Burgh-Haamstede, de parel van Zeeland, groeit en vergrijst

Toeristen in Burgh-Haamstede op Goede Vrijdag. Beeld Arie Kievit

Het Zeeuwse Burgh-Haamstede telt op een mooie zomerse dag zeven tot acht keer zoveel inwoners. Maar terwijl de toeristen toestromen, vertrekken de jongeren.

Wie de langgerekte dorpsstraat vanaf het hart van het Zeeuwse Burgh-Haamstede volgt naar het strand, ruikt een lichte boerenlucht, vermengd met de zeelucht vanuit de duinen. Op het eerste gezicht lijken hier alleen huizen van bewoners te staan. Maar wie goed kijkt, ziet vlaggen van vakantieparken en campings wapperen. 

In Burgh-Haamstede zijn jaarlijks meer dan 1,4 miljoen overnachtingen van toeristen. Op een mooie, ­zomerse dag is dit dorp van 4400 ­inwoners zeven tot acht keer zo groot. Het aantal toeristen groeit elk jaar. Tegelijkertijd vertrekken steeds meer jongeren uit het dorp en blijven de gepensioneerden over. Zo is het in de zomer levendig, maar in de winter ijzig stil.

De bloeiende perenbomen langs de weg herinneren aan het dorp van vroeger. Een arme, afgezonderde ­regio, waar de boeren leefden van het verbouwen van tulpenbollen, ­appels en peren. Om een zakcentje bij te verdienen, zetten boeren in de jaren zestig tentjes in hun boomgaarden. In de kippenhokken in achtertuinen kwamen stapelbedden. Een tuinslang als buitendouche volstond voor toeristen.

De tentjes en kippenhokken groeiden uit tot campings, vakantiewoningen en vakantieparken. De tuinslangen werden ingeruild voor toiletgebouwen en steeds meer toeristen ontdekten de kop van het ­eiland Schouwen-Duiveland.

Authenticiteit 

Sinds twee jaar is een stop gezet op het bouwen of uitbreiden van ­vakantieparken. “Toeristen komen hier voor hun rust en de natuur. Dat willen we zo houden”, zegt voorzitter Kees Veerhoek van de dorpsraad. Die werkt aan een tienjarenplan om de klassieke badplaats van vijftig jaar geleden weer te laten herleven. “De authenticiteit van het dorp is een beetje verdwenen”, aldus Veerhoek. De groep bewoners streeft ernaar de dorpsstraat autoluw te maken en oude ­gevels in ere te herstellen.

Daniëlle Orelio (76) woont al zestien jaar met veel plezier tussen de ­vakantieparken aan de Hogeweg. Ze is kunstenares. Van toeristen heeft ze geen last, het zijn haar klanten. Volgens Orelio stroomt het dorp buiten het toeristenseizoen leeg en doet de gemeente daar weinig aan. Het stoort haar dat veel winkels sluiten. “Hier wonen vooral gepensioneerden en ouderen. Zij kunnen straks niet meer alles kopen.” Haar buren zijn steeds vaker toeristen die hun woning alleen als tweede huis gebruiken. “Afgelopen winter vond ik het hier voor het eerst stil.”

De gemeente Schouwen-Duiveland zegt weinig te kunnen veranderen aan het verdwijnen van de winkeltjes. Wel aan het probleem van de tweede huizen. Sinds begin maart mogen woningen in de dorpskernen niet meer worden opgekocht als tweede huis. “Dit moet ervoor zorgen dat woningen niet lang leeg staan en jongeren ook de kans krijgen om een huis te kopen”, zegt wethouder Daniël Joppe van de gemeente Schouwen-Duiveland.

Stacaravan

Een felgeel vliegtuigje siert de ingang van camping de Duinrand. De vaste bezoekers die dat zien, weten dat hun vakantie is begonnen. Maar zij verliezen mogelijk hun vakantiestek, omdat de 600 stacaravans en chalets plaatsmaken voor 200 luxe vakantiewoningen. Eigenaar Machiel Blom wil meegaan met de tijd: “Steeds minder vakantiegangers willen een stacaravan.”

Campingbewoonster Maria Tieges, die al twintig jaar elk weekend komt, vreest dat toerisme in Burgh-Haamstede zo voor de hoge sociale klasse wordt. “Dat doet pijn. Mensen hebben hier hun kinderen en kleinkinderen zien opgroeien. De vakantiegangers met een kleinere portemonnee kunnen straks geen huisje huren op het luxe park.”

De dorpsraad ziet de problemen op de Duinrand. Het is niet de bedoeling dat Burgh-Haamstede voor de rijke toerist wordt. “Kwaliteitsverbetering moet ervoor zorgen dat het toeristenseizoen wordt verspreid”, zegt Kees Veerhoek. Een luxe huisje is in de koude maanden aantrekkelijker dan een stacaravan.

Lees ook:

Vloedgolf aan toeristen in Nederland zorgt voor ‘ongelooflijk veel last’

De stroom van toeristen wordt een vloedgolf. Waren er in 2017 nog 42 miljoen toeristische bezoekers in Nederland, in 2030 zijn dat er mogelijk 60 miljoen. Een toename van ruim 40 procent.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden