Brussel is niet het probleem, zegt Brussel

INTERVIEW | Voorzitters van de grootste twee fracties in het Europees Parlement spreken zich eensgezind uit

Voor de gemiddelde Nederlandse krantenlezer zijn ze wellicht grote onbekenden. Maar in de Europese politiek, of in ieder geval in de Brusselse EU-bubbel, gelden ze als zwaargewichten. Niet voor niets ging de Britse premier Cameron ruim een week geleden langs bij zowel de Duitse christen-democraat Manfred Weber als de Italiaanse sociaal-democraat Gianni Pittella, de voorzitters van de grootste twee groeperingen in het Europees Parlement.

De christen-democraten (216 zetels) en de sociaal-democraten (190) zijn samen goed voor 406 van de 751 zetels. Mochten de Britten op 23 juni kiezen voor een verlengd verblijf in de Europese Unie, dan moet dat parlement de bijbehorende voorwaarden ook nog even goedkeuren, vooral op het gebied van sociale zekerheid. Het waren dus meer dan beleefdheidsbezoekjes van Cameron.

Trouw had, in het spoor van Cameron, twee aparte interviews met Weber en Pittella, en wat blijkt? Over de grote kwesties die de EU in de greep houden, denken ze in grote lijnen hetzelfde.

Weber (Europese Volkspartij, EVP) noemt het akkoord dat op de EU-top werd bereikt over de Britse kwestie een 'eerlijke deal' en een 'goed compromis voor alle partijen'. Pittella (Socialisten & Democraten, S&D) is iets kritischer. Zo had de Italiaan liever gehad dat de afspraken over de kinderbijslag, die kan worden aangepast aan de levensomstandigheden in het woonland, uitsluitend voor het Verenigd Koninkrijk hadden gegolden. "Dat zou een goed compromis zijn geweest." Zoals het nu is afgesproken, kunnen ook andere EU-landen de kinderbijslag indexeren.

Overigens gaat noch EVP noch S&D actief campagne voeren om de Britten binnen de EU te houden. "Het is nu aan het Britse volk", zegt Weber. "Onze rol is vooral om dingen uit te leggen. Nigel Farage (de Britse EU-kritische Europarlementariër die fel campagne voert voor een 'Brexit', red.) gebruikt argumenten die simpelweg niet waar zijn, het zijn leugens."

Pittella wil nog niet op voorhand garanderen dat alle sociaal-democraten aan het einde van de rit in Straatsburg akkoord gaan met de toezeggingen die aan Londen zijn gedaan op het gebied van sociale zekerheid. "Ik kan daar nog niet op vooruit lopen. We zullen niet instemmen met welke vorm van discriminatie dan ook." Weber zegt al wel bereid te zijn om 'het bereikte compromis te ondersteunen'.

Over die veel structurelere crisis in de EU, de migratiecrisis, zijn de twee fractievoorzitters het roerend eens: de lidstaten falen hopeloos in de uitvoering van gemaakte afspraken. "De maatregelen liggen al lang op tafel", zegt Pittella. "Het is vreemd dat de uitvoering door de lidstaten niet haalbaar is. Waarom is dat toch? Waarom kan een land als Slowakije of Hongarije niet drie- of vierduizend vluchtelingen extra opnemen? Het is een schande dat de leiders van die landen dit soort kwesties misbruiken voor eigen electoraal gewin."

Ook Weber schuwt de grote woorden niet. "Het grootste probleem is dat we te veel egoïsme hebben, te veel nationale visies, en te weinig begrip voor het feit dat er een Europese oplossing moet komen. Op Europees niveau hebben wij ons best gedaan, zowel de Europese Commissie als het parlement. Brussel is niet het probleem. Alle voorstellen liggen op tafel. Er zijn geen nieuwe ideeën nodig, het gaat om de uitvoering door de lidstaten. We hebben al te veel tijd verloren."

Weber heeft geen antwoord op de vraag hoe het toch komt dat lidstaten in Brussel elkaar plechtige beloftes doen om die vervolgens niet na te komen. "Ik heb geen idee. Dat is het grootste probleem van de Europese Unie. Dat is het falen van Europa. Zelfs bestaande wetgeving wordt niet uitgevoerd."

Laatste gespreksonderwerp: het referendum dat Nederland op 6 april houdt over het associatieverdrag tussen de EU en Oekraïne. Ook hier vertonen de standpunten van Weber en Pittella veel overeenkomsten.

"Het is wel belangrijk om duidelijk te maken waar dat associatieverdrag niet over gaat", zegt christen-democraat Weber. "Het gaat niet over uitbreiding van de EU en ook niet over de migratiecrisis. Als de referendumuitslag bekend is, is de hamvraag of president Poetin gelukkig zal zijn of niet."

Ook Pittella noemt de naam van de Russische president, die volgens de 'ja'-campagne voor het referendum de grote winnaar zal zijn bij een eventueel 'nee' tegen het associatieakkoord. "Een 'nee' zal een cadeautje voor Poetin zijn."

Beide fractievoorzitters vinden dat het akkoord de stabiliteit in de regio zal bevorderen. "De overeenkomst is géén eerste stap naar het EU-lidmaatschap", onderstreept Pittella. "Het akkoord moet dienen om een regio te stabiliseren die voor de EU potentieel riskant en problematisch kan zijn."

Weber: "De krachtigste argumenten in deze campagne kunnen niet komen van politici, maar van de Oekraïense bevolking, vooral de jongeren. Geef die mensen een kans."

undefined

Wie zijn Gianni Pittella en Manfred Weber?

Gianni Pittella (Lauria, Basilicata, 1958) is lid van de centrum-linkse Partito Democratico, de partij van premier Matteo Renzi. Pittella zit sinds 1999 in het Europees Parlement. Na de verkiezingen van 2014 werd hij voorzitter van de sociaal-democratische S&D-groep, de op een na grootste.

Manfred Weber (Niederhatzkofen, Beieren, 1972) is lid van de christen-democratische CSU, de Beierse zusterpartij van de CDU. Weber is Europarlementariër sinds 2004 en werd na de vorige Europese verkiezingen (2014) fractievoorzitter van de Europese Volkspartij.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden