Blanke boeren uit Zimbabwe van harte welkom bij de oosterbuur

Blanke boeren uit Zimbabwe proberen een nieuw leven op te bouwen in buurland Mozambique. Maar conflicten met de bevolking vormen ook daar een risico.

Ox Hacking loopt lachend naar een boom vlakbij zijn huis. ,,Kijk, hier bij deze boom heb ik met de dorpshoofden gezeten om hun voorouders toestemming te vragen voor de bouw van mijn huis.'' Hacking, een dikke blanke man met een forse baard, is afkomstig uit Zimbabwe. Hij is een van de blanken die de afgelopen jaren met intimidatie en geweld zijn verjaagd van hun land. Net als enkele tientallen collega's probeert hij nu in buurland Mozambique een nieuw bestaan op te bouwen. Hacking en zijn vrouw hebben hun intrek genomen op een vervallen boerderij uit de koloniale tijd, 35 kilometer ten westen van het provinciestadje Chimoio.

,,Toen we hier kwamen, was alles kapot en overgroeid'',vertelt Hacking, terwijl hij in een terreinwagen over de uitgestrekte landerijen rijdt. ,,Het was onmogelijk om van de ene kant van het bedrijf naar de andere kant te rijden. We hebben eerst wegen moeten kappen.''

De Zimbabwaanse dictator Robert Mugabe heeft de afgelopen jaren zo'n 4000 blanke boeren op radicale wijze onteigend. Hij heeft hun land gegeven aan arme zwarten en aan corrupte familieleden en vriendjes. Veel blanke Zimbabwanen zijn daarop geëmigreerd naar landen als Canada, Australië en Nieuw-Zeeland. Een minderheid is opnieuw begonnen in Afrikaanse landen als Zambia, Nigeria en Zimbabwes oosterbuur, Mozambique.

,,Mijn vrouw wil naar Australië'', zegt Hacking. ,,Zij is als kind met haar ouders verjaagd van hun boerderij in Kenia, en is nu met mij uit Zimbabwe gegooid. Zij is het zat en wil naar de beschaafde wereld.''

Hacking stuurt zijn terreinwagen door een riviertje. Een paar badende meisjes slaan doeken om zich heen en rennen giechelend weg; hun natte zwarte schouders glinsteren in de zon. ,,Mijn voorouders zijn een eeuw geleden hier gekomen. Wat moet ik in Australië?''

De komst van de blanke boeren heeft de economie van de straatarme provincie Manica, waar Hacking zich heeft gevestigd, een sterke impuls gegeven. De agrarische productie is fors gestegen, duizend mensen hebben werk gevonden op de boerderijen, toeleveranciers stromen toe, twee koelhuizen en een verwerkende fabriek zijn in aanbouw en de overheidsinkomsten zijn fors toegenomen. De autoriteiten zijn daarom in hun nopjes met de nieuwkomers. Ook veel inwoners van de streek zijn enthousiast. ,,Dankzij de blanken hebben we geld'', zegt vijftiger Augusto Furede, een van Hackings Mozambikaanse werknemers, op het zanderige binnenplaatsje van zijn familiekraal. ,,We kunnen nu kleren en zeep kopen en onze kinderen naar school sturen.''

Toch liggen conflicten ook hier weer op de loer. Hacking: ,,Een dorpshoofd hier zes kilometer vandaan was niet bij de séance bij de boom was geweest. Toen we hier kampten met ernstige droogte, beweerde die man dat het kwam omdat er een 'blanke slang' was gearriveerd in de streek.''

Hacking moest een nieuwe bijeenkomst beleggen met alle dorpshoofden, inclusief de man die er eerder niet bij was, om de spanningen weg te nemen. Hij grinnikt: ,,Er zullen vast nieuwe problemen komen. Zo werkt het in Afrika. Wij zullen hier als blanken altijd buitenstaanders blijven.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden