Buitelend engelsdom en champagne na zondeval theater

Tot 8 januari door het hele land.

Het toneel is een lege, zwarte ruimte waarin een looppad van hol klinkende ijzeren stellages zich omhoog slingert. Halverwege is een gat waar de engelen overheen moeten springen om niet in de zwavelpoel te vallen. Het pad eindigt bij een meters lang bord, waarop in koeien van graffiti-letters GOD staat gekalkt, omgeven door wat minder eerbiedige vierletterwoordjes.

Geen wonder dat de schoonheid van het paradijs, die Apollion komt beschrijven aan Belzebub en zijn trawanten, de vermolmde en doodzieke engelensamenleving uiteen doet vallen. Belzebub: een valse giechelaar met paarse mond en zwarte zonnebril, die graag obscene gebaren maakt met de kroon van stedehouder Lucifer, of die met zijn stokje Apollion ranselt. Belial: een gemene vrouw met lange, vette haren en een loerende slangeblik waar je koud van wordt.

Ook Gods trouwe engelen doen je de schrik om het hart slaan. Aartsengel Michael is een vechtjas in agressief veldtenue en met een ongeduldig heen en weer zwaaiende maarschalkstaf. Gabriel is een zalvende zwetser, die als secretaris met stapels papieren vol met Gods geheimenissen rondloopt. De opstandige Lucifer slaat hem die dan ook uit handen, waarna ze als vodjes papier de rest van de voorstelling op de grond blijven liggen. En Rafael, de sussende Rafael, is een lief oud dametje dat iedereen een beetje in de weg loopt.

De gewone engelen worden bij het gezelschap Antigone uit Kortrijk vertegenwoordigd door drie actrices in zwart-grijze vechtpakjes. Als robots werpen ze zich ter aarde om het 'Heilig, heilig, nog eens heilig' als een militaire yell telkens uit te schreeuwen. Overigens zijn de reien uit Vondels tragedies hier vrijwel verdwenen, of teruggebracht tot een onverstaanbare soundmix van blaffende honden en op de band versneld afgedraaide zinnen.

Nee, dan Adam en Eva: in smetteloos wit gekleed. Adam doet wel eens zijn joyeuze mantel uit om met ontbloot bovenlijf voor een bewonderende Eva Tarzan-slingers door de bomen te maken. En Eva krijgt de glansrol aan het eind, wanneer ze het hele scala van vrouwelijke verleidingskunsten, als een soort korte handleiding van cliches voor alle vrouwen die na haar zullen komen, afwerkt om Adam in de appel te laten bijten. De zondeval wordt feestelijk gevierd met champagne: rechts door de gevallen engelen, links door het maffe zootje van de trouw geblevenen. En Eva roept heel on-Vondeliaans voortdurend: 'Er is geen schuld'.

Boodschap, moraal? Geen idee. We horen flinke lappen van Vondels tekst, fraai gezegd. De over de loopplank en daar omheen rennende, buitelende en vallende engelen zorgen voor veel beweeg, en de idiote vondstjes van de regisseur houden de aandacht vast. Lucifer (Daan Hugaert) doet dat ook door zijn excellente spel. Met zijn strijdwagen (een invalidenwagentje) zakt hij tenslotte in de zwavelpoel, om daaruit als boom van de kennis van het goed en het kwaad in 'Adam in ballingschap' weer op te stijgen. En, goed katholiek, prefigureert Uriel in zijn bodeverhaal van de engelenstrijd de gekruisigde Christus met doornenkroon van prikkeldraad. Ach, gaat u zelf maar kijken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden