Biografie Joop den Uyl / Alom begrip voor verzwijgen rol Bernhard

Veel lof kreeg journalist Anet Bleich gisteren tijdens de promotie op de biografie van Joop den Uyl. Over zijn discutabele rol klonk het: „Joop was een absolute redder.”

  • Connectie van prins met Northrop al jaren bekend
  • Langzaam dringt het tot de aanwezigen bij de promotie van journalist Anet Bleich door: als Den Uyl de Northrop-affaire niet had verzwegen, waren de Oranjes misschien wel verleden tijd geweest. „Hij heeft een doodzonde gepleegd door informatie achter te houden”, stelde de promovendus tijdens haar verdediging. „Maar als Den Uyl dit naar buiten had gebracht, was er echt polarisatie rondom het koningshuis ontstaan. Dat zou een moeilijk houdbare situatie hebben opgeleverd.”

    Ook de toenmalig PvdA-fractievoorzitter Ed van Thijn is onder de indruk van Den Uyls handelwijze: „Hij heeft het briljant opgelost en de monarchie gered; ik weet niet wat ik in zijn plaats had gedaan. Als er een strafproces tegen prins Bernhard was gekomen, zou het hele kaartenhuis zijn ingestort. Joop was een absolute redder.”

    Gisteren promoveerde de Volkskrantjournaliste op de biografie ’Joop den Uyl 1919-1987, dromer en doordouwer’, waarvoor ze in de persoonlijke archieven van de oud-PvdA-premier dook. De stapel papieren onthulde dat de Lockheed-affaire van prins Bernhard niet op zichzelf stond: tussen 1968 en 1973 ontving de prins 750.000 dollar aan smeergeld vanwege zijn lobby voor twee gevechtsjagers. Maar ondanks de sterke aanwijzingen die Den Uyl in zijn bezit had, zweeg hij hierover.

    Voormalig D66-leider Hans van Mierlo verbaast het niets. „Ik zei destijds tegen Joop: ’Volgens mij is er meer’. Hij lachte een beetje en vroeg: ’Waarom zou er meer zijn?’. Ik zei: ’Zoiets staat niet op zichzelf. Het verraadt een houding, zo ís iemand’.” Maar Den Uyl verrekte geen spier, terwijl hij er – zo reconstrueert Van Mierlo achteraf – destijds al van op de hoogte was.

    Ook de Groningse PvdA-commissaris van de koningin, Max van der Berg, is niet verrast. „Ik vond het al onwaarschijnlijk dat het bij die Lockheed-affaire leek te blijven. Zulke dingen gebeuren niet puur eenmalig.” Dat Den Uyl de affaire geheim hield voor de Tweede Kamer, verbaast hem evenmin. „Mensen in topfuncties moeten nu eenmaal kiezen voor de grotere belangen.”

    interview met Annet Bleich in Vrij Nederland

    Meer over

    Wilt u iets delen met Trouw?

    Tip hier onze journalisten

    Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
    Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
    © 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden