen dat een dergelijke stap tot meer uitsluiting en discriminatie zal leiden van in Thailand levende moslims en christenen. In Thailand is naar schatting 93 procent van de bevolking boeddhistisch, 5 procent islamitisch en iets meer dan 1 procent christelijk.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden