Binnen achttien seconden is de jury eruit

Onbekend talent droomt van Haags Gemeentemuseum

Geen beroemde kunstenaar, zelfs geen kunstopleiding gevolgd en dan toch kans maken om als amateur je werk te exposeren in het Gemeentemuseum Den Haag? Met steekkarretjes en buggy's staan de gegadigden zaterdagmorgen om 9 uur al in de rij in Den Bosch, om schilderijen, beelden en andere kunstuitingen te tonen aan een jury. Twaalfhonderd werken passeren deze dag de achtkoppige jury die per kunstwerk achttien seconden de tijd neemt om te beslissen: door of niet door. De 175 werken die na deze selectie overblijven, worden daarna nog eens beoordeeld door een tweede jury. Uiteindelijk zijn er 62 werken over die van 9 juli tot 14 augustus te zien zijn op de Zomerexpo in het Haags Gemeentemuseum, samen met de kunstwerken die bij eerdere jureringen in Amsterdam en Heerenveen werden geselecteerd.

Afgaand op de belangstelling is dit initiatief van het Gemeentemuseum en de Stichting Artworlds een schot in de roos. Zoveel mensen wilden meedoen dat de inschrijving voortijdig moest worden gesloten. In totaal meldden zich 2450 mensen aan met 4750 werken. Elke deelnemer mocht met maximaal drie werken meedingen (voor 25 euro per kunstwerk). Met de Zomerexpo, afgekeken van de eeuwenoude Summer Exhibition van de Royal Academy of Arts in Londen en de Canvas Collectie in België, willen de initiatiefnemers een beeld geven van het artistieke talent van eigen bodem en 'de nieuwe meesters van de lage landen' opsporen.

De jury kiest anoniem, dat wil zeggen zonder te weten wie het werk heeft gemaakt om iedereen, amateurs en professionals, gelijke kansen te geven. Zo kwam werk van de bekende beeldend kunstenaar David Bade niet door de voorrondes. Ook werk van Rob Scholten werd afgekeurd.

Achttien seconden lijkt erg kort om een oordeel te vellen, maar volgens de jury, samengesteld uit mensen uit de museumwereld en van kunstopleidingen en kunstenaars, zie je meteen of een werk zo tot de verbeelding spreekt dat je er langer naar wilt kijken. Zeggingskracht en kwaliteit zijn de criteria die de doorslag geven voor de jury. Verder moeten de werken in te delen zijn in de categorieën portret, stilleven of landschap, maar op dat punt stellen de keurmeesters zich ruimhartig op. Als een deelnemer een rijtje porseleinen kippenbouten presenteert als stilleven, is dat prima.

Maar onder de rij wachtenden in Den Bosch wordt toch wat gemord over de werkwijze van de jury. "Mét uitleg is mijn werk nog veel interessanter", zegt een deelnemer die een knalgeel schilderij heeft meegenomen. Maar het merendeel vindt het juist een voordeel dat de jury zonder voorkennis oordeelt.

'Diepvrieskip zet mensen aan denken'
Artúr van Balen (27), laatste jaar kunstacademie in Berlijn, door met 'Sainsbury Chickens'.

"Dit stilleven bestaat uit 82 porseleinen kippebouten, maar omdat ik met de bus uit Berlijn moest komen, kon ik ze niet allemaal meenemen. Het model is gemaakt van een diepvries kip uit de supermarkt Sainsbury in Schotland. Met porselein, vroeger ook wel wit goud genoemd, heb ik deze in massa geproduceerde kip die na 39 dagen wordt geslacht, een meerwaarde gegeven. Met dit werk wil ik mensen laten nadenken over onze voedselproductie."

'Jammer, volgende keer doeik weermee'
Inge Satters (30), hobbyschilder, niet door met 'Crisis'.

"Ik ben teleurgesteld dat de jury zich niet aangesproken voelt door de zeggingskracht van dit schilderij. Ik vind het zelf een heel sterk beeld, dat verder geen uitleg nodig heeft. Ik had gehoopt dat er veel mensen naar zouden kijken in het museum. Want met dat doel heb ik het geschilderd. Jammer, maar volgende keer doe ik weer mee, want ik vind de Zomerexpo een prima idee."

'Opa werkte mee aan bouw van museum'
Els van Lieshout (48), ging op 37-jarige leeftijd naar de kunstacademie, door en niet door met 'Nachtstad'.

"Dit werk bestaat uit drie delen. Ik heb hier deel 1 en 2 en die zijn niet door. Deel 3 wel, terwijl ik dacht dat deze twee de meeste kans maakten. Ik ben verbaasd over het oordeel van de jury. Bijzonder aan dit werk is dat ik er stukken papier in heb geplakt, waar ik overheen heb geschilderd. Ik doe mee omdat ik graag in het Gemeentemuseum wil hangen. Mijn opa heeft als bouwvakker nog meegewerkt aan de bouw van dat museum."

'Altijd de klos bij het poseren'
Hans Wouters (58), vertegenwoordigt echtgenote Thea van Herpt (51) die dit beeld maakte, maar wegens familieomstandigheden niet aanwezig is. Niet door, zegt de jury, maar meteen ontstaat twijfel. Na een herstemming mag dit beeld toch door.

"Ik stond model voor dit bronzen beeld. Ik ben altijd de klos als Thea een moeilijke pose wil. Het viel niet mee om mijn lichaam in die stand te zetten. Ik ben het helemaal, alleen weegt hij 80 kilo, 15 meer dan ik. Thea doet vooral mee voor de naamsbekendheid. Ze exposeert wel vaker, maar het Haags Gemeentemuseum is natuurlijk wel de top in Nederland."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden