Boulez maakt alle nuances hoorbaar in 'Pli selon pli'

Klassiek
'Pli selon pli' van Pierre Boulez, door Barbara Hannigan (sopraan), Ensemble Intercontemporain en Lucerne Festival Academy Ensemble o.l.v. de componist. Za 24/9, Concertgebouw Amsterdam.

De laatste keer dat übersopraan Barbara Hannigan 'Pli selon pli' van Pierre Boulez in het Amsterdamse Concertgebouw zong, was tijdens het Holland Festival drie jaar geleden. Toen zong ze er onder Reinbert de Leeuw met Asko | Schönberg, afgelopen zaterdag gloeide haar stem in de ZaterdagMatinee, onder leiding van de componist zelf. Boulez, zijn eigen Ensemble Intercontemporain, Lucerne Festival Academy Ensemble en Hannigan reizen op dit moment in zeven concerten met het meesterwerk door Europa.

'Pli selon pli' is niet alleen een van de belangrijkste werken van na de Tweede Wereldoorlog, het is ook een icoon geworden van de Europese muziek uit de jaren vijftig en zestig. Zoals Boulez zelf een icoon geworden is. Het tekent de Franse componist dat hij dertig jaar lang schaafde aan het stuk op gedichten van Mallarmé, dat zich tijdens het componeren 'plooi na plooi' (vertaling van de titel) aan hem openbaarde.

Er wordt wel gezegd dat de componist Boulez de afgelopen decennia heeft moeten lijden onder zijn activiteiten als dirigent. Maar je zou ook kunnen beweren dat de componist in een doodlopende weg was geraakt en dat zijn tweede carrière als dirigent (een van de meest gelauwerde ter wereld) precies op tijd kwam. Alle topmuziek uit de twintigste eeuw die hem als componist voedde, bracht hij als een zendeling ten gehore op internationale podia. 'Pli selon pli' hoort inmiddels zelf bij de canon van de afgelopen eeuw.

Mag het al een wonder heten dat de 86-jarige Boulez nog steeds dirigeert, de manier waarop hij het ensemble van kamerorkestgrootte zaterdag leidde was zo mogelijk nog verbluffender. Met zijn ijskonijnige dirigeerstijl maakte hij alle nuances in 'Pli selon pli' op een subtiele hoorbaar. Het ensemble was steeds in perfecte balans, voor het eerst hoorde je pas goed hoe de klank van het ene instrument voortkwam uit de aanzet van een ander, koel en briljant.

In zijn 'intellectuele theater', zoals Boulez zijn klinkende portret van Mallarmé wel heeft genoemd, zorgde sopraan Barbara Hannigan voor de nodige lyriek. Wonderbaarlijk hoe ze Boulez' vocale arabesken over de instrumentale lijnen liet vloeien, hoe makkelijk ze alle intervalsprongen raakte en hoe delicaat ze Mallarmé's gedichten mee liet kleuren met de transparante instrumentalisten. De volle grote zaal liet zijn enthousiasme blijken met een al even verfijnd en langdurig staand applaus.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden