Browder zat drie jaar zonder proces. Nu is hij dood.

Kalief Browder zat drie jaar vast zonder proces, en werd vrijgelaten zonder dat de rechter over zijn zaak oordeelde. Hij verloor zijn tienerjaren en zijn toekomst, en maakte afgelopen weekeinde een eind aan zijn leven. Hij werd 22. Het was niet voor niets, vindt Bill de Blasio, burgemeester van New York.

De Blasio zei maandag dat het verhaal van Browder, dat vorig jaar werd opgetekend in het blad The New Yorker, hem ertoe heeft aangezet iets te doen aan het vastgelopen juridische systeem in zijn stad. En aan de abominabele omstandigheden in de jeugdgevangenis voor 16- tot 18-jarigen waar Browder vastzat, op het beruchte Rikers Island.

Browder belandde er in 2010 toen hij, nog net zestien jaar oud, 's avonds laat in zijn thuiswijk de Bronx op straat werd opgepakt op verdenking van de diefstal van een rugzak - twee weken tevoren. De politie nam hem mee, zijn familie kon de borg niet betalen en voor hij het wist zat Browder vast op Rikers.

Wat volgde was een juridisch en menselijk horrorverhaal. Terwijl zijn zaak vertraging na vertraging opliep, was Browder in de gevangenis overgeleverd aan de nukken van zijn bewakers en zijn minderjarige medegevangenen. Hij werd mishandeld door zijn cipiers en in elkaar getrimd door andere gedetineerden (in april doken er beelden van op).

In een rapport schreef de officier van justitie in Manhattan vorig jaar dat er in de cellenblokken voor minderjarigen een 'diepgewortelde cultuur van geweld heerst en dat bewakers nauwelijks voor straf hoeven te vrezen'. De Blasio kondigde maatregelen aan, en verbood het isoleren van tieners. Ook die maatregel kwam voor Browder te laat. Hij bracht ruim twee jaar in een isoleercel door.

Intussen sleepte zijn zaak zich voort. Toch weigerde de jongen drie jaar lang een deal te sluiten - een schuldbekentenis in ruil voor een korte celstraf. Hij wilde een proces, een rechterlijke uitspraak over dat wat hij naar eigen zeggen niet gedaan had. Zo'n uitspraak werd hem niet gegund. De getuige, de man die zei dat Browder zijn rugzak had gejat en die zijn verklaring verschillende malen bijstelde, bleek ontraceerbaar. Van de ene op de andere dag stond Browder in 2013 buiten, twintig jaar inmiddels - zonder diploma, zonder studie, zonder werk.

Psychisch was hij gebroken. Browder probeerde in de gevangenis al een einde aan zijn leven te maken, en ook na zijn vrijlating deed hij enkele serieuze pogingen. "Ik heb het gevoel dat ze mijn geluk hebben gestolen", zei hij in The New Yorker.

Na de publicatie van zijn verhaal eind vorig jaar werd Browder hét symbool van wat er allemaal mis is met het justitieel systeem in New York. Maar ondanks de aandacht van bekende Amerikanen, en de studiebeurs die hij kreeg, bleek er definitief iets kapot in zijn ziel. Zaterdag haalde hij de airco uit de muur van zijn moeders huis, bond zich er met zijn nek aan vast, en liet zich langs de gevel naar beneden vallen.

"Veel van de veranderingen die we op Rikers doorvoeren, zijn het resultaat van wat Kalief Browder overkwam", zei De Blasio. "Ik had zo graag gezien dat we hem niet kwijt waren geraakt. Maar hij is niet voor niets gestorven."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden