Bereikt de revolutie Oeganda?

"De jongeren van Oeganda wil leiders die het land verder ontwikkelen", zo betogen ze. (Andy Kristian)

Er raast een revolutionaire wind door Noord-Afrika. De ingrediënten zijn uitvergroot aanwezig in Oeganda. Het Oost-Afrikaanse land waar President Museveni al 25 jaar op het pluche zit, gaat vrijdag stemmen. Revolutie, of storm in een glas water?

Als het aan oppositieleider Kizza Besigye ligt, is Oeganda klaar voor een volksopstand á la Egypte en Tunesië. In een interview met persbureau ANP verweet hij zittend president Museveni een klimaat van werkloosheid, frustratie en oppressie te creëren. "Veel Oegandezen hoeven de internationale berichtgeving over onze buren in het Noorden niet eens te volgen, want de condities hier op straat zijn precies hetzelfde", aldus de voormalige fysiotherapeut van de President, die het tijdens de verkiezingen vrijdag voor de derde keer tegen hem opneemt.

Politie, legerbusjes en tanks
"Er gaan hier geen Egypte-achtige taferelen plaatsvinden", zei Museveni op zijn laatste persconferentie voor de verkiezingen. "Mijn troepen staan klaar om oproerkraaiers hard aan te pakken". De straten van Kampala zijn de afgelopen weken in toenemende mate ingekleurd door politie, legerbusjes en zelfs tanks. De boodschap is duidelijk: Don't mess with us.

De overheid doet er veel aan om eventueel dissidente geluiden in de kiem te smoren. Afgelopen week nog kregen telecomproviders en ontwikkelingsorganisatie op hun donder van het officiële Communicatiecentrum. Er waren sms'jes verzonden aan Oegandese burgers over de opstand en Egypte en de link met Oeganda. Tot twee dagen na de verkiezingen worden zulk soort boodschappen beloond met een inval van de politie waarbij alle apparatuur in beslag wordt genomen, liet het Communication Centre de opgetrommelde organisaties duidelijk weten.

Gefrustreerde jongeren
"De ingrediënten van de revolutie in de Arabische wereld zijn in uitvergrote vorm terug te vinden in Oeganda", aldus Professor Frederick Golooba-Mutebi, journalist van 'the East-African'. "De jongeren zijn gefrustreerd en gevangen in een web van werkloosheid en slechte leefomstandigheden. De corruptie is enorm en is doorgedrongen tot alle lagen van de bevolking. Genoeg redenen om boos te zijn."

Maar in de straten van Kampala, de hoofdstad van Oeganda, is het rustig. Jongeren hier hebben weinig interesse in politiek. Naast een gebrek aan vertrouwen in het systeem geloven ze niet dat de politiek iets voor hen kan betekenen. Driekwart van de bevolking in het land is onder de dertig. Die groep kan een bepalende factor spelen in de verkiezingen van 18 februari. Toch halen veel hun schouders op voor de nationale stemronde.

"Stemmen? Daar doe ik niet aan", lacht Robert, terwijl hij in zijn zelfgebouwde houten winkeltje een krant pakt en die aan een klant geeft. De houten constructie gaat moeiteloos op in het chaotische geheel van kleuren, geuren, straatverkopers en winkeltjes op de markt van Bugolobi, een groene wijk in het oosten van Kampala. Hoewel Robert (19 jaar) klaagt over slechte publieke dienstverlening zoals de kwaliteit van het onderwijs en kapotte wegen, linkt hij dit niet aan politiek. "Het is er gewoon. Wat kan ik er aan doen?"

Gebrek aan kritische massa
Volgens Professor Muene van the Leadership Centre in Kampala ontbreekt het Oeganda aan een kritische massa. "De elitaire bovenlaag is rijk geworden door loyaliteit aan de overheid. Het merendeel van de bevolking is arm, en totaal gedesillusioneerd in politieke besluitvorming. De kritische massa ontbreekt. Veel mensen hebben nog nooit een computer gezien. Ook is het land, na talloze staatsgrepen en de slepende burgeroorlog in het noorden, oorlogsmoe. Liever de status-quo dan het uitzicht op onzekerheid, is de algemene consensus."

Verwacht wordt dan ook dat Museveni de verkiezingen gewoon weer gaat winnen. Maar revoluties laten zich slecht voorspellen, is de les van Egypte. Zoals Marx ooit zei; "Revolutie komt als een dief in de nacht."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden