Borstimplantaat komt met een groter risico op lymfeklierkanker

Beeld Brechtje Rood

Net nu Nederland onderzoekt of het bepaalde im­plan­taten moet verbieden, laten cijfers zien dat de risico’s op een zeldzame vorm van lymfeklierkanker na een siliconen borstimplantaat groter zijn.

Het aantal Nederlandse vrouwen dat een vorm van kanker heeft gekregen door borstimplantaten blijkt ruim 60 procent hoger dan gedacht. Tussen 1990 en 2016 waren er 32 patiënten geregistreerd met ALCL, de zeldzame vorm van lymfeklierkanker die volgens onderzoek ontstaat door de siliconen implantaten. Dit aantal is inmiddels gestegen tot 52 gevallen, laat de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd weten aan tv-programma ‘Radar’. Twee Nederlandse vrouwen zijn aan de ziekte overleden.

In reactie op de nieuwe cijfers maakt de Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie bekend dat tussen april 2015 en maart 2019 ruim 60.000 implantaten zijn geplaatst. Het aantal patiënten ligt lager, omdat vooral aan beide zijden van de borsten wordt geopereerd.

Significante stijging

Ook in Frankrijk is sprake van een ‘significante stijging’, zo liet de Franse toezichthouder ANSM vorige week weten. Daar is nu bij 56 vrouwen ALCL vastgesteld.

De afgelopen maanden is er na onderzoek door het internationale journalistenconsortium ICIJ veel onrust ontstaan over de veiligheid van borstimplantaten. De vraag is hoe groot het risico is op ALCL en diverse auto-immuunziekten. De vraag die daarop volgt, is: wat is een aanvaardbaar risico?

Tot nu toe halen wetenschappers en chirurgen het recente grote onderzoek aan dat vorig jaar verscheen in de Journal of the American Medical Association. Dat onderzoek van het Nederlandse BIA-ALCL-Consortium, waarin diverse klinieken samenwerken, gaat nog uit van een risico van 1 op de 7000 als een vrouw met implantaten de leeftijd van 75 jaar bereikt. Die berekening is gemaakt op basis van de 32 bekende gevallen. Nu er 20 zijn bijgekomen, zal het berekende risico ook stijgen. Mogelijk volgt op termijn een nieuwe herberekening.

Frankrijk heeft het zekere voor het onzekere genomen en vorige week de borstimplantaten van zes fabrikanten verboden. In hun advies schrijven de Fransen dat ALCL weliswaar zeldzaam is, maar ‘waarschijnlijk tot de dood van patiënten zal leiden’.

Hoogleraar Daphne De Jong, van het Nederlandse consortium BIA-ALCL, is het niet eens met die constatering. Volgens haar is de vorm van kanker in een vroeg stadium goed te behandelen door het implantaat te verwijderen.

Voorlopige stop

Toch kozen Nederland en Canada voor een voorlopige stop. Voor Nederland bestudeert het RIVM de Franse onderbouwing van het verbod. Binnen drie weken komt het met een advies aan minister Bruins van medische zorg.

Uit het Franse onderzoek blijkt dat veruit de meeste vrouwen met ALCL een borstimplantaat dragen met een ruw oppervlak. Van 30 procent is niet bekend om welke protheses het gaat. Chirurgen kiezen meestal voor een ruw oppervlak omdat deze niet zo snel door het lichaam schuift als gladde implantaten.

De vraag is hoe het komt dat er in korte tijd meer gevallen van ALCL bekend zijn geworden. Volgens De Jong van het consortium speelt de toegenomen bewustwording bij plastische chirurgen en pathologen een rol. “Deze groepen zijn zich zeer bewust van deze aandoening en doordrongen van het belang deze te herkennen”, laat zij weten aan Radar, dat vanavond aandacht besteedt aan borstimplantaten.

Volgens De Jong worden alle ook maar enigszins verdachte casussen zeer zorgvuldig onderzocht, waardoor bij meer patiënten de ziekte wordt herkend. “Ook komen vrouwen, die mogelijk al langer klachten hebben nu sneller naar hun arts, omdat zij zich ook beter bewust zijn van het probleem. Dat kan ook een deel van de stijging verklaren.” De Jong spreekt van een ‘inhaaleffect’.

Cijfers

De implantaten die Frankrijk in de ban heeft gedaan en waar het RIVM nu onderzoek naar doet, zijn zogeheten macro-getextureerde en polyurethane borstimplantaten. Macro-getextureerde protheses hebben een extra ruw oppervlak. In Nederland zijn er tussen april 2015 en maart 2019 60.500 implantaten geplaatst. Daarvan had 36 procent zo’n extra grof oppervlak. Ook protheses met een beschermende laag van polyurethaan mogen in Frankrijk niet meer. Dat zijn implantaten die Nederlandse chirurgen minder vaak gebruiken, ze hebben een marktaandeel van 3,8 procent.

Uit groot internationaal onderzoek onder de naam Implant Files blijkt dat ernstige bijwerkingen onopgemerkt blijven door gebrekkig toezicht van overheden. Lees hier meer.

Lees ook:

De Implant Files in het kort

Trouw bracht in de afgelopen maanden geregeld nieuws over implantaten. Meer weten? De verschillende artikelen op een rij

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden