Bergen kunnen verzetten

Het is ze gelukt, de eerste twee Afghaanse vrouwen ooit die meededen aan een ultramarathon. Nu zijn ze terug in Kaboel, met plannen voor hun toekomst.

De race was zwaar, zwaarder dan andere jaren. In plaats van de verwachte hitte werden de eerste dagen gedomineerd door kou en sneeuwbuien. Daar waren hun outfits niet op ingesteld en dus werd er veel kou geleden. Maar op de vierde dag sloeg het weer om en steeg het kwik richting de 40 graden.

"Ik heb zoveel pijn gehad", zegt Zainab Hussaini (25). "Er was een moment dat ik dacht, dit kan ik niet meer aan. Dat was op de vijfde dag."

Samen met Nelofar Sorush (20) deed Hussaini mee aan een extreme uitdaging, waarover ze op 9 juni in Trouw vertelden: 250 kilometer door de Chinese Gobi-woestijn in zes dagen. Wie als vrouw wil sporten in Afghanistan heeft niet alleen fysieke discipline en doorzettingsvermogen nodig, maakte hun verhaal duidelijk, maar ook durf. Beide vrouwen werden op straat lastiggevallen door groepen mannen en jongens. Er waren vrienden die het idee probeerden uit hun hoofd te praten en ze kregen telefonische bedreigingen. Door de aanwezigheid van de Taliban konden ze na verloop van tijd niet meer in de bergen trainen.

Dat was allemaal in de aanloop naar de race in China. Nu zit het erop, en ze hebben het gehaald. In China werden ze bijgestaan door drie ervaren begeleiders, onder wie Stephanie Case. Ze is Canadese, een ervaren ultrarunner en oprichter van de organisatie Free to Run. Ze herinnert zich nog goed de mentale dieptepunten van die vijfde dag. "Een zware dag van 80 kilometer met temperaturen tegen de 50 graden. Toen we nog geen 20 kilometer op pad waren, moesten we alles uit de kast halen om Zainab erdoorheen te slepen. En we zagen voortdurend de twijfel terugkomen. We wisten dat ze het in zich had, maar haar vertrouwen sijpelde weg. Telkens opnieuw. Uiteindelijk wilden we dat ze zichzelf door deze race sleepte, dus we hebben haar de mogelijkheid gegeven eruit te stappen en dat leek ze echt van plan. Dat was 20 kilometer voor het einde. We wisten dat ze het kon en zouden het dus heel frustrerend vinden, maar onze pogingen haar te helpen werkten niet meer."

Finish

Op de een of andere manier besloot ze toch door te lopen. En enkele uren laten bereikten ze de finish. Hussaini: "Ik viel huilend in de armen van Saleyha, een van de coaches, en ze zei dat ze wist dat ik het in me had." Sorush: "Ik kon het niet geloven. Ik dacht dat ik droomde."

Hussaini heeft vooral veel steun van haar moeder gehad, die ondanks alle weerstand vanuit de gemeenschap haar dochter het vertrouwen gaf deze uitdaging aan te kunnen. Ze stond op het vliegveld om haar dochter op te halen, en schrok enorm toen ze haar zag. Hussaini: "Ik kon niet gewoon lopen, het leek alsof ik kreupel was. Ze heeft de hele nacht bij me gewaakt en mijn kapotte voeten verzorgd."

In Afghanistan is er nog niet veel aandacht voor hen geweest. Hun prestatie werd hier en daar gedeeld op Facebook en enkele organisaties die zich inzetten voor vrouwenrechten hebben de verhalen van Zainab Hussaini en Nelofar Sorush naar elkaar doorgestuurd. Maar het grote publiek heeft er niets van meegekregen.

Veel mensen weten ook niet hoe heftig het is geweest, zegt Sorush. "Sommige mensen denken echt dat het gewoon een stukje rennen was. Ze hebben geen idee. Ze denken dat ze het zelf ook wel zouden hebben gekund." Hussaini: "Een collega die mijn voeten zag, zei tegen me: 'Zie je wel, ik zei nog dat je dit niet had moeten doen'."

Ze vinden dat beiden teleurstellend, maar het is een bewuste keuze om in Afghanistan niet via de media veel aandacht voor de vrouwen te vragen. Daardoor weten veel mensen niet wat een ultramarathon is en kunnen ze dus ook niet goed inschatten hoe groot de prestatie van Hussaini en Sorush is geweest. Maar door de Afghaanse media niet te benaderen, zijn ze eventuele risico's wel voor. Ze willen nu voor selecte groepen en op geschikte momenten hun verhaal doen.

Zo krijgen ze allebei de kans om hier en daar te spreken en hun ervaringen te delen. Hussaini wil die mogelijkheid gebruiken om andere vrouwen te laten zien waartoe ze in staat zijn. Ze wil haar ervaringen inzetten om te spreken over vrede en de mogelijkheden die vrouwen hebben daaraan te werken, ook als ze er zelf soms bijna niet meer in geloven.

Sorush werkt aan het plan om een sportclub op te richten, exclusief voor vrouwen. Haar ervaringen in de Gobi March helpen haar dat te realiseren. Ze krijgt daardoor de kans met nieuwe contacten en organisaties over haar plan te praten. En ze heeft er het vertrouwen van gekregen dat ze tot grote prestaties in staat is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden