Beller ziet clown op éénwieler niet langsgaan

Bellende autobestuurders rijden nog beroerder dan aangeschoten chauffeurs. Dat bleek al in de rijsimulator, al geloofden deelnemers het zelf niet: ze letten toch goed op. Maar nieuw onderzoek bewijst dat je aandacht onvermijdelijk in je mobiel gaat zitten: zozeer dat je een bont uitgedoste clown op een éénwieler niet voorbij ziet komen.

Driekwart van de studenten die de campus overstaken, zag onder het bellen de rakelings passerende clown niet. Niet-bellende passanten, met of zonder muziek in hun oor, merkten hem veel eerder op.

In Applied Cognitive Psychology beschrijven de onderzoekers ook de gang van de bellers: langzaam en waggelend, terwijl ze in vertrouwde omgeving liepen. Bekenden zagen ze ook al niet. In het jargon heet dit inattentional blindness, bekend van de proef waarbij toeschouwers tijdens een basketbalwedstrijd een man in een gorillapak niet opmerkten. Blijkbaar beschikken we bellend maar over één portie aandacht.

Hij kan niet rennen, springen of zwemmen. En een vechtersbaas is het evenmin. Oreophrynella niger, een kikkertje uit Venezuela, kreeg weinig wapens mee om zich tegen belagers te redden, maar heeft een magnifieke reddingsstrategie ontwikkeld. Hij vouwt de poten onder zijn lijf, trekt de kop in en vormt zo een balletje dat zich vanaf de tafelbergen naar beneden laat rollen.

Op goed geluk natuurlijk, met als eindstation hopelijk een veilige spleet. Bij pech landt hij in diep water, en verdrinkt. Maar alles beter dan de klauwen van de tarantula's die dit kikkertje bedreigen. Britse cameralieden filmden de wonderlijke ontsnapping die het dier blijkbaar niet te ernstig verwondt. Het is net een losgeraakte kiezelsteen, vandaar de naam kiezelsteenkikker.

Baby’s van vijf maanden hebben al in de gaten of ze de stem van een mens of de kreten van een aap horen. Ook nooit eerder gehoorde mensentaal dichten ze toe aan de medemens, en niet aan een aap. Het is noodzaak om vroeg soortgenoten van gevaarlijke ’vreemde snuiters’ te onderscheiden, opperen psychologen in de PNAS.

Baby’s herkennen al snel emoties in een stem, maar daarmee stond nog niet vast dat ze ook de juiste stem aan de juiste soort toeschrijven. De psychologen lieten de kinderen daarom onbekende mensenpraat –Japanse woorden– en kreten van makaken horen. En ze lieten van allebei foto’s zien, in de hoop dat de baby’s langer naar foto’s keken die bij het juiste geluid hoorden. Dat deden ze: mensenpraat hoorde bij mensengezicht, apenkreet bij makaak. Maar gekwaak konden ze niet plaatsen: ze tuurden even lang naar mens als naar eend. En ze herkennen alleen de sprekende mens: ons gelach kan volgens de baby’s net zo goed van een makaak als van een mens komen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden