brieven

lezers@trouw.nl Postbus 859, 1000 AW Amsterdam

Geen schemergebied

In het artikel over palliatieve sedatie (de Verdieping, 4 oktober) stelt collega Jaap Schuurmans dat hij verwacht dat er 'nieuwe regels zullen komen voor het grijze gebied rond euthanasie'. Ik vind het jammer dat hij stelt dat er een 'grijs gebied is tussen palliatieve sedatie en euthanasie'. Er ís namelijk helemaal geen grijs gebied.

Bij het begeleiden van terminaal zieken is het zo helder als glas dat er twee totaal verschillende mogelijkheden zijn: iemand verzoekt je om euthanasie, of iemand wil het natuurlijk overlijden afwachten en erop vertrouwen dat de huisarts maximaal comfort tijdens dat proces kan bieden.

Voor dat laatste kan palliatieve sedatie ingezet worden. Kennis van de middelen en mogelijkheden voor het bestrijden van pijn, onrust, misselijkheid of andere ongemakken, is heel belangrijk en het is de plicht van iedere huisarts om daar kennis van te hebben. Gebruik niet de woorden 'grijs gebied' om te verwijzen naar een soort schemergebied waarin je als patiënt in de laatste levensfase overgeleverd zou zijn aan je arts. Dat roept bij mensen een gevoel van onzekerheid op en zorgt voor onnodige onrust in de discussie over levenseinde en zelfbeschikking.

Els Stokkers, huisarts Uithoorn

Zelf beschikken

Het artikel in Trouw over sedatie (de Verdieping, 4 oktober) zet me opnieuw aan het denken. In mijn omgeving, ik ben 79 en randstedeling, merk ik bij velen ongerustheid en zelfs, als het even stil is om je heen, echte angst. Over sedatie, euthanasie, de houding van artsen, dure medicijnen, de vraag hoeveel een levensjaar dan wél mag kosten, vereenzaming, gebrek aan netwerk, aangewezen worden op je kinderen.

Angst en onzekerheid onder ouderen hebben niets met klagerigheid te maken. Het gaat niet om geld, het gaat om veiligheid en welzijn; het gaat om je gerechtvaardigde diepe verlangen over je eigen toekomstige lot te kunnen beschikken. Je bent lid van een politieke partij en van een omroep en van de vakbond en van de ouderenbond en van Rover en van Eigen huis. Waar moet je in hemelsnaam dan nog meer lid van zijn om echt iets te bereiken voor jezelf en je leeftijdgenoten?

W. Stoop Santpoort

Beul

Wat een interview met SGP'er Lilian Janse (Tien Geboden, 4 oktober). Volgens haar mogen we middels een hernieuwde invoering van de doodstraf een einde aan het leven van een moordenaar of verkrachter maken. Vervolgens zegt ze: "Het klinkt misschien hard, maar ik geloof dat ik - zolang ik het vreselijke lot van zijn slachtoffers maar in gedachten houd - zelf de beul zou kunnen zijn." Twee reacties. Ten eerste: ze betreurt het dat ze weleens 'verdorie' heeft gezegd, maar heeft er geen moeite mee om daadwerkelijk een beul te zijn. Ten tweede: ze vindt dat de vrouw die verkracht is en zwanger is geraakt, en wiens lot ze dus als 'vreselijk' betiteld, dat kind toch moet behouden. Nog sterker: wanneer die vrouw tot een abortus besluit, dan ziet ze dat als moord. En daar staat wat haar betreft dus de doodstraf op. Ik ben verbijsterd dat zo'n in mijn ogen erg aardige en integere vrouw dat daadwerkelijk vindt.

Jan Tolsma Leiden

Oosterscheldepad

Het artikel over nazomeren in Zeeland gaat onder meer over de wandelroute het Oosterscheldepad (Trouw, 4 oktober). Wat men niet weet, is dat de gemeente Schouwen-Duiveland ter hoogte van Serooskerke bij De Schelphoek een zorghotel wil gaan bouwen. Midden in beschermd natuurgebied aan de Oosterschelde.

Natuurlijk zijn er veel mensen tegen de plannen, maar Serooskerke heeft zelf maar 105 woningen. De petitie tegen de plannen heeft bijna 1250 handtekeningen opgeleverd. (De handtekeningenactie om kat Smokey in de kroeg te laten blijven, haalde 12.500 handtekeningen op.) Laat het niet gebeuren dat de Oosterschelde dit bijzondere unieke natuurgebied met grote cultuur-historische waarde kwijtraakt.

K.J.M. Hidskes Rotterdam

Vechthond

Wat een teleurstellend en fantasieloos artikel schrijft Jelle Reumer juist op Dierendag (Trouw, 4 oktober), de dag die een ode aan elk dier zou moeten zijn. In plaats daarvan worden we getrakteerd op een afwijzing van de huishond en een tirade tegen vechthonden. Daarbij worden meteen ook de kleinere en goeiige rassen als 'nichterig' afgeserveerd. Jelle Reumer houdt niet van honden, zoals hij zelf schrijft. Dat is inderdaad wel duidelijk.

Ik heb zelf zo'n klein, lief hondje dat mijn alleen wonen meer kleur geeft. En zoals ik zijn er vele anderen die vreugde beleven aan hun huishond. Niet om andere dingen dan gezelligheid, gezelschap en iets om voor te zorgen. Wat een genoegen.

Vandaar dit pleidooi voor een ode aan de huishond op Werelddierendag. Over de ontaarde vechthond komen we een andere keer wel te spreken; niet alles op een hoop gooien, Jelle.

Harry Wiggers Holten

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden