Weblog

Btw-verlaging? Niks hoor, een mini-subsidie-fopspeen

Allemaal goedkoop zonnepanelen aanschaffen dankzij een btw-verlaging? Vergeet het maar.

De 'btw-verlaging' op zonnepanelen leek al niet meer op een btw-verlaging maar meer op een gewone subsidie. En nu heet die officieel dus ook zo, en blijkt ie een fopspeen.

Twee weken geleden riep ik nog op blij te zijn met een als subsidie ogende verlaging van de btw op zonnepanelen met 15 procent. Omdat een echte btw-verlaging veel tijd en getouwtrek met Europa zou kunnen vergen, was (dacht ik) iets slims bedacht: laat panelenkopers gewoon het hoge btw-tarief betalen en geef ze daarna het verschil met het lage btw-tarief terug. Vergt iets meer boekhouding, maar netto een mooie oplossing voor een lastig probleem.

Niet dus. Terwijl ik lekker door Noorwegen toerde, werd allengs duidelijker dat er toch echt alleen maar sprake is van een tijdelijke en beperkte subsidie. Een subsidie waar de hele zonne-energiebranche NEE tegen zegt. Sorry: roept, nee: brult.
Inmiddels noemt staatssecretaris Atsma de door GroenLinks zo nadrukkelijk bepleitte btw-verlaging ook gewoon een subsidie. Per 1 juli gaat de regeling in en dan is er tot eind volgend jaar 22 miljoen beschikbaar.
Ik heb Atsma's woordvoerder gebeld en gevraagd of het echt om 22 miljoen gaat en of dit de subsidie is die in de plaats van de btw-verlaging komt. Ik had namelijk nog begrepen dat er eerst 20 en dan nog eens 30 miljoen beschikbaar zou komen. Maar nee, volgens Atsma's zegsman is 22 miljoen echt alles.

1 procent van de huizen
Het essentiële verschil met een btw-verlaging en een subsidie is dat een btw-verlaging in principe een open-einde regeling is: hoeveel er ook van gebruik gemaakt zou worden, de regeling zou blijven gelden. Terwijl nu dus duidelijk is dat voor de komenden 1,5 jaar welgeteld 22 miljoen beschikbaar is.
Een gemiddeld systeem van zeg 9 panelen kost inclusief montage zo'n 4500 euro. Daarop krijg je nu dus 15 procent subsidie, 675 euro, 75 euro per paneel. Met 22 miljoen euro kun je dan 32.000 systemen subsidiëren. Terwijl Nederland misschien wel 3 miljoen geschikte daken telt, is de subsidiepot na 32.000 daken leeg. Da's 1 procent. Dat wordt dus weer net als vroeger massaal intekenen en als je buiten de boot valt, ga je ongetwijfeld weer even wachten of er niet een volgend voordeeltje langs zal komen. Dit was de afgelopen tien jaar zo ongeveer de meest effectieve manier om zonne-energie in Nederland niet van de grond te laten komen.

Vooral voor boeren?
Maar de situatie is nog kolderistieker. Atsma hoopt dat veel boeren hun asbestdaken gaan vervangen door daken met zonnepanelen erop. Ook de boeren kunnen daarvoor uit de subsidiepot van 22 miljoen snoepen. Nu hebben de boeren in Nederland asbestdaken met een totale oppervlakte van bijna 100 miljoen vierkante meter, aldus Atsma. Stel dat daarvan de helft geschikt is voor zonnepanelen: 50 miljoen vierkante meter. Per paneel ben je zo'n twee vierkante meter kwijt, dus daar kunnen 25 miljoen panelen op. Bij zo'n 75 euro subsidie per paneel zou je dan met 1,9 miljard euro subsidie alles kunnen dekken. Maar er is maar 22 miljoen. Dus zelfs als de hele 22 miljoen aan subsidie naar de boeren gaat, kun je netaan 1 procent van hun daken met een druppeltje subsidie van panelen voorzien.

Btw-verlaging geen subsidie
Boosdoener is dat de subsidie gemaximeerd is. Logisch zullen velen zeggen, we moeten immers enorm bezuinigen en dan mag je niet onverantwoord veel geld uitgeven aan energie, hoe groen die ook is.
Maar die redenering deugt niet. Want de btw-verlaging op zonnepanelen die GroenLinks wenste, zou geen uitgavepost zijn, maar een middel om meer inkomsten te genereren.
Zoals ik eerder al schreef, is zo'n btw-verlaging een prachtig werkgelegenheidsplan! Tegenover minder inkomsten per paneel (6 procent btw in plaats van 19 en straks 21 procent) staat dan dat er veel meer panelen worden verkocht, zodat de btw-inkomsten netto misschien zelfs wel zullen stijgen. En daarnaast schep je dus werk, gevolg: minder werkloosheidsuitkeringen en meer inkomstenbelasting en dergelijke.

In het pak genaaid?
Maar dat wil deze Kunduz-coalitie kennelijk allemaal niet. Ja, GroenLinks wel, denk ik. Maar zoals het er nu naar uitziet heeft die partij zich door de onwilliger collega's op een verschrikkelijke manier in het pak laten naaien. Ik ben erg benieuwd of GL hier nog een groene draai aan weet te geven.

En voor de goede orde: Als Atsma's zegsman zich vergist, en er komt naast die 22 miljoen toch nog 20 miljoen nuen 30 miljoen later speciaal voor panelen op woonhuizen: zie mijn berekening hierboven. Goed voor 2,5 procent of zo van de huizen. Ook dat is dan een fopspeen; en als ik somber ben denk ik: bewust om zonne-energie te frustreren.

Mijn excuses voor mijn naïeve vertrouwen in Den Haag van twee weken geleden.

Twitter
Ik Twitter sinds een maandje ook over energiezaken. Zie @VincentDekker4.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden