Bijles over peilingen

(Trouw) Beeld ANP

Stuur onkritische journalist op cursus.

De Kamerverkiezingen zitten erop. De peilingen deden het niet al te best. De aanzienlijke winst van de PVV van Wilders was opmerkelijk in het licht van eerdere peilingen, de uitslag voor de VVD toch nogal bescheiden, het verlies van het CDA wellicht wat groter dan verwacht. Dat de opkomst achterbleef op die van 2006 stond evenmin op voorhand vast. Opiniepeilers hadden dus wat uit te leggen.

Maar er is wellicht nog veel meer reden te mopperen op een andere groep betrokkenen, die al te vaak buiten beeld blijft: de journalisten, de media. Die gaan ontzettend slecht en slordig met opiniepeilingen om. Presenteer met een serieus gezicht een getal aan een journalist, een enkel percentage is genoeg, en hij of zij denkt dat het om een objectief gegeven gaat en verliest ter plekke elke kritisch vermogen.

Dat het bij peilingen in de aanloop van verkiezingen om schattingen gaat, dat het toeval daarbij onvermijdelijk en in essentie een rol speelt, dat elk percentage slechts binnen een zekere marge betekenis heeft, en dat het omrekenen van die weinig harde percentages in precieze zetelaantallen strikt genomen een ondoenlijke operatie is, dat alles is de journalist(e) plots vergeten als er cijfers op tafel liggen. Of hij/zij heeft het nooit geweten.

Het is niet ondenkbaar dat de volgende gang naar het stemlokaal om een Tweede Kamer samen te stellen niet lang op zich laat wachten, maar er is op zijn minst eventjes tijd. Tijd voor een herbezinning op de wildgroei aan peilingen, tijd ook om eens serieus stil te staan bij wat peilingen zijn, hoe zij tot stand komen en welke nieuwswaarde zij hebben, en tijd ook voor bijles.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden