Britten zien staatsbezoek Trump niet zitten

The Houses of Parliament in Londen.Beeld AFP

Zelden kreeg een online petitie zoveel handtekeningen. Liefst 1,8 miljoen Britten willen dat het staatsbezoek van president Trump, later dit jaar, niet doorgaat. Morgen debatteert het Lagerhuis naar aanleiding van de petitie over het staatsbezoek.

Voor Theresa May was het de eer waar ze op hoopte. Om als eerste buitenlandse leider uitgenodigd te worden op het Witte Huis. Eind januari, een week na de inauguratie, vloog ze naar Washington voor een uitgebreid gesprek en een lunch met Trump. Ze bleef herhalen hoe belangrijk dit bezoek was voor de speciale relatie die beide landen al sinds decennia hebben. En in plaats van de verschillen tussen beide regeringsleiders te benadrukken, liet ze vooral blijken waar zij en Trump elkaar kunnen versterken. Zo prees hij de keuze voor Brexit, iets wat haar als muziek in de oren klonk. Het beeld dat Trump haar hand pakte tijdens een wandeling buiten het Witte Huis is op ieders netvlies blijven hangen.

Sommige Britse media zagen een opleving van de hechte band tussen Ronald Reagan en Margaret Thatcher in de jaren '80. Ook toen hadden de Amerikanen een atypische president aan het roer en de Britten een ferme dame in Downing Street. Trump zou May zelfs "My Maggie" genoemd hebben.

Prijskaartje

Aan de eer om als eerste buitenlandse regeringsleider bij de nieuwe president te worden uitgenodigd, hing echter wel een prijskaartje. Trump wilde als tegenprestatie op korte termijn op staatsbezoek in Groot-Brittannië. Met alle egards die erbij horen. Overnachten op Buckingham Palace, met een koets door het centrum van Londen, militaire erewachten, noem maar op. Geen probleem, verzekerde May. Volgens sommige media zou de Amerikaanse president zelfs hebben aangedrongen op het spelen van een potje golf op de privégolfbaan van de koninklijke familie op het Schotse landgoed Balmoral Castle. Terwijl Koningin Elizabeth toekijkt.

Maar dat was allemaal voor Trump zijn omstreden inreisverbod afkondigde. Sindsdien is zijn presidentschap een aaneenschakeling van controverses. De ene storm is nog niet gaan liggen, of de volgende is alweer in aantocht. En dat laat ook de Britten niet onberoerd. Al meerdere malen gingen tienduizenden mensen de straat op om tegen Trump te demonstreren. En deze man moet over een paar maanden bij de Queen overnachten, het Britse voorbeeld van hoffelijkheid en onbesproken gedrag? 36% van de bevolking is daar faliekant tegen, bleek uit een peiling.

Toch zal de petitie weinig uithalen. De regering heeft al laten weten de mening van de 1,8 miljoen ondertekenaars te respecteren, maar dat het staatsbezoek gewoon doorgaat. Het debat erover zal daarom voor de tegenstanders van het bezoek vooral een moment zijn om May zoveel mogelijk in een ongemakkelijke positie te drukken. Daarnaast zullen er buiten het parlement zeker tienduizend demonstranten de druk op de regering verhogen. Maar toegeven doet ze niet.

Veiligheidsrisico's

Wel zal het staatsbezoek, dat vermoedelijk begin juli zal plaatsvinden, anders zijn dan anderen. Zo lijkt het uitgesloten dat Trump het parlement in Westminster zal toespreken, iets waar de Speaker van het Lagerhuis zich vorige week in een zeer ongebruikelijke interventie tegen uitsprak. President Obama en zelfs de Chinese president Xi Jinping deden dat wel. Daarnaast waarschuwde de Londense politie voor de veiligheidsrisico's van zo'n bezoek. Dat zal namelijk gigantische hoeveelheden demonstranten op de been brengen, zo is de verwachting.

Daarom zou er nu gekeken worden naar het organiseren van een speech van Trump in Birmingham, in de West Midlands, schreven verschillende kranten. Een regio met veel Brexit-stemmers zal Trump warmer onthalen dan het kosmopolitische Londen, is de verwachting. Al deed Downing Street deze berichten af als "pure speculatie".

Hoe het ook zij, de relatie tussen May en Trump is een balanceeract van het hoogste niveau. Aan de ene kant zal ze zich in zeer bedekte termen kritisch uitlaten over zijn beleid, zal ze hem niet tegen het hoofd willen stoten en vooral als bondgenoot willen behouden. Met de Amerikanen aan haar zijde, denkt ze immers sterker te staan in de Brexit-onderhandelingen die volgend maand van start zullen gaan. Maar aan de andere kant voelt ze vanuit het parlement en het land de druk om tegen hem op te staan. Het is een dun koord, waar May overheen loopt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden