Bizarre en rebelse strijd om Senaatszetel in Californië Senator Feinstein moet pootjes geven

WASHINGTON - Bizar en gespeend van iedere politieke logica. Dat is het kenmerk van de strijd op leven en dood die momenteel aan de Amerikaanse westkust wordt uitgevochten om een van de Senaatszetels van de staat Californië. Nooit is er zoveel geld in de politieke strijd gestoken en zelden heeft de kiezer zo'n rebelse indruk gewekt als dit jaar in de Golden State.

Dianne Feinstein, de Democratische senator voor Californië is wars van show en effectbejag. Haar koele, afstandelijke wijze van politiek bedrijven verraadt dat ze een lange staat van dienst achter de rug heeft als bestuurder. Acht jaar was ze wethouder van de stad San Francisco en in 1978 volgde ze de vermoorde burgemeester van de stad, George Moscone, op.

Een weinig benijdenswaardige taak, want de politieman die Moscone doodschoot, vermoordde ook Harvey Milk - de eerste openlijk homoseksuele wethouder van de stad. De politiek invloedrijke, grote homo-gemeenschap van de stad reageerde geëmotioneerd en eiste het bloed van de moordenaar. Toen bleek dat de agent er met een tamelijk lichte straf afkwam, was de gemeenschap in alle staten.

De tien jaar van haar burgemeesterschap werden gekenmerkt door zakelijkheid en evenwicht. Feinstein schroomde niet eigen partijgenoten tegen zich in het harnas te jagen. Terwijl een groot deel van de verlichte Democraten in de staat nog tegen de doodstraf was, sprak Feinstein zich in het kader van een harde aanpak van de misdaad uit voor die controversiële straf. De politie van San Francisco kon altijd op haar steun rekenen, iets wat de korpsleiding tot op de dag van vandaag niet is vergeten.

Bijna bracht Feinstein het halverwege de jaren tachtig tot kandidaat voor het vice-presidentschap. De Democratische gegadigde voor het Witte Huis in 1984, Walter Mondale verkoos uiteindelijk de New Yorkse Geraldine Ferraro, omdat Feinsteins echtgenoot financiële problemen had. Ironisch genoeg zat Ferraro korte tijd later met een belastingschandaal, maar achteraf bezien zal de burgemeester van San Francisco het niet erg hebben gevonden dat ze werd afgedankt, want Mondales gooi naar het presidentschap werd een fiasco.

Zes jaar later verloor Feinstein ternauwernood de strijd om het gouverneurschap van de belangrijkste staat van Amerika en twee jaar geleden versloeg ze overtuigend haar Republikeinse zittende rivaal John Seymour voor de post in de Senaat. Dankzij twee jaren van no-nonsense opvattingen was het begin dit jaar buiten kijf dat ze in november zonder problemen zou worden herkozen. Wie zou het tegen haar kunnen en durven opnemen?

De Democraten raakten niet in paniek toen de uitdager zich meldde in de persoon van Michael Huffington, een in de olie rijk geworden Texaan, die bezig was aan zijn eerste termijn als Congreslid voor het district Santa Barbara. De doorsnee inwoner van dit district is ingetogen chique, rijk maar niet opzichtig met de flappen wapperend. Santa Barbara geneerde zich dan eigenlijk ook toen de olieboer Huffington in het voorjaar van 1988 als een moderne Beverly Hillbilly een huis betrok in het stadje en vervolgens vier jaar later een bedrag van tien miljoen gulden uit de achterzak trok om mede-Republikein Robert Lagomarsino politiek uit de weg te ruimen. Lagomarsino vertegenwoordigde Santa Barbara al jarenlang in Washington.

Huffington was een politicus van de tekentafel, honderd procent politiek correct, een produkt van politieke marketing. Hij was voor vermindering van de belastingen en de overheidsuitgaven (want de bewoners van Santa Barbara houden er niet van hun geld in de bodemloze put te werpen), voor homorechten en een vrije abortus (want Santa Barbara zweert bij het recht om je leven in te richten zoals jij dat wilt) en tegen de tabaksindustrie (want Santa Barbara koestert het milieu en het gezonde leven). Het kostte Huffington dan ook geen enkele moeite om Congreslid te worden.

Op Capitol Hill heeft Huffington zich gemanifesteerd als iemand zonder enige inbreng van belang, de perfecte non- politicus. Zijn staf heeft meerhalen opdracht gekregen de 'Handelingen' van het Congres door de papierversnipperaar te halen 'omdat het niemand wat aangaat hoe ik stem!'.

Zijn gooi naar de Senaatszetel van Feinstein lijkt dan ook ingegeven door de wens om aan te tonen dat met geld alles te koop is, tezijnertijd zelfs het Witte Huis.

Van zijn geschatte inkomen van honderd miljoen gulden heeft hij er dit jaar meer dan veertig miljoen in de strijd geworpen. Vrijwel al dat geld gaat op aan politieke boodschappen op de Californische televisie. Boodschappen, waarin Feinstein ervan wordt beschuldigd het schoothondje te zijn van belanghebbende organisaties. Waarin de senator, die zich meer dan iemand anders heeft ingezet voor de wet op de misdaadbestrijding, ervan wordt beticht te coulant te zijn voor misdadigers. En het werkt. Had Feinstein begin dit jaar nog een voorsprong van dertig procent op Huffington, nu liggen beide kandidaten vrijwel gelijk.

Senator Feinstein is daardoor gedwongen iets te doen, wat ze tot in de grond van haar hart verafschuwt. Ze moet bedelen, pootjes geven, showtjes opvoeren. Ze zit aan de telefoon, ze schrijft brieven. En ze vraagt maar een ding: geld. Ze draaft op op ontbijtbijeenkomsten, lunches en diners en gaat er met de pet rond. Haar waardigheid schuilt in de pumps en parelkettingen, die ze weigert op te bergen. Maar ze moet zwaar betalen voor het onderschatten van haar tegenstander, en de rebelse mentaliteit van de Californische kiezer.

Er wordt in Californië veel op de persoon gespeeld, maar een persoon blijft tot nu toe buiten het spel. Op de televisie althans, want in de geschreven media gaat ze veelvuldig over de tong: mevrouw Huffington, ofwel publiciste Arianna Stassinopoulos. De van oorsprong Grieks- Britse mrs. H. heeft faam vergaard met hoog geprezen biografieën van Maria Callas en Pablo Picasso.

Maar haar wordt ook een ambitie toegeschreven, waarbij die van Hillary Rodham Clinton verbleekt tot een muurbloempje. Huffington is niet meer dat een trekpop en de touwtjes worden getrokken door Arianna, heet het. Wat vooral de aandacht heeft getrokken is de relatie van Stassinopoulos met een sekte, die de naam Kerk van de Beweging van Geestelijke Innerlijke Kennis draagt. Op z'n Engels uitgesproken klinkt het als 'Messias' en dat is volgens ex-aanhangers van de sekte ook wat leider 'John-Roger' voorgeeft te zijn.

Mevrouw Huffington is tot voor enige jaren 'priesteres' geweest van de sekte en doet nu alle mogelijke moeite om afstand te scheppen. Ze is nu weer gewoon 'Grieks-Orthodox'. Maar Californiërs hebben door de jaren heen hun les geleerd met sekten en zullen het verleden van Stassinopoulos mogelijk laten meewegen in hun uiteindelijke keuze. Dianne Feinstein zal er de Almachtige voor danken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden