Brown wil aftreden als partijleider

De Britse premier Brown op weg naar de microfoon voor een verklaring waarin hij zijn aftreden als partijleider bekend maakte. (AP) Beeld
De Britse premier Brown op weg naar de microfoon voor een verklaring waarin hij zijn aftreden als partijleider bekend maakte. (AP)

De Britse premier Gordon Brown hoopt zijn sociaaldemocratische partij Labour in het zadel te houden door zelf opzij te stappen. Hij kondigde maandag aan af te zullen treden als partijleider, maar blijft zo lang als nodig aan als premier. Hij zei overtuigd te zijn dat er een regering kan worden gevormd met steun van Labour en de Liberaal-Democraten. Hij wil voor september het veld ruimen.

„We hebben nu geen enkele partij met een meerderheid in het parlement omdat geen enkele partij of partijleider in staat is geweest voldoende steun te verwerven. Als partijleider zie ik dat als een oordeel over mijzelf”, aldus Brown, die in juni 2007 zijn partijgenoot Tony Blair als premier opvolgde nadat hij vele jaren op de functie van eerste minister had geaasd.

Browns aankondiging viel samen met Britse mediaberichten dat de Liberaal-Democraten onder Nick Clegg en de Conservatieven onder David Cameron het er al praktisch over eens zijn hoe ze ’premier’ Cameron aan een meerderheid in het parlement helpen. Maar Brown bezwoer dat de Liberaal-Democraten hem om formele gesprekken over de vorming van een regering hebben gevraagd.

Clegg heeft voor de verkiezingen van 6 mei al te kennen gegeven wel met Labour, maar niet met Brown overweg te kunnen. Clegg bevestigde maandagavond dat het vertrek van Brown „een belangrijk element” is in de onderhandelingen.

Volgens verscheidene Britse media waren de Conservatieven en Liberaal-Democraten het al in grote lijnen over eens hoe ze de macht van de komende regering tussen beide partijen verdelen. Cameron zou deze week al de nieuwe premier worden. Maar dat is na Browns opoffering en Cleggs interesse in Labour minder vanzelfsprekend.

Camerons partij is de grootste in het 650 zetels tellende parlement, maar heeft er met 306 zetels geen absolute meerderheid. De Liberaal-Democraten zouden met hun 57 zetels Cameron aan die meerderheid kunnen helpen indien de Conservatieven aan bepaalde voorwaarden voldoen. Het gaat daarbij volgens mediaberichten vooral om plannen voor een ander kiesstelsel en om de economische politiek van de nieuwe regering. De Conservatieven boden de ’Lib Dems’ maandagavond een referendum over wijziging van het kiesstelsel aan.

De Liberaal-Democraten eindigden procentueel als derde partij achter regeringspartij Labour, maar door het Britse districtenstelsel komen ze er qua zetelaantal bekaaid vanaf. In het Britse districtenstelsel wint in elk district één kandidaat, terwijl de stemmen op de verliezers in dat district vervolgens geen enkele waarde meer hebben. De Lib Dems willen het kiesstelsel daarom drastisch veranderen.

Conservatieve en Liberaal-Democratische kopstukken hebben zich maandag optimistisch uitgelaten over de kansen op een overeenkomst. „We werken echt heel goed samen”, aldus William Hague van de Tories (Conservatieven). Hetzelfde zei Danny Alexander van de Lib Dems. Maar Brown probeert het tij alsnog te keren. Eerder werd bekend dat hij een geheime ontmoeting met Clegg had. En in het afgelopen weekeinde nog sprak een delegatie Lib Dems discreet met een serie Labour-ministers. Een meerderheid hebben Labour (258 zetels)en Lib Dems echter niet. Ze zouden dan op kleine partijen moeten rekenen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden