Camiel Eurlings: voormalig wonderkind van het CDA

Eurlings op de tribune tijdens de kwartfinale hockey tussen de vrouwen van Nederland en Argentinië op de Olympische Spelen van Rio. Beeld ANP

'Als een baksteen', die uitdrukking is van toepassing op de voormalige politicus die vrijdag hard viel. De sporters die hij wilde blijven vertegenwoordigen, wilden hem niet.

Het komt niet heel vaak voor dat iemand zo diep valt.

Op dit moment leidt de 44-jarige Camiel Eurlings, ambteloos burger te Valkenburg aan de Geul, niet veel meer dan zijn eigen leven, één waarin hij in ieder geval een povere reputatie omtrent zijn omgang met vrouwen met zich meedraagt. Maar er waren jaren waarin de zekerheid dat Eurlings ooit heel Nederland zou gaan leiden behoorlijk manifest was.

In 2008 bijvoorbeeld, toen ook een verslaggever van deze krant de stellige verwachting opschreef dat in Eurlings een toekomstig premier school. De minister van verkeer en waterstaat had op dat moment nog geen file opgelost, maar toch: 'zijn optreden geeft nu al menig automobilist het gevoel dat het beter doorstroomt', schreef Trouw.

Tegen NRC Handelsblad noemde twee jaar later senator en CDA-prominent Hans Hillen Eurlings hoopvol 'een bijna ideale lijsttrekker'. Hij zou, zei Hillen, van het CDA een 'jongere partij in een moderne samenleving' kunnen maken.

"Waar Eurlings komt, gebeurt er iets", was toen het verhaal. De jonge politicus kon bogen op een fabelachtige dossierkennis, een meer dan ontspannen omgang met de media en hij wist zich met soepele bewegingen binnen ambtelijke en politieke organisaties omhoog te werken. Hij zei wat hij vond en liet zich niet afschrikken door ambtelijkheden. De kneepjes van het politieke vak had hij en zijn jeugd geleerd op de publieke tribune in Valkenburg, waar zijn vader raadswerk deed.

Tekst loopt door onder de tekst

In 2004 werd Eurlings bejubeld als CDA-lijsttrekker voor de verkiezingen voor het Europees parlement. Beeld ANP

CDA

Als CDA-Kamerlid had hij opzien gebaard door vóór de Amerikaanse inval in Irak te zijn. Als CDA-fractievoorzitter in het Europarlement kantelde hij de discussie over de toetreding van Turkije tot de Europese Unie. 'We moeten onze Turkse vrinden duidelijk maken dat zij nog een lange weg hebben te gaan', vond Eurlings in de enigszins archaïsch aandoende zuid-Nederlandse tongval die ook de oud CDA-leider Dries van Agt kenmerkte.

Die opvatting betekende achteraf min of meer het einde van de discussie over de Turkse toetreding. Daarvoor al had hij als kandidaat-Kamerlid laten zien dat hij de zegen van het publiek had, toen hij zich met een monsterlading van 24.000 voorkeurstemmen in de Tweede Kamer liet katapulteren.

Dat ging nog even door. Want al koos Eurlings in 2010 niet voor het partijleiderschap, toch bleef hij cruciale wendingen vorm geven: hij was het weer die de beslissende draai gaf aan zijn diep verscheurde partij in 2010, toen die voor de vraag stond of ze met de VVD in een minderheidskabinet zou stappen. Tegen de liberalen was geen bezwaar, maar wel tegen het idee dat de coalitie gedoogd werd door de PVV, een constructie die door menig CDA-er met grote afschuw werd verwelkomd.

Niet door Eurlings. Op een door diepe verdeeldheid gekenmerkt congres salueerde hij, inmiddels alweer minister af, met betraande ogen, 'at your service' naar onderhandelaar Maxime Verhagen, die de constructie had vormgegeven. Het bleek precies de steun die Verhagen nodig had - het congres ging overstag.

KLM

Dat de beloftevolle politicus niet álles kon, was op dat moment al wel gebleken. Als minister moest hij bakzeil halen over de kilometerheffing, al bleef de vraag of hij daar zelf eigenlijk wel voorstander van was geweest. Die eerste mislukking bleef hem niet aankleven. Maar ook later kwam hij makkelijk weg, bijvoorbeeld toen hij vanaf 2013 de functie van president-directeur van KLM bekleedde. Daar bleek hij bepaald niet voor in de wieg gelegd. In luchtvaartkringen werd al snel werd gefluisterd over Eurlings' geringe besliskracht, over hoe zijn tweede man Pieter Elbers de eigenlijke leiding had. Een bestuursfunctie bij American Express hield hij ook niet lang vol.

Dat de naam van Eurlings niet tussen de dit voorjaar aangetreden CDA-ministers en staatssecretarissen zat, toont dat het CDA hem inmiddels ook wat minder hoog heeft zitten.

Ook zijn persoonlijk leven liep minder voorspoedig dan ooit gedacht. Het was een mislukking van een andere orde, maar Eurlings' voornemen een gezin te stichten, de reden die hij in 2010 gaf om zijn terugtocht uit de politiek te verdedigen, was al in het water gevallen toen zijn toenmalige relatie strandde.

Over hoe het afliep met een latere relatie is meer dan voldoende bekend: zijn niet heel erg handige geklets over de gescheurde oorlellen van zijn voormalige partner luidde uiteindelijk ook Eurlings' afzwaaien als lid van het Internationaal Olympisch Comité in, de laatste functie die hij nog had.

Wat gebeurt er met de plek van eurlings?

Nu Camiel Eurlings zijn plaats heeft opgegeven, is Nederland niet meer vertegenwoordigd in het Internationaal Olympisch Comité (IOC). Het is niet zo dat zijn plaats automatisch door een Nederlander wordt ingenomen. Hoe werkt het precies?

Het IOC telt 115 leden. Vijftien leden zijn voorzitters van internationale federaties. Vijftien plekken zijn voor voorzitters van nationale sportcomités en vijftien plaatsen voor atleten. De overige zeventig plekken zijn voor 'gewone' leden. Tot die groep behoorde Eurlings (en in het verleden koning Willem-Alexander en oud-judoka Anton Geesink).

Elk land kan mensen naar voren schuiven. Een commissie van het IOC doet vervolgens een voordracht aan het bestuur, en het bestuur draagt die mensen weer voor aan het congres. Daar wordt dan uiteindelijk bepaald wie een plek krijgt. Eurlings werd na zijn voordracht in 2013 door Nederland tijdens een congres van het IOC benoemd. Hij was de elfde Nederlander die deel uitmaakte van het comité. Vanaf 1898 zijn vrijwel zonder tussenpozen Nederlanders IOC-lid geweest.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden