Carol Ann Duffy is wars van moeilijkdoenerij

Carol Ann Duffy


Dichterbijen Poet Bees


Vert. Florianne Sollie, Maartje Stift, Helen Zwaan, Onno Koster. Het Literatuurhuis; 47 blz. euro 7,50. Duffy treedt 23 mrt op in het Auditorium, UCU, Utrecht.


Janita Monna schrijft wekelijks over poezie voor Trouw


Ze is de Britse Ester Naomi Perquin, maar dan benoemd door de koningin. Ze schreef gedichten over de laatste Engelse soldaten die vochten in de Eerste Wereldoorlog, de geblesseerde achillespees van David Beckham, en het huwelijk van William en Kate: Carol Ann Duffy, sinds 2009 Engelands poet laureate. De eerste vrouw, de eerste Schot en de eerste die open is over haar biseksualiteit, in de ongeveer vier eeuwen dat het ambt in het Verenigd Koninkrijk bestaat.


Maar de bekendheid die sommige van haar voorgangers - Ted Hughes, John Betjeman - in Nederland hebben, heeft Carol Ann Duffy hier niet. Terwijl haar oeuvre flink wat meer omvat dan de paar 'hofdichten' die ze schreef. Kinderpoëzie, bewerkingen van sprookjes, en een lange lijst dichtbundels, waaronder bijvoorbeeld 'The World's Wife'. Met scherpe en geestige gedichten, monologen vaak, vanuit het perspectief van vrouwen achter bekende mannen uit de wereldgeschiedenis: Aesopus, Darwin, Freud, en ook Shakespeare, over wie ze Anne Hathaway laat zeggen: My lover's words / were shooting stars which fell to earth as kisses / on these lips.


Voor die regel is inmiddels ook een Nederlandse vertaling: 'Mijn minnaars woorden / waren vallende sterren die ter aarde stortten als kussen / op deze lippen'.


Hij is te lezen in een klein boekje dat nu verschijnt bij het Utrechtse Literatuurhuis. Dat boekje begeleidt een bezoek dat Duffy komende week aan Nederland brengt. Ter gelegenheid daarvan zetten enkele studenten literair vertalen van de Universiteit Utrecht zich aan tien van Duffy's gedichten.


Meest treffend laat het bundeltje zien wat voor puzzel het vertalen van poëzie eigenlijk is. Rijm, ritme, het spel met betekenis - hoe alles wat een functie heeft in een gedicht in een andere taal te vangen?


Here are my bees, / brazen, blurs on paper, besotted; buzzwords. Het klinkt bij studente Helen Zwaan zo: 'Hier zijn ze, mijn bijen, / bron- zen wazen op papier, / beneveld; gonswoorden'.


Helemaal voor het eerst is het overigens niet dat werk van Duffy naar het Nederlands wordt vertaald. Dat gebeurde al eens toen ze optrad op het Rotterdamse Poetry International Festival. Daar las ze onder meer 'Demeter', een gedicht waarin ze spreekt over tough words, woorden als 'graniet' en 'steen', die nodig zijn to break the ice.


Die woorden typeren de kleur van haar stem, die - wars van moeilijkdoenerij - hangt tussen hardheid en diepe betrokkenheid, vermengd met een nuchter, gedreven soort feminisme. Florianne Sollie vangt die toon in haar vertaling van het ironische beklag van 'Frau Freud' over haar mans penisobsessie 'je zou / zelfs kunnen zeggen dat ik net zo bekend ben met zoek- / Dikkie-Dik / als Ms. M. Lewinsky'.


'Dichterbijen', dat werd aangevuld met poëtische reacties van Utrechtse dichters op Duffy's werk, is vooral een roep om meer. Op dus naar een volwaardige bundel.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden