Beloningsregels bankiers opnieuw verscherpt

Minister Wopke Hoekstra van financiën (CDA) komt aan op het Binnenhof voor de wekelijkse ministerraad. Beeld ANP
Minister Wopke Hoekstra van financiën (CDA) komt aan op het Binnenhof voor de wekelijkse ministerraad.Beeld ANP

Het vertrouwen in de financiële sector is tien jaar na de financiële crisis nog altijd laag. Dat moet veranderen, schrijft minister Hoekstra van financiën in een brief aan de Tweede Kamer.

Banken en andere financiële instellingen moeten voortaan hun beloningsvoorstellen vooraf voorleggen aan verschillende belanghebbenden. Dat moet voorkomen dat er opnieuw situaties ontstaan zoals begin dit jaar bij ING, toen de bank het salaris van topman Ralph Hamers met 50 procent wilde verhogen. Onder grote maatschappelijke en politieke druk trok de bank dat voorstel toen weer in.

Minister Hoekstra van financiën was destijds al niet te spreken over de gang van zaken, die het vertrouwen in de financiële sector verder zou ondermijnen. Vanochtend stuurde Hoekstra zijn plannen voor de financiële sector voor de komende jaren aan de Tweede Kamer.

De wettelijke verplichting om beloningsvoorstellen voortaan vooraf te bespreken is een suggestie van brancheorganisatie de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB). Die kwam in augustus al met een soortgelijk voorstel, maar pleitte tegelijkertijd voor versoepeling van bestaande beloningsregels.

Salaris terugvorderen

Hoekstra wil van versoepeling niets weten, zo maakt hij duidelijk in zijn brief. Naast de verplichting voortaan vooraf in gesprek te gaan en draagvlak te zoeken voor beloningsvoorstellen bij diverse betrokkenen, bekijkt de minister of het mogelijk is bestuurders van banken een deel van het vaste salaris te laten terugbetalen als de bank een beroep moet doen op staatssteun. Dat is nog geen uitgemaakte zaak, omdat het plan mogelijk stuit op Europese regels die dit verbieden. Pas aan het einde van het eerste kwartaal van 2019 komt de Raad van State met een advies over de wettelijke haalbaarheid.

Hoekstra wil ook de regels voor het verstrekken van bonussen verder aanscherpen. In principe mogen banken maximaal 20 procent van het vaste salaris uitkeren als bonus, maar veel banken maken gebruik van de uitzondering op die regel, ook in situaties waarvoor die niet is bedoeld. De minister toonde zich eerder al geïrriteerd over de manier waarop banken met die uitzondering omgaan, maar wil nu ook wettelijk vastleggen dat de uitzondering alleen geldt voor ‘exceptionele gevallen’, en niet voor medewerkers die interne controlefuncties bekleden of rechtstreeks diensten leveren aan consumenten. Uitzonderingen op de bonusbepaling moeten bovendien gemeld worden bij de toezichthouder, en over vijf jaar wordt de uitzonderingsbepaling geëvalueerd.

Aandelen langer vasthouden

Als banken bestuurders of medewerkers belonen met aandelen, moeten zij die voortaan vijf jaar vasthouden. Daarmee gaat Hoekstra weer een stap verder dan eerdere plannen, die alleen voor bestuurders zouden gelden. Volgens de minister is de maatregel erop gericht om de belangen van bestuurders en medewerkers in lijn te krijgen met die van de onderneming op lange termijn, en de prikkel om op korte termijn de koers omhoog te jagen weg te nemen.

De agenda van Hoekstra bevat daarnaast plannen om de schulden van huishoudens te verminderen, witwassen in de sector tegen te gaan en innovatie en duurzaamheid aan te jagen. De meeste van die plannen zijn nog weinig concreet, en bestaan vooral uit bewustwordingscampagnes en het scherper uitvoeren van bestaand toezicht door bijvoorbeeld De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten.

‘Vertrouwen versterken’

De NVB neemt de voorstellen op het gebied van beloningen ter kennisgeving aan, zo blijkt uit een reactie, maar onderschrijft wel de ambitie van de minister om de sector stabieler en meer integer te maken. “De sector staat er tien jaar na de crisis sterker voor en tegelijk is er nog veel werk te verzetten,” zegt NVB-voorzitter Chris Buijink. “Een belangrijke uitdaging betreft het versterken van het publiek en politiek vertrouwen.”

De NVB vraagt specifiek aandacht voor een aantal belastingmaatregelen die Hoekstra wil nemen. Zo wordt de aftrekbaarheid van rente voor banken voor een deel verminderd, als zij zich met veel vreemd vermogen financieren. De NVB stelt dat dit de lastendruk in de sector zal verhogen, en wijst erop dat ‘een goed vestigingsklimaat voor financiële ondernemingen in Nederland van cruciaal belang is’, mede met het oog op de aanstaande Brexit.

Lees ook:

Iedereen is boos op ING, hoe verdedigt de bank 50 procent meer salaris voor de topman?

ING wilde het salaris van topman Ralph Hamers met 50 procent verhogen. Resultaat: iedereen boos.

Kabinet bestudeert mogelijkheden om topinkomens bij banken te beperken

Het kabinet liet al eerder weten de beloningsregels voor banken te willen aanscherpen, na het debacle rond de salarisverhoging bij ING.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden