Brede brugklas zegen voor het onderwijs

Vooral Nieuwe Nederlanders zouden flink profiteren van een uitgestelde schoolkeus.

Onderwijsminister Plasterk wil niet dat scholieren al meteen na de basisschool hun vervolgonderwijs kiezen. Zo gaat veel talent verloren. Hij wil een brede brugklas, waarin alle kinderen na de basisschool kunnen instromen. Ik deel die visie. Het plan komt vooral kinderen in achterstandmilieus ten goede en vooral de Nieuwe Nederlanders.

Zeki Arslan, onderwijsdeskundige bij instituut Forum, zegt: Tachtig procent van de niet-westerse allochtone kinderen stroomt na de basisschool door naar het vmbo. Dat is schrikbarend. Voor 45 procent van de allochtone leerlingen wordt de schoolkeuze al in groep acht van de basisschool door de leerkrachten gemaakt.

Leerlingen die bijvoorbeeld een taalachterstand hebben, worden automatisch naar het vmbo gestuurd, terwijl men nog weinig weet over hun individuele kwaliteiten. Het gevolg is dat zij te ver onder hun niveau moeten presteren, en dat ze niet gemotiveerd zijn of weinig uitdaging zien. Sommigen lukt het later wel weer om de weg naar het hoger onderwijs te vinden. 53 procent van de hoog opgeleide allochtonen bereikt via allerlei omwegen tenslotte toch de universiteit en de hogeschool. Zij beginnen dus laat met het ontwikkelen van hun talenten, terwijl een overgrote meerderheid daar niet eens aan toekomt. Ook ikzelf ben via de mavo uiteindelijk op het hbo terechtgekomen, terwijl mijn twee jongere zussen door ons aandringen allebei aan het atheneum mochten studeren dat zij zonder te struikelen hebben afgerond.

Velen zullen het met mij eens zijn dat een leerling uit een achterstandsmilieu een bewustere keuze zal maken, wanneer hij of zij op een gemengde school zit met leerlingen uit alle sociale lagen en met diverse competenties. Men stimuleert elkaar. Het gaat hierbij om tienduizenden leerlingen per jaar. Wie eenmaal op het vmbo belandt, stroomt niet of nauwelijks door naar havo of vwo.

Onderzoeker Maurice Crul van de Universiteit van Amsterdam keek naar de tweede generatie Turken en Marokkanen. Er blijkt een direct verband te zijn tussen de selectie voor een schooltype op latere leeftijd en het percentage dat doorstroomt naar hoger onderwijs. In Frankrijk (keuze op 15 jaar) gaat 47 procent van de Turken bijvoorbeeld naar de hogeschool of universiteit. In Nederland wordt die keuze op 12-jarige leeftijd gemaakt en gaat 28 procent van de Turken naar het hoger onderwijs. In Duitsland doen ze het het slechtst. Daar wordt de selectie al op 10-jarige leeftijd gemaakt en gaat slechts 7 procent van hen naar het hoger onderwijs. In Duitsland ontstaat geen Turkse elite. Dat gaat ze nog eens een keer opbreken”, aldus Crul in een reactie. Allochtonen en kinderen uit de arbeidersklasse betalen volgens hem de prijs.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden