Brede steun voor Tsipras, maar zijn regering wankelt

Het lijkt paradoxaal. De Griekse premier Alexis Tsipras kreeg gistermorgen een ruime meerderheid van het parlement achter zich. Maar liefst 229 van de 300 parlementsleden stemden voor een keihard bezuinigingspakket, dat de weg moet openen naar nieuwe onderhandelingen met de internationale geldschieters over miljardenleningen.

En toch heeft hij tegelijkertijd zo'n politieke dreun opgelopen, dat het de vraag is of hij nog wel geloofwaardig kan functioneren - zowel binnen de Griekse politiek als in relatie met de internationale geldschieters.

Dat komt door de revolte binnen zijn eigen partij, die nog groter was dan aanvankelijk verwacht. 32 leden van de Syriza-fractie stemden tegen. Van prominente figuren als minister Panagiotis Lafazanis van Energie en parlementsvoorzitter Zoi Konstantopoulou was dat geen verrassing, maar het feit dat de nog maar net opgestapte ex-minister van financiën Gianis Varoufakis ook tegenstemde, moet hard zijn aangekomen. Nog eens zes fractieleden onthielden zich. Vooraf werd rekening gehouden met hooguit dertig dissidenten.

Wat het voor Tsipras nog eens extra lastig maakt, is dat de fractieleden niet willen opstappen. Sterker nog, ze zeggen de regering te blijven steunen, hoewel ze tegen alle bezuinigingsvoorstellen zullen stemmen.

Andere Griekse partijen hebben er weinig moeite mee dwarsliggers zonder pardon uit de partij te zetten, maar dergelijk autoritair gedrag zou binnen het links-radicale Syriza alleen nog maar meer onrust veroorzaken. Bovendien is het de vraag of ze hun parlementszetel wel opgeven ten faveure van een vertrouweling van Tsipras als ze de partij al dan niet gedwongen verlaten.

Voorlopig zit Tsipras dus opgescheept met een groep van tientallen fractieleden waarvan de vraag is waar hun loyaliteit ligt. En zonder hen heeft hij, ook met zijn coalitiepartner Onafhankelijke Grieken, geen meerderheid in het parlement.

Een opfrissing van het kabinet is makkelijker voor elkaar te krijgen. Staatssecretaris van financiën Nadia Valavani stapte voor de stemming woensdag al vrijwillig op; Tsipras zou op zijn minst minister Lafazanis en twee andere staatssecretarissen die het pakket niet steunden kunnen vervangen. Alom werd gisteren een aankondiging van die strekking verwacht. Dat die toch niet kwam, komt volgens geruchten doordat Tsipras moeite heeft nieuwe mensen voor die posten te vinden. Ze krijgen immers de ondankbare taak om namens Syriza een programma van snoeiharde bezuinigen en belastingverhogingen uit te voeren - met daarin alles waartegen de partij jarenlang campagne heeft gevoerd, zowel in de oppositie als in de regering.

Daar komt nog eens bij dat Tsipras zelf woensdagavond nog eens luid en duidelijk herhaalde dat hij de overeenkomst met de geldschieters alleen uitvoert omdat dat van hen moet. Want hij kan zich in de verste verte niet vinden in de maatregelen die hij moet nemen om uitzicht te houden op de miljardenleningen die het land moeten behoeden van een Grexit. Dit gebrek aan eigen steun voor de plannen maakt het samen met de fricties in de partij lastig om aan te nemen dat de regering erg stabiel is, laat staan een betrouwbare partner van de geldschieters.

Zachtjes zoemt dan ook al het scenario van nieuwe verkiezingen rond. Minister Nikos Voutsis van binnenlandse zaken sprak er gisteren zelfs openlijk over. Die zouden dan plaatsvinden in het najaar, als de onderhandelingen over nieuwe noodsteun afgerond moeten zijn. De Grieken kunnen zo al dan niet een mandaat geven om het pakket uit te voeren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden