Opinie

Benoem een minister van voeding en gezondheid

null Beeld ANP
Beeld ANP

Slechte voeding is een tijdbom onder onze samenleving. Het maakt mensen minder vitaal en op den duur zelfs ziek. Het volgende kabinet zou een minister van voeding en gezondheid moeten aanstellen om deze tijdbom te ontmantelen en daarmee tegelijk de zorg toekomstbestendig te maken.

Zorg staat steevast in de topdrie van belangrijkste verkiezingsthema's. Kabinet-Rutte II kreeg de zorgkosten wel tijdelijk onder controle, maar ons zorgstelsel is niet toekomstbestendig. De uitgaven stijgen sneller dan onze economische groei kan bijbenen. Zorguitgaven verdringen zo andere collectieve uitgaven aan bijvoorbeeld onderwijs en veiligheid. De zorg is ook te veel reparatiezorg en te weinig preventie. Het pijnlijke gevolg is dat steeds meer mensen één of meer chronische ziekten hebben die samenhangen met hun leefstijl, zoals diabetes en chronisch hartfalen.

De ongemakkelijke waarheid is dat niet alleen ouderen, maar ook steeds meer jongeren ongezond zijn door een stapeling van chronische ziekten. Een ongezond dieet en te weinig bewegen is het alom bekende recept voor overgewicht. Minder bekend is wellicht dat dat de kans op diabetes type 2 verhoogt. Diabetes kan weer andere chronische ziekten tot gevolg hebben. Dat wordt met een 'gezellig' woord co-morbiditeit genoemd. In tegenstelling tot wat het woord suggereert, gaat het hier niet om dodelijke ziekten, maar wel om ziekten die de kwaliteit van het leven drastisch aantasten. Los van pijn en ongemak, gaat het ten koste van maatschappelijke participatie.

Barbara Baarsma en Michel van Schaik werken beiden bij de Rabobank. Baarsma is ook hoogleraar Marktwerking en Mededingingseconomie aan de UvA.

Samenwerking is de sleutel

Er is intussen een stortvloed aan concreet bewijs dat voeding in combinatie met beweging een belangrijke sleutel is tot een gezond en vitaal leven. Desondanks weten velen die sleutel niet te vinden. Dat kan en moet beter. Voeding moet een centraal speerpunt worden in het zorgbeleid van het volgende kabinet, waarin ook een minister voor voeding en gezondheid zou moeten zitten. Dat is essentieel om de Nederlandse gezondheidszorg betaalbaar en toegankelijk te houden.

Zorgaanbieders in Nederland hebben te weinig aandacht voor voeding als medicijn en ze ervaren te weinig prikkels voor preventie. Dat geldt ook voor zorgverzekeraars, omdat investeringen in gezonde voeding elders of pas later renderen. Voor voedingsproducenten mag 'gezond' niet langer een holle marketingterm zijn. Banken kunnen hun kennis, netwerken en financiële middelen selectiever inzetten, vooral bij die bedrijven en zorginstellingen die een effectieve bijdrage leveren op het gebied van voeding en gezondheid.

Geen enkele partij kan in z'n eentje het tij keren. Wetenschappers, zorginstellingen, verzekeraars en bedrijfsleven zullen met elkaar moeten vernieuwen. De overheid kan dit aanjagen en waar nodig wet- en regelgeving aanpassen waar die belemmerend werkt. Het laten lonen van preventie met gezonde voeding is een belangrijke taak voor een minister van voeding en gezondheid. Ook kan deze minister de Nederlandse land- en tuinbouw erbij betrekken. Het is een innovatieve sector die hoogwaardige voedingsmiddelen produceert, maar niet altijd zelf de brug naar de gezondheidszorg kan slaan.

Tijdbom

Door zwaar in te zetten op voeding en gezondheid kunnen we de tijdbom onder onze samenleving van ongezond eten en onvoldoende bewegen, ontmantelen. Die tijdbom bedreigt niet alleen de gezondheid en kwaliteit van leven van individuen, maar ook de vitaliteit van onze samenleving en daarmee dus ook onze productiviteit en economische concurrentiekracht.

Zo is een minister van voeding en gezondheid ook een beetje minister van economische zaken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden