Brandstoftekort bij rampvlucht Colombia

crash | Waar ging het mis met de vlucht die bij Medellín neerstortte? Het toestel zat waarschijnlijk zonder kerosine.

Het vliegtuig dat dinsdag neerstortte in Colombia zat waarschijnlijk zonder brandstof. Hoe dat heeft kunnen gebeuren, blijft vooralsnog onzeker, maar lokale media spreken van een menselijke fout. Slechts zes van de 77 passagiers hebben de vliegtuigcrash overleefd.

Het neergestorte chartertoestel hoorde bij de Boliviaanse luchtvaartmaatschappij LaMia. Bolivia trok gisteren uit voorzorg de vliegvergunning van de maatschappij in, maar veel maakt dat in de praktijk niet meer uit: LaMia had slechts één toestel dat inzetbaar was.

De rampvlucht vertrok dinsdag uit São Paolo en vloog na een tussenstop in het Boliviaanse Santa Cruz door richting het Colombiaanse Medellín. Vlak voor de eindbestemming ging het mis.

In Colombiaanse media dook een opname op van de laatste radiocommunicatie die de piloot zou hebben gehad met de luchthaven van Medellín. De piloot vroeg de luchtverkeersleiding toestemming om te landen vanwege 'brandstofproblemen'. Het toestel moest even wachten van de luchtverkeerstoren, want een ander vliegtuig met technische problemen kreeg voorrang.

Maar tijdens het cirkelen blijkt het toestel in grote nood te verkeren. "Volledig elektrisch falen, we zitten zonder brandstof", zegt de piloot. De landing wordt ingezet, maar het vliegveld van Medellín is te ver weg. In een wanhoopspoging probeert de piloot het toestel aan de grond te zetten op een berghelling. Bijna alle passagiers komen daarbij om.

Experts denken dat het vliegtuig inderdaad neerstortte door een gebrek aan kerosine. Het toestel ontplofte immers niet toen het neerkwam en het vloog zelfs niet in brand. Omwonenden hoorden het vliegtuig ook geen geluid maken - een teken dat de motoren zonder brandstof zaten.

Ook luchtvaartdeskundige Joris Melkert van de TU Delft acht het waarschijnlijk dat het Boliviaanse toestel te weinig brandstof had. Een zeldzaamheid, zegt hij, want de kerosinevoorschriften in de luchtvaart zijn streng. "Voor de hoeveelheid reservebrandstof zijn strenge wettelijke niveaus vastgesteld. Zit je daar ook maar een beetje onder, dan staat je bij landing een onderzoek te wachten."

Elke vlucht tankt daarom genoeg om zijn eindbestemming te halen plus een reserve om dertig tot vijfenveertig minuten rond te kunnen cirkelen of doorvliegen. Waar ging het dan mis met de vlucht die neerstortte bij Medellín?

Naar de precieze oorzaak is het nog gissen, zegt Melkert. Maar een voorzetje kan hij wel geven. "De brandstofmarges waren klein, want het toestel zat aan de grens van zijn kunnen", zegt hij. "De vlucht naar Medellín was 3000 kilometer lang, en dat type vliegtuig is bedoeld voor afstanden tot 2900 kilometer. Misschien hadden ze last van tegenwind, was er een lek in de tank of sprong er een leiding. Dat kan zomaar een paar procent brandstof schelen."

Ook menselijk falen valt volgens de luchtvaartdeskundige niet uit te sluiten. "Er kan iets zijn misgegaan bij het tanken voor het opstijgen. Of de piloot heeft een inschattingsfout gemaakt bij het aflezen van de meters." Luchtvaartmaatschappij LaMia sloot gisteren niet uit dat zijn piloot onderweg eigenlijk een tankstop had moeten maken.

Boliviaanse media denken ook aan een menselijke fout. Zo zou de verkeersleiding bij het vertrek van het toestel al hebben tegengesputterd dat er iets mis was met het vluchtplan. Er stond dat de vlucht naar Medellín 4 uur en 22 minuten zou duren en dat de actieradius van het vliegtuig overeenkwam met 4 uur en 22 minuten vliegen. Er zou dus gevlogen worden zonder brandstofmarge. Maar volgens een lid van de bemanning hoefde niemand zich zorgen te maken, omdat de vliegtijd in werkelijkheid korter zou zijn.

De inmiddels gevonden zwarte dozen moeten uitwijzen wat er daadwerkelijk misging. Verschillende onderzoeksteams, waaronder een Amerikaans en Brits, zijn bij het vliegtuigwrak. Het resultaat van het Colombiaanse onderzoek kan volgens Melkert nog maanden op zich laten wachten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden