CDA wil al jaren draai geven aan Nederlands natuurbeleid

Henk Bleker, Staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie bij zijn landgoed. Foto: Rreyer Boxem Beeld
Henk Bleker, Staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie bij zijn landgoed. Foto: Rreyer Boxem

De provincies schrokken enorm, eind oktober, toen zij een brief ontvingen van de kersverse staatssecretaris Bleker (landbouw). Daarin stond dat het Rijk per direct stopte met de financiering voor aankoop van grond ten behoeve van natuur.

Dat kon niet. Eerder gemaakte afspraken kan je niet zomaar afblazen, zeiden zij. Vandaag buigt de Eerste Kamer zich over het natuurbeleid van Bleker.

Al bijna drie jaar geleden kondigde toenmalig minister Verburg van landbouw en natuur aan dat ze wilde gaan kijken hoe boeren en agrariërs meer kunnen bijdragen aan natuurbeheer, met als belangrijkste reden minder landbouwgrond te hoeven omzetten in natuur.

Verburg proefde in 2008 steeds meer verzet bij boeren - maar ook burgers - om akkers en weilanden te verkopen om vervolgens te zien dat dit land verwildert. De nieuwe eigenaren, zoals Staatsbosbeheer, hebben immers vaak geen geld om het gebied direct in te richten als mooie natuur.

Verburg stelde voor om zoveel mogelijk nieuwe natuur op vrijwillige basis tot stand te laten komen. Dit kreeg volle steun van de CDA-fractie. "De mooiste natuur is vaak landbouw", zei CDA-Kamerlid Ad Koppejan destijds. Hij haalde het wereldwijde voedseltekort erbij om het belang van landbouwgrond te benadrukken.

Enkele oppositiepartijen vonden dat nogal ongepast, maar dit argument kwam in het CDA-verkiezingsprogramma 2010-2015 gewoon terug. 'Vruchtbare grond moet zoveel mogelijk worden behouden, ook met het oog op de toenemende vraag naar voedsel.'

In hetzelfde verkiezingsprogramma staat tussen de regels door de nodige kritiek op het uitvoeren van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) waarbij natuurgebieden aan elkaar worden gekoppeld. De EHS en Natura2000 zijn slechts middelen om de teruggang van de biodiversiteit te bereiken, schrijven ze. Het CDA waarschuwt bovendien dat voor hen het toekomstperspectief van agrarische ondernemers belangrijk is bij de uitvoering van de EHS.

Toch kwam de aankondiging om de EHS opnieuw te bekijken, te beoordelen en voorlopig stop te zetten, niet lekker aan bij de oppositie en bij de provincies. "Ik had verwacht dat Bleker met scherp ging schieten, maar dit is schieten met hagel. Dan raak je alles. Het hele platteland gaat zo op slot", zei de Drentse gedeputeerde Munniksma (PvdA). Zijn Groninger collega Hollenga (CDA): "Bleker gaat veel te ver. Onbestaanbaar dat hij durft te tornen aan eerdere afspraken."

Staatssecretaris Bleker verwijst vaak naar de financiële crisis waardoor het geld op is voor nieuwe natuur. Tegelijk geeft hij toe dat als hij geen bezuinigingsopdracht had, hij met dezelfde voorstellen zou zijn gekomen. "De natuur is de laatste jaren wel erg veel van de politiek geworden en van de grote organisaties als Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten. Natuur moet weer van mensen worden. Ik ben liefhebber van gewone natuur", zei hij in een eerder interview met Trouw.

De oppositie vindt nog steeds dat gemaakte afspraken nagekomen moeten worden; dat de biodiversiteit ernstig te lijden heeft als de EHS niet wordt afgemaakt; dat eerdere investeringen daardoor bijna nutteloos zijn geworden.

Het CDA en het kabinet blijven erbij dat met een herijkte EHS en meer agrarisch natuurbeheer Nederland voldoende natuur van voldoende kwaliteit kent.

Veel senatoren zullen vandaag hun vraagtekens daarbij zetten en zich afvragen of natuurbeleid waarbij wordt gestopt met de robuuste verbindingszones de Europese afspraken niet schendt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden