Biebcafé in Leeuwarden wijst de weg uit de zieligheid

EigenKracht helpt werklozen met eigen pluspunten nieuwe kansen te creëren

Ze kwam in de bibliotheek voor een boek, maar na een paar omtrekkende bewegingen trok ze de stoute schoenen aan en belandde ze in het EigenKracht-café dat sinds februari op de eerste etage van de Leeuwarder bieb zit. Van het gesprek dat ze had knapte Ada Beijaard (56) geweldig op. "Het was lang geleden dat iemand tegen me had gezegd dat er in ieder mens kracht zit, dus ook in mij", zegt Beijaard, die nu wordt gecoacht door iemand die net als zij in de bijstand zit.

Beijaard kan van haar uitkering wel rondkomen - ze leeft sober. Maar ze zou graag weer aan de slag willen. Secretaresse, zoals ze vroeger was, kan ze door ziekte niet meer zijn. "Ik hoop hier het gevoel te ontwikkelen voor een nieuwe kant, zodat ik de arbeidsmarkt weer op kan." Dan zou ze ook weer meer onder de mensen zijn. Want ze is dan wel niet eenzaam, in Leeuwarden kent ze niet zo heel veel mensen. Dat is ook een voordeel van het EigenKracht-café: daar zijn altijd medewerkers om mee te praten.

Dat zijn allemaal ervaringsdeskundigen, en dat maakt dit café tot een bijzonder element in de nog uitdijende wereld van de Eigen- Kracht. In de hulpverlening maar ook in de politiek is het in de mode om mensen aan te spreken op wat ze kunnen, wat ze te bieden hebben, op hun eigen verantwoordelijkheid om zichzelf verder te helpen. Maar dat concept wordt doorgaans gepropageerd en aangestuurd door professionals.

In dit hoekje van de bieb, met een paar tafels, een rek met folders en gratis koffie en thee, gaat het op vrijdag anders. Daar is de missie: eigen kracht inzetten om de eigen kracht van anderen te versterken en te ontwikkelen. Iedereen heeft hier ervaring met de kunst van het rondkomen, zoals het project officieel heet. Ook de ambassadeurs van EigenKracht hebben een uitkering, sommigen hebben een klein baantje. Migchiel Faber bijvoorbeeld, die de faceboekpagina van het EigenKracht-café zit op te leuken. Hij moet eerder opbreken, omdat hij zijn postroute moet lopen.

Rode draad in de verhalen van de ambassadeurs is ziekte, scheiding, schulden, administratieve ellende. Maar ook de wil om de eigen talenten te ontdekken en te ontwikkelen. En een positieve instelling. Ferdy van Meurs en Anne Piet Nicolai komen net terug van de vrijdagmarkt, pal naast de bibliotheek. Daar zouden ze flyeren, maar ze merkten al snel dat er geen interesse was. Van Meurs, ook vrijwilliger bij de Voedselbank: "Mensen zijn op de markt te veel met de markt bezig. We moeten gerichter naar plekken waar onze doelgroep zit. De Kredietbank, de Voedselbank, het Talenten Centrum. De markt kunnen we nu schrappen. Geeft niet, we moeten kijken wat werkt en wat niet. Dat is de fase waarin we nu zitten."

In deze fase loopt het ook nog geen storm; met een handvol bezoekers per vrijdag houdt het meestal wel op. "Het bezoekersaantal kan nog groeien, we zijn in ontwikkeling", zegt initiatiefneemster Ritie Engelsma. Ze is trots op wat ze hebben bereikt sinds uit onderzoek onder Leeuwarder minima bleek dat zij graag een eigen ruimte hebben waar ze makkelijk aan informatie kunnen komen. "Kijk eens hoe prachtig we hier zitten", zegt Engelsma, ingenomen met de directie van de bieb, die dit café vindt passen in haar sociale rol. "Het mooiste zou een eigen ruimte zijn", droomt Engelsma. "Maar hier zijn we nu heel erg mee geholpen. We hebben nog geen subsidie en dit is helemaal gratis."

En voorlopig kan ze er prima in werken. Er is een aparte ruimte voor de verplichte teamvergaderingen, en voor persoonlijke gesprekken met klanten. Engelsma is coach, ook van Ada Beijaard. Haar overtuiging: "Iedereen wil gezien worden, in kwaliteit en wat je hebt te bieden. Iedereen heeft dat in zich, maar je moet bereid zijn daarnaar te zoeken. Dat kan hier."

'Prachtig initiatief, maar subsidie...'

De gemeente Leeuwarden is zeer te spreken over het EigenKracht-café. "Een prachtig initiatief", vindt wethouder Andries Ekhart (PvdA). "Ze gaan letterlijk uit van eigen kracht, wat kunnen we wél. Het zieligheidsgehalte is eraf en dat is heel goed." Maar om nu meteen met subsidie over de brug te komen, en ook nog voor een eigen pand, dat is een heel ander verhaal. Subsidies liggen lastig, stelt Ekhart, die wel zegt dat het college van burgemeester en wethouders dit EigenKracht-café 'meeneemt' in het nieuwe armoedebeleid voor Leeuwarden, waar ruim 5100 mensen een uitkering hebben en 8500 mensen leven op het sociaal minimum. De wethouder heeft de ambassadeurs aangeraden contact op te nemen met het Talent Centrum, dat de gemeente heeft opgezet om mensen die al lang een uitkering te hebben, actief te krijgen. Vanuit de leefwereld van de minima kan het EigenKracht-café het Talent Centrum adviseren. Wethouder Ekhart: "Mensen moeten voor hun uitkering een tegenprestatie leveren, zoals dat met een rotwoord heet. Wij zetten in op een zinvolle besteding van tijd. Niet iedereen hoeft te schoffelen in Gaasterland, het kan ook zijn dat mensen actief worden in hun wijk of buurt."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden