’CDA-plan in strijd met vrijheid onderwijs’

(\N)

Scholen in oprichting moeten vooraf aantonen dat ze hun zaakjes op orde hebben, vindt het CDA. Dat is in strijd met de vrijheid van onderwijs, zeggen critici.

Het voorstel van het CDA om strengere eisen te stellen aan scholen in oprichting betekent een breuk met artikel 23 van de Grondwet. Dat zegt hoogleraar onderwijsrecht Paul Zoontjens.

In dat artikel is de vrijheid van onderwijs vastgelegd. Zoontjens: „Een afspraak uit 1848 die heel principieel is: voorafgaand aan de stichting van een school mag de overheid geen vergunning eisen.”

CDA-Kamerlid Jan Jacob van Dijk kondigde afgelopen weekeinde aan een initiatiefwetsvoorstel te willen schrijven dat strengere eisen bij de start van scholen voorschrijft. Wie nu een school wil stichten en daarvoor subsidie vraagt, hoeft slechts genoeg leerlingen te hebben en aan te tonen dat er behoefte is aan dat type onderwijs. Pas later bekijkt de onderwijsinspectie of de kwaliteit in orde is.

Dat is te laat, vindt het CDA. Scholen zouden aan veel meer criteria moeten voldoen voordat ze subsidie krijgen, stelt Kamerlid Van Dijk. Ze moeten getoetst worden op bevoegde docenten, voldoende zeggenschap voor ouders, een schoolwerkplan, goede huisvesting en ze moeten vijf dagen per week les geven.

Dit om te voorkomen dat er zeer zwakke scholen ontstaan waar kinderen een achterstand oplopen.

Kamerlid Arie Slob van de ChristenUnie vindt dat het CDA ’niet met artikel 23 moet stunten’. „Bovendien is het de vraag of zo’n maatregel werkt: je weet niet of scholen die vooraf aan de eisen voldoen ook echt goed onderwijs geven.” Slob ziet meer in verscherpt toezicht op scholen die net gestart zijn.

De scholen zelf zijn minder huiverig voor strengere eisen. Youssuf Altuntas, directeur van de koepelorganisatie van islamitische scholen ISBO, vindt het zelfs een ’prima plan’. Bijna de helft van de islamitische scholen presteert zwak tot zeer zwak, bleek onlangs. Altuntas zou daarom liever ook vooraf kwaliteitseisen stellen dan alleen achteraf: „Bij ISBO komen we er twee jaar na de oprichting van sommige scholen achter dat er veel niet deugt. Die besturen weten niet dat je bij de oprichting ook aan een medezeggenschapsraad moet denken, dat een school een ouderraad behoort te hebben. Heb je dat niet in de gaten, dan beschadig je de kwaliteit van het onderwijs.”

Directeur Gertjan Oosterhuis van evangelische school De Passie heeft in tien jaar tijd vier nieuwe scholen opgericht. „De belangrijkste toets in ons geval was, of de evangelische richting als zodanig werd erkend. Die erkenning kwam na veel strijd.”

Toch is hij niet bang dat er getornd wordt aan artikel 23. „De vrijheid die ouders hebben om een school van eigen signatuur te stichten, lijdt niet onder deugdelijkheidseisen. Een bestuur van een school in oprichting dat zichzelf serieus neemt, stelt die eisen ook aan zichzelf.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden