Bouw je reputatie op het web

Persoonlijke informatie vliegt de wereld rond. Sociale media maken het onderhouden van veel contacten heel eenvoudig. Dat is leuk, maar soms ook lastig. Niet iedereen wil na jaren nog worden geconfronteerd met wat hij ooit heeft gezegd of gedaan.

Schelden op internet heeft geen zin. Je kunt er maar beter mee leren omgaan. Stuur je aanwezigheid op het net zelf. want wie je online bent, wordt bepaald door wat je doet.

Sommigen tikken met angst en beven hun naam in in Google. Straks duikt nog dat boze commentaartje op, dat je jaren geleden impulsief onder een artikel op een website tikte. Of iemand maakt je zwart. Of wordt als twintiger maar eens geconfronteerd met de openhartigheid die je als tiener aan de dag legde.

Bij de internetredactie van Trouw komen elke week meerdere verzoeken binnen van mensen die hun online reputatie willen bijschaven. Ze vragen om hun naam in artikelen op de website te veranderen, of om het hele verhaal te verwijderen. Zoals de vrouw die ooit een man was, zich destijds openhartig liet interviewen over de transformatie, maar die nu voor haar werk recalcitrante tieners begeleidt. Er duiken sollicitanten op die niet aan hun verleden willen worden herinnerd en aspirant-politici die opportunistisch van politieke kleur willen verschieten. Veel ijdeltuiten ook, die in de kleinste dingen destructieve effecten voor hun reputatie menen te zien.

Of deze mensen nu terecht of onterecht bij de redactie van Trouw.nl aan de bel hangen, in elk geval doén ze iets met hun online reputatie en dat is al goed nieuws, zegt Remco Janssen. Hij behoort tot de voorlopers in het gebruik van sociale media en is een bekende tweep binnen het circuit van twitteraars die daar professioneel mee bezig zijn. Sociale media als Facebook, Hyves en Twitter zijn megapopulair en schitterend: „Volgens het zogenoemde ’Dunbar’s number’ kan een mens met maximaal 150 anderen goed contact onderhouden, exclusief de grote beroemdheden als Lady Gaga”, zegt Janssen, „maar met de snelheid en efficiëntie van nieuwe media kan dat nu wel het tienvoudige zijn.”

Janssen is ’freelance country expert’ bij de personenzoekmachine 123people, een website waar iedereen slechts zijn naam hoeft in te tikken om zijn internetpresence te achterhalen. 123people scant je naam op zoekmachines, video’s, foto’s en sociale media. De site vindt ook personen die ooit via internet met je in contact zijn gekomen en creëert een wolk van termen die geregeld bij je naam opduiken.

Zo worden mensen geconfronteerd met hun internetgedrag. Velen houden er enorme netwerken op na en doen gedetailleerd verslag van hun grote en kleine belevenissen. Ontzettend leuk, tot het systeem zich tegen hen lijkt te keren. Dan deugt er helemaal niets meer van sociale media: ze vernietigen je privacy en laten anderen je naam te grabbel gooien. Een CDA-europarlementariër bepleit een ’slot’ op sociale media voor kinderen. Facebook ligt onder vuur over privacy.

„Die verwijten over de schending van de privacy zijn onterecht”, zegt Janssen, „Privacy bestaat alleen in je hoofd. Ook van 123people denken mensen wel eens dat al die informatie over hen allemaal op één plek staat. Soms leidt dat zelfs tot het verzoek of wij ze uit onze ’database’ willen halen. Maar die informatie staat gewoon online, en wij bundelen die. En het is maar goed dat mensen dat eens zien.”

In plaats van op internet te schelden, kunnen mensen dus beter leren ermee om te gaan. „Je hebt in feite twee keuzes”, zegt Janssen. „Of je houdt je naam zorgvuldig buiten internet, door er als persoon zo min mogelijk aanwezig te zijn, maar dan kunnen anderen met je op de loop gaan. Of je neemt je internetaanwezigheid in eigen hand, wat betekent dat je er helemaal ’in’ gaat. Door zelf content te creëren – bloggen, twitteren, berichten posten op sociale media – kun je voor je digitale reputatie een maximaal positief effect bereiken.”

Het idee is dat je zelf zo nadrukkelijk aanwezig bent op internet, dat negatieve berichten erbij in het niet vallen. Ook de eigen misstappen op het internet worden daardoor relatief. „Die foto op internet waar je stomdronken op staat? Ach, die fout maak je één keer en tussen alle andere informatie over jou valt het nauwelijks op. Wie je online bent, wordt bepaald door wat je doet. Ook tegenover je baas, bijvoorbeeld, kun je je online reputatie managen, zelf bepalen welke indruk je achterlaat. Stel, dat je alleen maar twittert ’Gaap, ik zit weer in de trein’ of ’pff, wat duurt deze werkdag weer lang’, dan geef je een hele andere boodschap af dan wanneer je laat zien enthousiast met je werk bezig te zijn.”

Zo wordt internet een instrument om vooruit te komen. Maar niet iedereen kan goed schrijven. Winnen dan niet de assertievelingen, de mensen met de grootste mond? „Onzin”, zegt Janssen, „De meest verlegen mensen zie je op internet juist superleuk en scherp zijn. Trouwens, de invloed van wat je op internet doet, zit ’m niet in het feit dat je zelf iets online doet, ze is er pas in de tweede- en derdelijns communicatie, namelijk daar waar je boodschap door anderen wordt opgepikt en doorgestuurd, zoals door te linken naar je blog of door je tweet te re-tweeten. Massamedia zouden dat ook onder ogen moeten zien. Zij zijn nog hooguit de curator van wat ze online zetten. Het zijn de gebruikers van internet die bepalen wat er met die content gebeurt.”

Janssen is blij met die ontwikkeling, en al was hij dat niet: ze is onomkeerbaar. „Sociale media zullen nog meer met elkaar verweven raken, mensen zullen op nog veel meer manieren op internet aanwezig zijn. Dat ook commerciële partijen daarop inspringen kunnen mensen vervelend vinden, maar waarom eigenlijk?”

„Ik ’social media’ me helemaal te pletter, en dan moet ik nog heel vaak al mijn gegevens opnieuw intikken. Dat zal straks allemaal veel handiger zijn; dan kennen ze me gewoon. Je online reputatie heb je zelf in de hand.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden