Boer wil af van het verbod op bijengif

Beeld ANP XTRA

Nederlandse akkerbouwers willen een vrijstelling van het Europese verbod op bijengif. Zij vragen minister Schouten van landbouw om dat bij de Europese Commissie te bedingen. Dat heeft boerenbelangenorganisatie LTO laten weten.

Vorige maand besloot Brussel het gebruik van drie zogeheten neonicotinoïden te verbieden. Dat zijn middelen die ongedierte in gewassen moeten bestrijden maar die volgens wetenschappelijk onderzoek óók schadelijk zijn voor andere insecten, zoals wilde bijen die belangrijk zijn voor de bestuiving van planten. De bijenstand in Nederland loopt sterk terug.

Namens Nederland stemde minister Schouten in met het verbod. Dat kwam haar op woede te staan van de suikersector, die stelt dat de nu verboden middelen onmisbaar zijn bij de teelt van suikerbieten. Daar zouden ze bovendien bijen niet schaden, omdat suikerbiet geen bloeiend gewas is dat bijen aantrekt.

Vorige week werd bekend dat de Belgische minister van landbouw een ontheffing op het neonicotinoïdenverbod gaat aanvragen voor bietentelers in België.

Van een Europees verbod op ‘bijengif’ was al geruime tijd sprake. In 2013 werd het gebruik ervan al ingeperkt. Daarop stapten de producenten van de bestrijdingsmiddelen, chemieconcerns Bayer en Syngenta, naar de rechter. Zij eisten een schadevergoeding van honderden miljoenen euro’s, omdat de EU de beperking onvoldoende zou kunnen onderbouwen. Vorige week heeft het Gerecht van de Europese Unie de chemiebedrijven in het ongelijk gesteld. Volgens de rechter heeft de EU voldoende aangetoond dat de risico’s voor de bijen de maatregel rechtvaardigden.

Regels overtreden

Dat geldt juist níet voor de, eveneens in 2013 ingestelde, beperkingen op het gebruik van het giftige insecticide fipronil. In een zaak die het Duitse chemiebedrijf Basf tegen de Europese Commissie had aangespannen, heeft de rechter Basf in het gelijk gesteld. Brussel besloot in 2013 fipronil alleen nog toe te staan in kassen en bij zaden van prei, uien en koolsoorten die buiten worden gezaaid. De rechters oordelen nu dat de effecten van dat besluit ten onrechte niet zijn beoordeeld. Door de belangen niet af te wegen, heeft de Europese Commissie de regels overtreden. In Nederland ontstond vorig jaar zomer grote onrust nadat fipronil in eieren was aangetroffen. Veel pluimveehouders hadden een bedrijf ingehuurd dat bloedluis bij kippen bestreed. Later bleek dat dit bedrijf hiervoor fipronil gebruikte. Het gebruik van dit middel voor de bestrijding van bloedluis bij kippen is absoluut verboden.

Inmiddels zien akkerbouwers in de EU zich geconfronteerd met een volgend verbod op bepaalde bestrijdingsmiddelen. Het gaat om thiram, dat schimmel bestrijdt bij de teelt van sla, andijvie en radijs, en om diquat, dat wordt gebruikt bij aardappelen, bloembollen en aardbeien. Thiram is volgens Brussel gevaarlijk voor vogels en zoogdieren, en disquat brengt onacceptabele risico’s mee voor omstanders en omwonenden én voor vogels.

Minister Schouten wil met dit pesticidenverbod wederom instemmen. “Vanzelfsprekend heeft het wegvallen van stoffen als thiram en diquat een impact voor de teelt van Nederlandse gewassen”, schrijft ze de Tweede Kamer. Om de afhankelijkheid van deze stoffen te verminderen, probeert Schouten ervoor te zorgen dat er meer niet-schadelijke alternatieven komen.

Lees ook: Het verbod op bijengif, vindt de suikerbranche, schaadt boer en milieu

Bietenboeren en suikerproducenten zeggen de dupe te zijn van het Europese verbod op neonicotinoïden.

Lees ook: Zonder insecten overleven we niet - en binnen tien, twintig jaar is het crisis

Met veel insecten gaat het niet goed, door toedoen van de mens. Wat zou er gebeuren als ze allemaal uitsterven? Geen mens die het precies kan vertellen. Bioloog Dave Goulson doet een poging: we stevenen af op een 'ecologisch armageddon'.

Lees ook: Kan de bietenboer zonder bijengif?

Een Europees verbod op zogenoemd bijengif moet insecten helpen, maar telers van suikerbieten kunnen niet zonder en ze doen er geen bij kwaad mee, zeggen ze.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden