BOEK &

Zo wijdverbreid is kennelijk de behoefte engelen te ontmoeten dat Becht te Haarlem een daartoe strekkende contactdoos op de markt heeft gebracht. Hij bevat 36 kaarten met afbeeldingen van hemelse boodschappers. Een handleiding, ook van Engelse herkomst, legt uit hoe hulpbehoevende kaartleggers de engelen kunnen laten orakelen (Ambika Wauters: Het orakel van de engelen; ¿ 59,90).

Hans Stolp, voormalig Ikon-pastor, heeft de doos niet van node. Als helderziende - zijn term - neemt hij geregeld engelen waar, soms zelfs een heel koor. In Wat engelen ons doen portretteert hij een aantal hunner, in proza en poeie. De koppel-engel is er bij, een boerenslimmerd die mensen bij elkaar brengt, maar ook de engel van het afscheid, die zich om hen bekommert als ze weer, echtscheidend of anderszins, uiteengaan (Kok, Kampen; 64 blz. ¿ 16,90).

Begeleid door een hemelse bode, en wel naar 'het visioen van de oorsprong en de eenheid van alle dingen', wordt ook de hoofdpersoon van Een engel op bezoek, een herderlijk geloofsverhaal van Stephen Boonzaaijer, pastor en psychotherapeut te Barneveld (Kok; 118 blz. ¿ 24,50).

Op een bijzondere band met kabouters kan Zohra Bertrand-Noach, medium, bogen. Ze is een van een reeks 'spirituele pioniers' die Kees Zoeteman geïnterviewd heeft over hun omgang met de natuur: Over Moeder Aarde (Hesperia, Rotterdam; 150 blz. ¿ 29). Anderen zijn Mellie Uyldert, Irene Lutz, Zita Poot en wijlen Bernard Lievegoed, antroposoof. Allen tonen zich diep bezorgd over de verzieking van het milieu. Zoeteman zelf werkte als topambtenaar mee aan het Nationaal milieubeleidsplan (NMP) en gelooft als particulier in “een geestelijke wereld die scheppend werkt aan alles wat wij hier als uiterlijke wereld zien”.

Wie liever verneemt dat zich in elk mens “een tovenaar (bevindt) die alles ziet en hoort”, moet bij Deepak Chopra wezen; nauwkeuriger: bij diens De wereld van Merlijn. Hierin put de Californische goeroe van Indiase komaf levenslessen uit de legenden rondom koning Arthur (Forum, Amsterdam; geb., 227 blz. ¿ 34,90).

Spirituele reizen

Ankh-Hermes te Deventer geeft spirituele reisrelazen uit in een tempo waarvan fellow travellers gemakkelijk buiten adem kunnen raken. De Australiër Michael Roads, voorheen boer in Engeland, doet in Reis naar eenheid niet voor het eerst verslag van zijn omzwervingen in de onzienljke wereld. Ditmaal wordt hem warempel een blik op 'de hersenen van het planetaire bewustzijn' gegund (204 blz. ¿ 35).

De Amerikaan Andrew Cohen gaf in de jaren tachtig spiritueel onderricht in Amsterdam. In het autobiografische Onvoorwaardelijk leven (151 blz. ¿ 29,50) vergaart hij goeroes, leerlingen en inzichten in Amerika, Europa, Nepal en India, alwaar zijn overtuiging wordt verdiept 'dat alles gewoon ís' (151 blz. ¿ 29,50).

Een goeddeels zakelijk overzicht van wat een volijverig speurder kan vergaren aan verhalen over ufo's en hun inzittenden, biedt Theo Paijmans' Het kosmische netwerk - het ufo-mysterie in kaart gebracht (Ankh-Hermes; 243 blz. ¿ 49,50). Geïnteresseerden in eenpersoons-reizen-door-de-tijd worden zowel bediend als gewaarschuwd in Spectrum van regressie en reïncarnatie van Henri Vidal de St. Germain. Lang niet elke ex-Jezus en ex-koning, -keizer of -admiraal vindt bij deze therapeut geloof. Maar dat een mens anno nu zich zijn bezigheden als aapachtig wezen in de oertijd herinnert, dat moet toch kunnen (Ankh-Hermes; 236 blz. ¿ 39,50).

Stevige kritiek op in elk geval westerse reïncarnatie-theorieën oefent Daniël van Egmond in De dood serieus nemen, een populaire versie van zijn proefschrift, waarin hij allerhande opvattingen over dood en hiernamaals, ziel en lichaam toetst. Zelf houdt Van Egmond het erop dat iemand die sterft, nergens naar toe gaat, want “we bevinden ons al in de wereld van de geesten en in de verschillende hemelen”. Heeft men daar bij zijn leven geen oog voor, dan valt te vrezen dat men er na de dood ook niet meer achter komt (Servire, Utrecht; geb., 192 blz. ¿ 39,50).

Sterke staaltjes van psychologische en zinnebeeldige bijbelverklaring behelst Symboliek in de evangeliën van de vrij-katholieke priester Joh. M. Pameijer. Goliath was Davids psychische alter ego, Jezus beperkte de genezing van melaatsen tot reiniging van hun ziel, de opstanding slaat op ons 'onbewuste bestaansdeel' en de Bijbel wil mensen leren, hun opgeblazen ego in te tomen “opdat het 'totaal andere' zich door hen kan manifesteren” (Ankh-Hermes; 202 blz. ¿ 29,50).

Wie zo langzamerhand wel eens met beide benen op vaderlands-orthodoxe bodem wil worden gezet, wende zich tot Ineke van den Berg of A. Bel. De eerste onderzoekt in Natuurgeneeskunde in het licht van de Bijbel vele dingen omtrent alternatieve geneeswijzen en behoudt het goede (Kok Voorhoeve, Kampen; 84 blz. ¿ 18,90). A. Bel is, alfabetisch gezien, de eerste redacteur van Predikanten en oefenaars (Den Hertog, Houten; geïll., 286 blz. ¿ 47,90).

Dit derde deel van een biografisch woordenboek van de kleine kerkgeschiedenis schetst de levens van zeventig predikheren in wat we - duidelijkheidshalve, niet uit onaardigheid - de zwarte-kousenkerken noemen. Het is een bonte stoet van mannen die, alvorens de kansel te beklimmen, er hevig over tobben of ze daar wel voor deugen. Leendert Potappel (1882-1953) begon er al vroeg mee. “Vanaf zijn vierde jaar had hij diepe indrukken van zijn zonden.”

Anderen leidden vóór hun bekering een 'goddeloos en werelds' leven, zoals Jacob van Prooijen (1912-1991), die in 1932 'met een bus vol socialisten en communisten' naar een zondagse (!) 1-meiviering reisde. In de jaren vijftig stond hij aan de wieg van de vereniging tot bevordering van de zondagsrust en zondagsheiliging. Zo kan 't verkeren. Onder de in dit lexicon verzamelde predikheren kom je ook veelzijdige snuiters tegen; 'Chien' van der Valk (1866-1954) hield er zelfs een detectivebureau op na.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden