Bezieling vinden in een mandarijn

(Jörgen Caris, Trouw)

Wie denkt dat hij een goed idee te melden heeft, kan dat met het grote publiek delen op het toneel tijdens StandUp Inspiration.

Esther Jacobs is een innemende verschijning op het podium. Er stáát iemand. „Weten jullie nog, die directeur van de Hartstichting? Dat hij ik-weet-niet-hoeveel verdiende en zeven ton meekreeg toen hij ontslagen werd?” Het publiek hangt aan haar lippen. „Die goededoelenwereld is weinig transparant”, vervolgt ze haar verhaal. Dat ontdekte ze toen ze talloze pogingen ondernam om haar actie Coins for Care – een inzameling van muntgeld, vlak voor de invoering van de euro – op poten te krijgen. Jacobs trachtte de wereld van de goede doelen transparanter te maken en beschreef haar missie in het boek ’Wat is jouw excuus?’ Haar verhaal duurt verreweg het langst van alle verhalen vanavond, maar van verveling is geen sprake. Zij inspiréért.

Normaal gesproken kletst cabaretier Hans Sibbel de avond aan elkaar, vanavond is dat Martijn Aslander. Hij is de MC, de Master of Ceremony, in het Amsterdamse theatercafé Toomler. Hij kondigt de sprekers aan. Uiteenlopende mensen met uiteenlopende verhalen, die één ding gemeen hebben. Hun verhaal is inspirerend. In de breedste zin van het woord.

Een jonge student beklimt het podium met in zijn hand een feloranje mandarijn. „Hier heb je die holte”, wijst hij naar de onderkant van het stukje fruit. „Daar maak je met je vinger een klein gaatje in.” Doodse stilte in de zaal. „En dan pel je van bovenaf naar beneden toe, maar je zorgt ervoor dat de schil intact blijft.” Hij pelt rustig verder, tot hij het mandarijntje loshaalt van de schil en het triomfantelijk omhoog houdt. „Het scheelt opruimen, het scheelt natte vingers, en” – hij zet het terug in de schil – „je kunt de schil als onderzetter gebruiken.”

Cabaretier Hans Sibbel (’Lebbis’, van het duo Lebbis & Jansen) is één van de drijvende krachten achter StandUp Inspiration. Twee jaar geleden ontstond het plan voor de inspiratie-avonden. Een groep vrienden keek regelmatig naar Ted, een Amerikaanse website waarop mensen over de hele wereld hun potentieel inspirerende verhaal presenteren. „Sprekers met kwaliteit”, vindt Sibbel. „Nog steeds kijk ik tussendoor regelmatig een filmpje op Ted. Vooral die van het Chinese meisje dat ratten fotografeert, is mooi.” ’Dat moeten we naar Nederland halen’, zei Aslander. En zo begonnen de mannen met het organiseren van StandUp Inspiration-avonden in Amsterdam. In het begin nogal ons-kent-ons, inmiddels verspreidt het inspirerende woord zich als een lopend vuur.

Een blonde Fries van een jaar of achttien staat op. „Ik ben student, kunstfotograaf en urban explorer.” Urban explorers trekken eropuit om leegstaande panden te fotograferen, leren we. Maar de inspirator komt niet helemaal lekker uit zijn woorden en het aanvankelijk veelbelovende verhaal sterft een stille dood. Erg is dat niet, zegt Sibbel. „Misschien zit hier wel iemand in de zaal die ook zin heeft om leegstaande panden te fotograferen en desondanks geïnspireerd is geraakt.”

Kromme tenen zijn soms onvermijdelijk. Zoals die keer toen een enthousiasteling een open brief aan PVV-leider Geert Wilders voorlas. Een troebele stroom van ingewikkelde woorden volgde, het duurde en duurde maar. Het publiek schuifelde wat op zijn stoelen. Applaudisseerde zelfs ongevraagd om deze inspirator de mond de snoeren, maar het mocht niet baten. Sibbel onderbrak hem met het bericht dat het zo wel lang genoeg had geduurd. Sibbel: „Ja, het is een smal koord. Maar dat is niet erg. Als iemand ervan afvalt, is dat óók schoonheid. Ik ben niet bang voor risico’s.”

Sibbel is tijdens de StandUp Inspiration-avonden al heel wat juweeltjes tegengekomen. Het idee om hokjesdenken te doorbreken vond hij mooi. „Floris Koot stelde voor om andere namen te bedenken voor wat mensen doen voor de kost. Een geluidstechnicus noemde hij bijvoorbeeld een geluidsverbeteraar. „Als je het gevoel krijgt dat je anders naar de dingen leert kijken – dat is inspirerend.”

Een enkeling grijpt de gelegenheid aan om zijn nieuwe boek aan de man te brengen. Er zitten narcisten tussen en ego’s zonder inspirerende bijbedoelingen staan er ook. Sibbel vindt het best: „Als zo’n boek geestverrijkend is, vind ik het prima als er reclame voor wordt gemaakt.”

Na de pauze is One Minute of Fame vaste prik. Krijgen de meeste sprekers flink de tijd om hun verhaal te brengen, hier krijgen ze maximaal een minuut. Vaak horen we korte missies of praktische tips, een enkeling kent een pakkende oneliner. ’Neem eens een lifter mee’, ’Als je een grote fles wijn in een kleiner flesje overschenkt zuigt-ie zichzelf vacuüm en kun je de wijn langer bewaren’ en ’Word donor: Why bring your organs to heaven if heaven knows we need them here?

Volgens Hans Sibbel is Martijn Aslander de motor achter StandUp Inspiration. Aslander, bekend van het festival Gathering Stones, waarmee hij tien jaar geleden met blote handen een hunebed bouwde, noemt zichzelf lifehacker: hij weet alles van kleine, slimme trucjes om het dagelijks leven makkelijker te maken.

Bovendien heeft hij verregaande ideeën over hoe de hedendaagse economie in elkaar steekt. Sibbel: „Martijn gelooft in sociaal kapitaal en denkt dat dat de motor gaat worden achter hoe wij met elkaar omgaan.” Ik geloof hem écht. Martijn is enthousiast, naïef en authentiek. Hij is van de gadgets. Dan komt-ie weer met zo’n apparaatje aanzetten – ik moet er ook wel eens om lachen.”

Ook StandUp Inspiration is een slim plan, volgens Sibbel. „Het past in de tijdgeest. Deels gaat het om het ontmoeten, om het netwerken. Maar ook is het gewoon leuk, de inspiratie die je eruit haalt, de manier waarop zo’n avond in elkaar zit.”

Brechtje Roos en Floor Wittink sluiten de avond af met een muzikale vertaling van de sfeer in Toomler. „Sommige dingen moet je ervaren – niet alles kan in woorden worden uitgedrukt.” En dus fluistert de zaal even later ’Mandarijn-pel-methodiek’ in het ritme dat Floor dirigeert. Brechtje begeleidt op een reusachtig fluitinstrument.

De organisatoren van StandUp Inspiration werken vanavond met waardebepaling achteraf. In een envelopje stopt elke bezoeker wat de avond hem waard was. „Niet elke avond is even inspirerend, als je één goed idee hebt gehoord is dat al heel mooi”, licht Sibbel toe. „De avond draait om ideeën, ontmoetingen en inspiratie. Maar het gaat verder dan dat. We willen dat er iets gebéúrt.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden