'Biotechnologisch bedrijf kan paprika niet bezitten'

Biologische boeren beginnen procedure tegen octrooi op genetisch aangepaste paprika en rode peper

De biologische landbouworganisatie Bionext gaat een procedure aanspannen bij het Europese Octrooibureau (EOB) tegen een in mei verleend octrooi op rode paprika. Het octrooi is verleend aan het biotechnologieconcern Syngenta, dat in de rode paprika een insectenresistentie heeft ingebouwd. Het Zwitserse concern heeft zo het eigendomsrecht op alle zaden, planten en vruchten van de paprika en de soortgenoot rode peper met die ingebouwde resistentie.

Volgens woordvoerster Mirjam van Bree van Bionext had zo'n octrooi niet verleend mogen worden. "Syngenta claimt dat het een nieuwe vinding is, maar de resistentie is via klassieke veredeling met een bestaand gen - uit de genenbank - tot stand gekomen."

Bij klassieke veredeling bestaat het kwekersrecht, dat de maker van een nieuw ras het alleenrecht geeft om zaaigoed van dit nieuwe ras te verhandelen. Andere kwekers blijven echter wel het recht houden om met dat veredelde ras aan de slag te gaan, zij het tegen betaling.

Van Bree: "Bij octrooien is dat niet ingebouwd. Dan blijf je als kweker afhankelijk van de goedkeuring van de eigenaar. Een bezwaarprocedure is de enige manier om het octrooi van tafel te krijgen."

Van Bree stelt dat de biologische landbouw afhankelijk is van klassieke veredeling en het zaaigoed dat daaruit voortkomt. Het versleutelen van levende organismen via gentechnologie is bij biologische producten niet toegestaan.

De spoeling voor de biologische landbouw wordt steeds dunner naarmate er meer octrooien worden verleend. De genetisch aangepaste paprika/peper is niet de eerste die zo'n octrooi hebben gekregen. Eerder werden een bloemkoolsoort en een broccolisoort door het EOB van een octrooi voorzien. Bionext wil nu met de bezwaarprocedure dat voorkomen.

De EU staat eigendom van levende organismen of delen ervan niet toe. Dat het EOB in bepaalde gevallen toch toestemming heeft verleend, wijt Bionext aan een ruime interpretatie van de regelgeving door het EOB. Het Europees Parlement heeft al wel een resolutie aangenomen om dat onmogelijk te maken, maar die resolutie is nog niet in de regelgeving opgenomen, aldus Bionext-woordvoerster Van Bree.

Volgens Bionext worden haar bezwaren breed gedragen. Ook Plantum, de branchevereniging van zaad- en veredelingsbedrijven, en de land- en tuinbouwkoepel LTO zien de toenemende invloed van octrooien in de plantenveredeling met bezorgdheid aan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden