Boeren moeten armlastig Argentinië erbovenop helpen

Gehate exportbelasting op graan en vlees afgeschaft

Argentinië zit in de problemen: torenhoge inflatie en een bijna lege staatskas. De redding moet komen van de Argentijnse boeren. Zij moeten meer soja, graan, maïs en vlees produceren en exporteren, vindt de nieuwe president Macri. Dat is controversieel, want de Argentijnse boeren hielden de afgelopen jaren juist oogsten achter. Opzettelijk.

Volgens de Argentijnse belastingdienst hebben boeren de afgelopen jaren voor bijna 10 miljard euro gehamsterd. Ontevreden over de hoge exportbelastingen en de overgewaardeerde peso besloten veel agrariërs hun oogsten te bewaren in silozakken. Activisten van oud-president Kirchner sneden geregeld de zakken open om de boeren, die ze een gebrek aan vaderlandsliefde verweten, te dwingen tot verkoop.

Macri komt de boeren nu tegemoet door de gehate exportbelastingen op soja te verlagen en op andere landbouwproducten, zoals graan en vlees, helemaal af te schaffen.

"Argentinië heeft dringend geld nodig", vertelt econoom Guillermo Gammacurta. In ruil voor de belastingverlaging belooft de landbouw de komende maand voor 5 miljard euro aan soja, graan en maïs te verkopen. Dat lenigt de eerste nood maar volgens Gammacurta is er meer nodig: "de koers van de peso moet worden vrijgelaten en dat zal een stevige devaluatie betekenen."

De nieuwe regering staat voor een bijna onmogelijke taak. De economie groeit dit jaar 1 procent en het overheidstekort groeit dit jaar naar 7,5 procent, een record sinds Argentinië oorlog voerde om de Falklandeilanden in 1982. De uitgavendrift van de overheid heeft de inflatie aangejaagd tot 25 procent per jaar.

Oud-president Kirchner voerde in 2011 een reeks beperkingen op het kapitaalverkeer in om de kapitaalvlucht in te dammen. Importeurs kregen minder deviezen toegewezen en buitenlandse bedrijven mochten hun winsten beperkt repatriëren. Een levendige zwarte markt was het gevolg: de officiële koers is vandaag de dag 11 peso per euro maar zwarthandelaren betalen zo'n 16 peso per euro, 45 procent méér.

Door deze maatregelen nam de kapitaalvlucht juist toe. Tegelijkertijd kelderden de reserves van de Argentijnse centrale bank. Deze week bereikten die het laagste punt van de afgelopen tien jaar, met omgerekend slechts 22 miljard euro in kas, amper voldoende om de peso te verdedigen tegen koersschommelingen.

De nieuwe minister van financiën, Alfonso Prat-Gay, wil daarom de kapitaalbeperkingen opheffen en de koers van de peso vrijlaten. Hij is sinds zijn aantreden in overleg met een consortium van grootbanken om een noodkrediet af te sluiten. Het zou gaan om tussen de 5 en 8 miljard euro voor twee jaar. Dat geld, samen met de inkomsten uit landbouw, moet de valutareserves van de centrale bank aanvullen. "Dan pas kan men de koers loslaten. Reken maar op een devaluatie van zo'n 40 procent, dichtbij de koers op de zwarte markt", aldus econoom Gammacurta.

De te verwachten devaluatie leidde afgelopen weken tot flinke prijsverhogingen. Zo werd vlees 50 procent duurder. Melk en brood stegen 30 procent in prijs. Lokale ondernemers lopen vooruit op duurdere importen en hogere energieprijzen. "Het wakkert de inflatie tijdelijk verder aan maar het terugdringen van de overheidsuitgaven doet straks dat deels weer teniet", zegt Gammacurta.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden