Burgers zamelen geld in om energieproducent Eneco groen te houden

Beeld ANP XTRA

Bij een crowdfundingactie loopt het storm. De verontruste bevolking zet verkopende gemeenten onder druk.

'Eneco kan het verschil maken en Nederland helpen in de energietransitie. Daar draag ik graag mijn steentje aan bij!' De reactie is van ene Natascha, die op de website van crowdfundingplatform Greencrowd 1000 euro inlegt voor de koop van Eneco. Matthijs G. belooft ook 1000 euro te storten en zegt: 'Ik wil dat Eneco de juiste koers blijft varen. Als het niet via gemeenten is, dan via ideële burgerparticipatie.'

Op Greencrowd.nl lopen de emoties, meestal anoniem, hoog op. Sinds vrijdag kunnen burgers en bedrijven zich aanmelden om samen energieproducent Eneco te kopen. Inmiddels hebben ruim duizend particulieren en bedrijven 8,7 miljoen euro toegezegd. Een serieus bedrag in de wereld van crowdfunding, maar voor de koop van Eneco een druppel op de gloeiende plaat. De waarde van Eneco wordt geschat op 2,5 tot 3 miljard euro. 

Om een meerderheid in Eneco te verwerven, is volgens de organisatoren van Greencrowd minstens 250 miljoen euro nodig. Tenminste, als banken dan nog eens een veelvoud van dit bedrag aan leningen geven.

Alle tekenen wijzen er nu nog op dat Eneco in handen komt van een private investeerder of een grote buitenlandse concurrent. Het bedrijf is nu nog in handen van 53 voornamelijk Zuid-Hollandse gemeenten.

Privatisering

De besturen van Rotterdam, Den Haag, Dordrecht en Leidschendam - samen goed voor 60 procent van de aandelen - hebben hun gemeenteraden inmiddels geadviseerd om het bezit te verkopen. Gemeenten zijn niet op de wereld om grote belangen in commerciële bedrijven te bezitten, luidt het argument. Een groot bedrijf als Eneco, dat regelmatig grote investeringen doet, is beter af met een eigenaar met diepe zakken.

Maar het verzet tegen de privatisering groeit. Eneco wordt gezien als een duurzame energieproducent die stevig inzet op de transitie van fossiele brandstoffen naar alternatieven als wind- en zonne-energie. Uit de commentaren op het crowdfundingplatform blijkt dat burgers er alles aan willen doen om het bedrijf uit handen van een grote buitenlandse energieproducent te houden.

Nuon en Essent dienen hierbij als schrikbeeld. Beide bedrijven werden in 2009 door Nederlandse provincies aan buitenlandse energieproducenten verkocht. Duizenden banen gingen verloren en de transitie naar duurzame energieproductie verdween naar de achtergrond. Onlangs riep vakbond CNV de gemeenten op om zich nog eens op de verkoop van Eneco te bezinnen.

Ook Eneco is bezorgd. Het bedrijf is niet tegen verkoop, maar hoopt toch vooral op een aandeelhouder die volop de ruimte blijft geven aan het ingezette pad van duurzame energieproductie.

Het is de vraag of de crowdfundingactie een serieuze oplossing is om Eneco in 'publieke' handen te houden. De toestroom mag dan hard gaan, het benodigde bedrag is immens. Bovendien zijn de huidige inschrijvers voorlopig tot niets verplicht. Iedereen kan zich voor een groot bedrag inschrijven en er een gevoelig commentaar bij geven.

Initiatiefnemer Jan Willem Zwang van Greencrowd geeft zijn project een goede kans. "Het is duidelijk dat de verkoop van Eneco onder de burgers leeft. Het is nu zaak om grotere investeerders mee te krijgen." Zwang zegt toezeggingen te hebben van enkele grote energieleveranciers en contact te zoeken met grote klanten van Eneco. Ook hoopt hij pensioenfondsen voor zich te winnen om een bijdrage te doen.

Ook als de crowdfundingactie op niets uitloopt, kan een duidelijke noodkreet van burgers invloed hebben op de 53 gemeenteraden.

Lees ook:

Moeten de gemeenten hun aandelen Eneco houden?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden