Besluitvorming schaliegas 'te schimmig'

Beeld anp

Minister Kamp van economische zaken zei tijdens de persconferentie vandaag dat 'eventuele risico's van boren naar schaliegas te ondervangen zijn'. Hij vindt dat het kabinet de mogelijkheid om naar het gas te boren serieus moet overwegen.

Voordat er een definitief besluit wordt genomen, wordt er nog extra onderzoek gedaan in de vorm van een zogenoemde Milieu Effect Rapportage (MER). Als eind september de rapportage klaar is, neemt het kabinet in oktober een 'helder politiek besluit' dat wordt voorgelegd aan de Tweede Kamer. 'Dat besluit staat niet bij voorbaat vast', voegde de minister toe.

'Goed voor koopkracht'
Er zijn aanwijzingen dat er zich een aanzienlijke hoeveelheid schaliegas in de Nederlandse bodem bevindt. Volgens Kamp kan boren naar schaliegas daarom 'goed zijn voor de koopkrachten van gewone mensen'. Schattingen zijn volgens de minister dat er 200 tot 500 miljard kubieke meter schaliegas in de Nederlandse bodem zit, dat staat gelijk aan ongeveer een zesde van het aardgasveld in Groningen. De Noordoostpolder, Haren en Boxtel zijn de meest waarschijnlijke locaties voor proefboringen naar schaliegas.

GroenLinks: helderheid over schaliegasbesluit
GroenLinks-Tweede Kamerlid Liesbeth van Tongeren wil helderheid van het kabinet over het besluit over schaliegasboringen: "Het hele besluitvormingsproces rondom schaliegas is uiterst schimmig. Eerst wordt het onderzoek naar de risico's van schaliegas uitbesteed aan een club die financiële belangen heeft bij schaliegaswinning. Vervolgens zijn kritische gemeentes, provincies en milieuclubs uit de onderzoeks-klankbordgroep gestapt. Het rapport over de gevaren van schaliegas wordt al wekenlang strikt geheim gehouden. Maandag praat de minister met gemeentes over proefboringen zonder de Tweede Kamer ergens over in te lichten. Met deze onduidelijke gang van zaken laadt minister Kamp de verdenking op zich dat hij alles uit de kast haalt om ervoor te zorgen dat er in Nederland schaliegasboringen komen."

GroenLinks heeft grote bezwaren tegen schaliegasboringen. Volgens de partij is er een risico op aardbevingen en vervuiling van het grondwater, bestaat er geen lokaal draagvlak en is er geen enkele noodzaak om in Nederland te gaan boren naar nog meer fossiele energie. GroenLinks heeft Kamp opgeroepen het besluit uit te stellen totdat het nut en noodzaak van schaliegas voor Nederland aangetoond is.

Van Tongeren: "Laat Kamp bewoners, gemeenteraden en het parlement gewoon helderheid geven. Ik roep Kamp op besluiten van het lokale bestuur te respecteren en geen schaliegasboringen af te dwingen. Dit wordt de eeuw van de schone energie, laten we kiezen voor een schone toekomst in plaats van het vervuilende schaliegas."
"Kamp, wees eerlijk over exploitatie schaliegas"

D66: de olie- en gasinsdustrie beslist hier
Ook D66-Kamerlid Stientje van Veldhoven roept minister Kamp (Economische Zaken, VVD) op eerlijk te zijn over het besluit om schaliegas te gaan winnen. "Kamp wekt de indruk dat het maar om een proef gaat en dat de politieke keuze daarna nog open ligt. Maar in het plan van Kamp beslist niet de politiek, maar de olie- en gasindustrie na de proefboring over de exploitatie van schaliegas in Nederland."

Besluit aan gasbedrijf
Volgens D66 wekt Kamp in zijn brief de indruk dat proefboren maar een kleine stap is en dat er daarna nog voldoende wegingsmomenten zijn. De partij vreest dat er na een proef geen ruimte meer is voor een aparte discussie over nut en noodzaak van exploitatie van schaliegas en dat het gasbedrijf zelf mag bepalen of er met de winning genoeg winst kan worden gemaakt.

Van Veldhoven: "Het kabinet besteedt het politieke besluit uit aan de gasindustrie. Volgens mij moet de politiek na een eventuele proef zelf de maatschappelijke afweging maken over de voor- en nadelen van schaliegas. Zeker omdat dit over de grens van een kabinetsperiode heengaat, zijn heldere besluitvormingsmomenten nodig en is een duidelijke scheiding tussen politieke en commerciële afwegingen van belang. Met de JSF hebben we toch leergeld betaald, zou je denken."

Eerlijke proef
Het kabinet geeft aan dat een proefboring noodzakelijk is om te bepalen hoeveel schaliegas er in de grond zit. Het D66-Kamerlid laat dit liever over aan een onafhankelijke partij dan aan een belanghebbend bedrijf. Van Veldhoven: "Als de Rijksoverheid een eventuele proefboring door een onafhankelijke partij laat uitvoeren, kan de politiek daarna de afweging maken van de maatschappelijke voor- en nadelen. Zo mag winning van schaliegas de transitie naar duurzame energie niet vertragen. Ik wil dat een exploitatievergunning wordt losgekoppeld van een proefboring."

Lastig bereikbaar
Schaliegas is een zogenaamd onconventioneel gas. In tegenstelling tot conventioneel gas, dat makkelijk te winnen is door middel van verticale boringen, is onconventioneel gas moeilijk winbaar omdat het zich in de hardere bodemlagen bevindt. Om het gas vrij te krijgen uit de harde lagen is een constante bewerking nodig, die wordt fracken genoemd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden