De vraag vanMonic Slingerland

Betekent werk meer dan een bron van inkomsten?

Nee, mensen zijn niet lui. De meesten niet tenminste. Want kijk maar: bouwmarkten doen ongekend goede zaken nu een deel van werkend Nederland gedwongen thuiszit. Kennelijk is er een sterke drang om de tijd nuttig te blijven besteden. Alleen lummelen en lanterfanten, dat leidt tot een gevoel van zinloosheid. En zo’n gevoel, daar kan de mens niet zo goed tegen. Dan komen er pijnlijke vragen op, zoals: wat stel ik eigenlijk voor, wie ben ik als ik niets nuttigs doe?

En nee, het komt niet door Calvijn of door het neoliberalisme dat deze vragen opborrelen als de dagen leger zijn. Ze zijn van alle tijden, vertelde de Denker des Vaderlands Daan Roovers tijdens een wandeling door stil Amsterdam.

Geen werk hebben, of veel minder werk, dat heeft grote gevolgen als daarmee ook de inkomsten wegvallen. Maar werk heeft meer betekenis dan inkomen alleen. Het geeft ritme aan de dagen. Het betekent contact met anderen, uitdagingen, gezelligheid, elke dag ergens anders zijn dan thuis, soms veel buiten zijn, of veel op pad, waar vrachtwagenchauffeurs altijd over beginnen.

Daarom kan thuiswerken behoorlijk morrelen aan de identiteit, aan hoe je jezelf ziet of waardeert. Samenwerken met collega’s houdt ook in dat er een taakverdeling is, en een rolverdeling. In een team heeft ieder een eigen positie, de een is de stille kracht, de ander de ontregelaar, de nijvere bij of de grapjas. Maar als de collega’s er alleen via het scherm zijn, kan er hierin wel iets gaan schuiven. Want thuis is de rolverdeling soms anders.

De autoritaire baas zit thuis misschien onder de plak, de slimme technicus staat thuis bekend als onhandig in de keuken. Ook dan kan thuiswerken tot innerlijke verwarring zorgen. Wie ben ik? Ben ik thuis dezelfde persoon als op het werk?

De waarde van werk weegt nu anders

Wat al wel duidelijk is, is dat de waarde van werk nu anders gewogen wordt. Niet alleen geldt dat voor personeel in de zorg, het onderwijs en voor de politie. Want nooit kregen vakkenvullers zoveel lof, of bezorgers van postpakketten en van kranten. Anderen voelen zich nu misschien minder nuttig of belangrijk. Want er zit nu even niemand op ze te wachten. De reisbranche bijvoorbeeld. Geen vitale functie dus, terwijl het zelfbeeld misschien op iets anders duidde.

Als de waardering niet meer op de gebruikelijke manier binnenkomt, hoe zorg je er dan voor dat je toch tevreden in de spiegel kunt kijken? Als thuis de plinten eindelijk gemonteerd zijn, de kasten opgeruimd, de administratie op orde, je niet op bezoek mag bij hulpbehoevende ouderen, hoe kom je dan vrolijk en vooral tevreden de dagen door?

Zulke vragen doen allerlei twijfel opborrelen, onzekerheid. Oncomfortabel, zeker je alleen woont, steeds tegen dezelfde muren aankijkt. Een wandelingetje is dan nuttig, om ruimte te maken. Een wandeling met een doel. En dat is dan weer prettig.

Welke betekenis heeft werk voor u, los van het inkomen dat u ermee verdient?

Stuur uw reactie van circa 150 woorden uiterlijk dinsdag 12 uur naar lezers@trouw.nl, voorzien van naam en adres. Een keuze uit de antwoorden verschijnt woensdag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden