Burma maakt werk van verkiezingen

Ex-politiek gevangene neemt het op tegen regeringspartij

"Ik ben hier geboren en getogen en ik ga Hlegu welvarend, ontwikkeld en modern maken," zegt Aung Myat Htu. De 42-jarige veearts, een gemoedelijk ogende man met afstaande oren en een dunne bril, is de kandidaat voor de Burmese regeringspartij de USDP (Union Solidarity and Development Party). Nooit eerder stond hij buitenlandse pers te woord en hij zit er wat onwennig bij in zijn bloedhete kantoor, een uur rijden ten noorden van Rangoon.

In een aangrenzende kamer roezemoest een vergadering van een twintigtal mannen over een parade die de dag voor de tussentijdse verkiezingen van zondag 1 april gepland staat. Rondom het gebouw sjouwen partijleden met metershoge borden met de foto van de veearts die de komende dagen nog in de omgeving geplaatst worden.

"Ik heb ervaring in de politiek en iedereen kent me hier", noemt Aung Myat Htu als zijn sterke punten. Hij was jarenlang lid van een door de junta opgezette civiele organisatie die de voorloper vormde van de USDP. Hij schat dat hij 65 procent van de stemmen in de tussentijdse verkiezingen van zondag gaat halen. Zijn partijgenoten, die in het uniform van de partij, witte kraagloze jasjes en groene longyi's (sarongs) rond de deur drommen, roepen: "Welnee 75 procent".

Maar in een dorp tussen rijstvelden en akkers met verschraalde bonenplanten vervagen die optimistische woorden. Twee meisjes van midden twintig die in een theehuis werken, wijzen giechelend naar een kleine poster als hun favoriet. Daarop prijkt het gezicht van Phyo Min Thein, de 45-jarige kandidaat van de Nationale Liga voor Democratie.

Maar na enig nadenken geven ze toe dat de gang naar de stembus hen eigenlijk niets kan schelen en dat ze niet meer weten op wie ze stemden tijdens de vorige verkiezingen in 2010. Ook diverse andere bewoners in de omgeving beamen dat ze te druk zijn met het vullen van hun rijstkom om zich voor politiek te interesseren.

In frauduleuze en gemanipuleerde verkiezingen van 2010 haalde de door de regering gesteunde USDP zo'n 80 procent van de stemmen. De partij beschikte over een overvloed aan fondsen en kon vrij campagne voeren, terwijl andere partijen met financiële tekorten en intimidatie kampten. De concurrentie was ook aanzienlijk minder, omdat de populaire oppositieleidster Aung San Suu Kyi nog onder huisarrest zat en haar partij, de NLD, de verkiezingen boycotte.

Deze keer is de NLD de belangrijkste tegenstander van de regeringspartij in de 45 districten waar de tussentijdse verkiezingen plaatsvinden. Ondanks het kleine aantal zetels zijn de verkiezingen vanwege de deelname van Suu Kyi symbolisch belangrijk en een opmaat naar de algemene verkiezingen van 2015. Als de verkiezingen vrij en eerlijk verlopen, is dat voor westerse landen een belangrijke indicatie dat het de regering ernst is met de belofte voor politieke hervormingen.

In lange rijen vullen honderden dorpelingen - getooid met helderrode vlaggen, petjes en tassen van de NLD - het stoppelige terrein van een klooster in Hlegu. "Kom allemaal naar de stembus en stem voor een veelbelovende toekomst op de NLD", schalt een lied uit de boxen bij het podium. Vlak voordat kandidaat Phyo Min Thein verschijnt, wordt het een minuut doodstil om de slachtoffers van de volksopstand van 1988 te herdenken. Phyo Min Thein was een van de leiders van de protestbeweging en zat vijftien jaar gevangen.

"Ik ben trots op mensen zoals hij", zegt de 77-jarige Than Nwat, die in elkaar gevouwen op haar slippertjes in de menigte zit. Op een podium met een groot portret van hemzelf en Aung San Suu Kyi houdt de kandidaat zijn boodschap kort. "Democratie betekent dat mensen het recht hebben de juiste leiders te kiezen. Om een parlement te vormen dat aan het volk verantwoording is verschuldigd. Geef ons die taak en stem op ons." Nog maar nauwelijks is de menigte uitgeklapt of de voormalige politieke gevangene wordt, omgeven door lijfwachten, in zijn zwarte landcruiser weggereden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden