Benedictus, Amadeus, Rufus en 'Sancta Susanna'

Benedictus XVI schijnt een groot liefhebber van de muziek van Mozart te zijn. Belangwekkende informatie die in deze zo pontificale week ergens voorbij kwam. De paus en Mozart. Ik kan me zo voorstellen dat wanneer Wolfgang Amadeus en zijn vader Leopold Italiaans moesten spreken ze hetzelfde weeë accent hadden als de Zuid-Duitse Benedictus XVI. Mozart was met zijn vader in 1770 op reis door Italië en mocht in Rome op privé-audiëntie komen bij Clemens XIV. Deze verhief het veertienjarige wonderkind tot ridder van het Gulden Spoor en reikte hem de daarbij behorende versierselen uit: een gouden kruis aan een rood lint, een degen en sporen.

Benedictus XVI zal vast tevreden zijn over de eer waarmee zijn verre voorganger Mozart overlaadde, maar over de godsvrucht van de katholieke Mozart hebben bepaalde biografen zich onlangs nogal laatdunkend uitgelaten. Benedictus XVI leest waarschijnlijk liever de 'heilige' biografie die Alfred Einstein in 1946 publiceerde, maar in zijn spraakmakende Mozart-boek uit 1977 schreef Wolfgang Hildesheimer bijvoorbeeld dat de kerk voor Mozart niet zozeer een gewijde plaats was als wel de plek waar nou eenmaal een orgel stond. Hildesheimer haalt het zinnetje aan dat vrijmetselaar Mozart in het kerkboek van zijn verloofde Konstanze neerschreef ('Wees niet al te vroom...') en herinnert zijn lezer eraan dat de componist tijdens zijn vroege reizen naar Italië zich al kritisch en satirisch over priesters en paters uitliet en dat hij een geestelijke aan zijn sterfbed niet gemist heeft, omdat de kerk als instituut hem totaal niet interesseerde.

De combinatie paus-muziek speelde de afgelopen dagen in meerdere opzichten een opvallende, en natuurlijk niet toevallige, rol. De zwakke, in de microfoon zingende Pavarotti werd in deze krant met de zieke paus Johannes Paulus II vergeleken en popmuzikant Rufus Wainwright droeg afgelopen maandag zijn nummer 'Gay Messiah' op aan de overleden paus. Ik kon helaas niet bij Wainwrights optreden zijn, maar zijn cd 'Want Two' ligt al dagen in mijn cd-speler. Wainwright is een fantastische zanger met een gedegen techniek en een bewonderenswaardige adembeheersing, die in 'Little Sister' in de huid van een demonische Mozart kruipt. Het opera-achtige 'Agnus Dei' zingt hij wonderschoon en integer, maar zijn hoopvolle lied over de komst van een homoseksuele messias zal wel niet op enthousiasme uit Rome kunnen rekenen.

En als het aan een lezer had gelegen dan hadden paus Benedictus XV in 1921 en ik in 2005 de opera 'Sancta Susanna' van Paul Hindemith in de ban moeten doen. 'Schande' had ik volgens deze lezer over dit blasfemische operaatje moeten roepen, maar gelukkig staan staat, kerk en kunst hier nog altijd los van elkaar.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden