'Binnenkort geen plaats voor terminale patiënten'

De verpleeghuizen gaan binnenkort terminale patiënten met complexe gezondheidsproblemen weigeren. Ze hebben te weinig geld om dure medicijnen en intensieve zorg te betalen. Daarvoor waarschuwt de Nederlandse vereniging voor verpleeghuiszorg (NVVz). De CDA-fractie wil spoedig in de Tweede Kamer debatteren over de 'verontrustende signalen'.

Voor zover de NVVz weet, verkopen de verpleeghuizen nu nog niet of nauwelijks 'nee'. Maar de opvang van extreem dure terminale patiënten komt wel in de gevarenzone. Dat komt in de eerste plaats door de vergrijzing. In 1996 overleden 137 500 Nederlanders, in 2030 zal dat aantal opgelopen zijn tot 214 000. Bovendien overlijden mensen steeds minder vaak in het ziekenhuis, en steeds vaker in het verpleeghuis.

Directeur F. Baar van verpleeghuis Antonius IJsselmonde in Rotterdam weigert nu al 'heel incidenteel' een patiënt. ,,Deze patiënten zijn zo duur dat ik tegen het ziekenhuis en de zorgverzekeraar moet zeggen: dit kunnen wij ons niet veroorloven. Daar zouden de andere patiënten te veel onder lijden. Elke dag onder de douche lukt nu al niet.''

Als patiënten niet in het verpleeghuis terecht kunnen, moeten ze in het ziekenhuis blijven, waar ze ten onrechte een bed bezet houden. Het alternatief is dat ze thuis worden verpleegd, terwijl dat niet altijd goed mogelijk is.

De verpleeghuizen willen de zorg voor stervenden wel op zich nemen, maar de hoge kosten zijn voor hen een belangrijk obstakel. Ze krijgen voor iedere patiënt hetzelfde bedrag, ongeveer 400 gulden per dag, ongeacht de benodigde zorg en medicijngebruik. ,,Maar soms kost alleen al de pijnbestrijding 100 of 200 gulden per dag'', zegt Baar. Als een patiënt thuis verblijft met intensieve thuiszorg en medicijnen, worden de totale kosten - 600 à 700 gulden - wel vergoed. Onbillijk, vindt hij.

Zelf verkeert Baar nog in een relatief gunstige positie. Zijn verpleeghuis startte in 1993 als een van de eersten een speciale afdeling voor terminale patiënten, waar palliatieve zorg wordt geboden. Deze zorg richt zich niet op genezing, maar op pijnbestrijding en begeleiding van patiënten in de laatste fase van hun leven. Baar heeft van de verzekeraars uiteindelijk extra geld gekregen. Nog niet genoeg, maar het is een begin.

Andere verpleeghuizen aarzelen om een afdeling palliatieve zorg op te zetten vanwege de hoge kosten, weet Baar. Eigenlijk zouden minstens 100 van de ruim 300 Nederlandse verpleeghuizen dergelijke afdelingen moeten oprichten, stelt hij. Zover is het nog lang niet. Vijf afdelingen is momenteel de stand van zaken. Een zesde is in oprichting.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden