Bonfire en Salinero genieten van pensioen

Anky van Grunsven heeft twee olympische kampioenen in de wei. Ze geniet elke dag van de paarden.

Plots staan de ogen alert en veert Anky van Grunsven even op uit haar stoel. "Daar gaat-ie", zegt ze. De meervoudig olympisch kampioene ziet een weiland verderop haar paard Salinero onrustig draven langs de rand van het hek. De intens donkerbruine ruin heeft het er af en toe maar moeilijk mee dat zijn topsportcarrière is geëindigd en hij rustig in een weiland mag staan om te genieten van zijn oude dag. Dan kan hij soms onrustig hinniken om aandacht. Alsof hij zeggen wil: 'Vergeet niet dat ik er ook nog ben'.

Terug naar Greenwich, naar de nulmeridiaan. Daar, net buiten Londen, was Van Grunsven afgelopen zomer tot tranen geroerd toen ze besefte dat ze een tijdperk had afgesloten. Zij en Salinero zouden na de olympische kür op muziek nooit meer samen een wedstrijd rijden. Van Grunsven beleefde het afscheid intens - iedere stap die ze met het wedstrijdpaard zette, was een bewuste. In de diepe winter van zijn sportcarrière werd nog één keer alles gevraagd van het dier. Het leverde een bronzen plak op met de Nederlandse ploeg, en een zesde plaats in het individuele klassement.

In Greenwich schemerde ook toen al een glimlach door haar tranen bij de gedachte aan de directe toekomst. Terug in Erp zou het dier een eigen weiland krijgen, vlak naast het weiland van Bonfire, dat andere prijspaard van Van Grunsven. "Twee olympisch kampioenen in de wei", zei ze toen - de wangen nog nat - wie kan dat nou zeggen?" Een grotere rijkdom kon Nederlands meest gelauwerde olympisch kampioene zich niet voorstellen. Elke ochtend zou ze de twee dieren, goed voor drie gouden olympische medailles, kunnen zien grazen op het gras rond haar stoeterij.

Op het pad tussen de buitenbak en de grasvelden liggen diepe plassen. Het heeft die morgen hard geregend in Erp. De twee paarden staan een stukje verderop. De bejaarde Bonfire (29 jaar) het verste weg, Salinero (bijna 19) wat dichterbij. De paarden dragen een regendek. "Ze gaan gewoon naar buiten hoor", zegt Van Grunsven lachend. "Alleen op dagen als vandaag, als het hard regent, gaan ze wat later. Ze zijn natuurlijk wel een beetje verwend. Daarbij heeft Salinero nog niet de vacht om buiten te staan en ben ik met Bonfire vanwege zijn leeftijd wat voorzichtiger. Maar goed; zo ga ik nu eenmaal met ze om. En ze worden er oud mee, zie je wel."

Je staat hier nu tussen je twee olympische paarden. Geeft dat je het gevoel waarover je in Londen sprak?
"Dit is toch rijkdom? Dat ze hier staan, dat je ze een goeie oude dag kunt geven. Als ik hier nu sta, vind ik het al gaaf. Ik besef het misschien niet iedere dag, maar wel minstens om de dag. Ik zie ze altijd staan, met zijn tweeën in de wei. Dan ben ik hier aan het rijden, of les aan het geven en dan vang ik ze in een blik. Soms hoor ik Salinero een keer hinniken en dan weet ik: ho, opletten. Soms is hij het echt beu en gaat-ie heel hard rennen. Dan halen we 'm naar binnen."

De stap van wedstrijdpaard naar pensioenpaard is voor de dieren niet eenvoudig, legt Van Grunsven uit. Als toppaard kregen de dieren erg veel aandacht; ze werden wel vijf keer per dag van stal gehaald. Om ze te borstelen, ze te laten stappen of met ze te rijden of ze te laten grazen. Een paard in ruste moet eraan wennen dat hij die aandacht niet meer krijgt. "Bonfire had het daar heel moeilijk mee", zegt Van Grunsven. "Daarom hebben we een pony'tje erbij in de wei gezet, Jolly Jumper. Sindsdien gaat het een stuk beter. Ik vind: pensioen is genieten en dat is niet laten verpieteren in de wei. Dus krijgen ze nog steeds aandacht als ze erom vragen."

Dat haar twee paarden gezond en wel in de wei kunnen lopen, maakt Van Grunsven trots. En ze ziet het als bewijs dat ze op een verstandige manier met de beesten omspringt. Vooral uit Duitsland is er nog wel eens kritiek op haar manier van trainen. Zonder het heel bewust uit te spreken, is ze fel als het ter sprake komt. "Een dier doet niets wat hij niet wil. Een kür op muziek lopen, is niet moeilijk voor ze. Ja, het is inspannend. Dat is een 100 meter voor Usain Bolt ook. Maar die vindt het niet moeilijk hoor, zo'n sprintje. Dressuur moet er mooi uitzien, het moet vloeiend zijn. Nou, als een paard het niet leuk vindt, ziet het er niet mooi en vloeiend uit."

Toch zie je nooit een paard dat zulke bewegingen maakt in de wei.
"Niet de zijwaartse of achterwaartse bewegingen nee. Maar Bonfire doet elke ochtend een passage-piaf naar de wei toe. Hij stapt niet zo makkelijk en een passage-piaf vindt hij fijn om te doen. Vergelijk het met lezen: als je dat goed kan, is het geen inspanning. Zo is het met paarden ook."

In het gras tussen de twee paardenweien vertelt Van Grunsven over de band die ze met haar dieren heeft. Ze noemt Bonfire vrijwel standaard Bonny en Salinero heet Sally. Er zijn op haar bedrijf drie paarden die nooit weg hoeven, zegt ze. Die zijn aangekocht, hebben het hart van de amazone veroverd en worden de rest van hun leven vertroeteld. Eén ander paard had die status ooit ook, haar eerste wedstrijdpaard Prisco is inmiddels echter overleden. "Zijn as is hier over de weilanden uitgestrooid", wijst ze.

In de hiërarchie van haar liefde neemt Bonfire echter de hoogste positie in. Het 29-jarige paard is al sinds zijn tweede levensjaar in het bezit van Van Grunsven. In de stal is de eerste box gereserveerd voor het dier. Aan de boxdeur hangt een goud gespoten houten medaille, als aandenken aan het eremetaal dat de twee op de Spelen van Sydney behaalden. "Als ik hier 's ochtends aankom, is hij de eerste die ik zie. Ja, hij krijgt wel wat meer aandacht dan de andere paarden. Een knuffel, een worteltje. Of hij dat ook prettig vindt? Ik denk het wel. Als het tenminste maar niet te lang duurt."

De band met Bonfire was altijd al sterk. Sinds het dier op de stal van Van Grunsven kwam, 27 jaar geleden, is zij - samen met haar man en voormalig bondscoach Sjef Janssen - de enige die op de rug van het dier mocht zitten. Van Grunsven: "Bonfire is een heel groot deel van mijn leven bij me geweest. Hij was het waar ik op reed nadat ik mijn been had gebroken en vlak voordat ik mijn kinderen kreeg. Dit is mijn paard, daar komt verder niemand op. Ik kon het al niet hebben als iemand anders 'm zou in- of uitrijden. Toen ik mijn been gebroken had, reed Sjef 'm. Die hield 'm een beetje aan de gang. Tot ik hier een keer kwam en er iemand anders op Bonfire zat. Ik dacht echt dat ik een hartverlamming kreeg. Toen heb ik gezegd: jij moet er nu af, het is niet persoonlijk bedoeld, maar ik kan het niet uitstaan dat je er op zit."

Waar komt dat vandaan dan?
"Het is mijn paard. Hij is van mij! Ik denk dat het jaloezie is, ja. Ik kan het in ieder geval niet hebben. Sjef wilde 'm soms wel eens rijden, nou dan kon ik een uur mauwen om 'm er van te overtuigen dat het echt niet nodig was. Ik wilde dat gewoon liever niet. Bonfire en ik zijn twee handen op één buik. We begrijpen elkaar, konden volgens mij elkaars gedachten lezen. Ik wil niet dat daar iemand anders tussenkomt. Jij kunt in de wei niet tussen mij en paard staan. Dat wil ik niet en dat wil Bonny ook niet. Als je het toch doet? Nou, dan vertrouw ik 'm niet. De ultieme band met een paard heb ik met Bonfire."

Praat je ook met je paarden?
"Ja, ook. Dat deed ik al toen ik nog jong was, met Prisco. Toen had ik zo mijn puberale problemen, die verder niemand begreep. Behalve mijn paard. Als ik mijn verhaal kwijt wilde, ging ik naar mijn paarden. Die begrepen me tenminste, voor mijn gevoel dan. Nu heb ik daar geen last meer van hoor. Tenminste, ik ga niet meer met mijn problemen naar ze toe. Maar goed; als hier niemand is ga ik nog steeds wel eens bij ze in de stal zitten. Gewoon op de grond. Ik vind het wel gezellig. Beetje kletsen tegen ze. Dat doe ik ook als ik buiten ga rijden. Ik klets graag, dus dat scheelt."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden