Bijna ruzie bij herdenking

Een uitermate vervelend incident, beaamt de voorlichter van de Rotterdamse deelgemeente Noord. Zeker gezien 'de begrijpelijke emoties bij deze groep'.

In plaats van stilte werd het gisterochtend bijna ruzie bij de jaarlijkse herdenking van het bombardement van Rotterdam. Oorlogsveteranen en ambtenaren stonden tegenover elkaar bij het gedenkteken aan de Statenweg 147. Van daaruit leidde commandant Scharroo in mei 1940 de verdediging van de stad tegen de Duitse troepen. Een bommentapijt van de Duitse Luftwaffe op het oude centrum brak de weerstand. Het aantal omgekomen burgers is nooit exact vastgesteld. Tussen de 600 en 1100, schatten historici.

Na de oorlog is het bombardement lang door Rotterdammers verdrongen. Tientallen jaren werd er niets herdacht. Terwijl Rotterdam als geen andere stad in Nederland getekend is door de oorlog. ,,Het is een behoorlijk traumatische gebeurtenis geweest voor Rotterdammers'', denkt voorlichter Frits Borchers van Noord. Pas midden jaren '80 namen enkele Rotterdammers het initiatief het bombardement van 14 mei 1940 te herdenken. Sinds de onthulling van het monument in 1988 komt een jaarlijks groter groepje Rotterdammers bijeen om stil te staan bij de verwoeste stad. Gisteren waren er ineens zo'n 120. Door de bombardementen op Joegoslavië, vermoedt Borchers. Die roepen de herinneringen aan destijds wakker.

Volgens de deelgemeente zocht een week of wat geleden de Bond van Wapenbroeders contact met het stadsdeel. Noord organiseert de herdenking, omdat de Statenweg binnen haar grenzen ligt. De veteranenorganisatie wilde ditmaal een erehaag vormen. Deelgemeentevoorzitter Van der Wal weigerde vriendelijk doch beleefd. De plechtigheid is een herdenking voor omgekomen burgers, vond hij. De veteranen hebben hun eigen herdenking, op 4 mei. Wel bood hij de veteranen aan dat ze als groep zichtbaar aanwezig konden zijn bij de herdenking, onder meer door het leggen van een eigen krans.

Niettemin vormden de stuk of 15 oudstrijders gisterochtend kort voor aanvang een erehaag. Toen Borchers ze kwam melden dat dat niet de afspraak was, ontstond er zowat ruzie. ,,Op zo'n beladen moment lopen de emoties hoog op'', reageert de voorlichter begripvol. ,,Maar wij vonden toch dat wij ze moesten herinneren aan de gemaakte afspraken.'' Borchers vermoedt dat de vertegenwoordiger van de bond de afspraken 'slecht heeft gecommuniceerd' naar zijn achterban.

Anton den Harder, over wie het gaat, bevestigt dat hij geen tijd meer had om zijn wapenbroeders in te lichten. Toen hij gisterochtend aankwam bij de gedenksteen, was het kwaad al geschied. Maar de wijze waarop de veteranen terecht werden gewezen, steekt Den Harder. ,,Als we niet om het monument mogen staan, geef ons dan een andere plek. Nu kregen oud-militairen van boven de 70 het gevoel dat ze niet gewenst waren. Dat vind ik nogal kwetsend voor hen. Er zijn zelfs een paar boos weggelopen.''

Achteraf heeft Den Harder spijt dat hij heeft toegegeven. De oudstrijders namen vier jaar geleden het vormen van de erehaag over van actief dienende mariniers en soldaten. Toen het stadsdeel onlangs afwilde van de erewacht, wilde hij 'geen tumult maken'. Hád hij het maar gedaan, verzucht hij nu.

,,Ter plekke zijn behalve burgers ook een hoop militairen gesneuveld. Bovendien is het monument voor de capitulatie opgezet. En alleen militairen kunnen capituleren. Dus het is ook een militair monument.''

Den Harder heeft de indruk dat Noord de herdenking laat verslonzen. Geen erehaag, veel te laat verstuurde uitnodigingen en waar waren de leerlingen van de Wolfert van Borsselenschool die het monument heeft geadopteerd? Den Harder wil snel met de deelgemeente praten. Want een herdenking zonder erehaag van veteranen is een klap in het gezicht van de gevallenen, zegt hij. Desnoods gaan ze aan de zijkant staan. ,,Dit móet gewoon herdacht worden. Als ik zie wat er in Joegoslavië gebeurt, hebben we er nog steeds niets van geleerd.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden