Believers

Zelf noemden de kwakzalverijbestrijders hun flash mob action een ’groot succes’. Afgelopen zaterdag verzamelden ze zich aan de Amsterdamse Torensluis bij het beeld van Multatuli. Heel toepasselijk. De beroemde vrijdenker was immers ooit een van de eerste leden van de Vereniging tegen de Kwakzalverij. Doel van het samenzijn: door het innemen van indrukwekkende overdoses aantonen dat homeopathische middelen consumentenbedrog zijn.

Alleen al de aankondiging bezorgde menigeen een rood waas voor ogen. De verzamelde homeopatenverenigingen lieten daags ervoor een persbericht uitgaan waarin ze de uitkomst op hoge toon bij voorbaat in twijfel trokken. Bij IOCOB (’grootste objectieve website voor complementaire en alternatieve geneeskunde’) heette het dat de protestactie getuigde van ’hersenversmalling op een essentiële plaats’. En een zesregelig berichtje op de debatsite Joop.nl genereerde zevenhonderd, reacties – een score die zelfs een gepeperd item over de duivelse streken van Geert Wilders er zelden haalt.

Het was naar ik begrijp een vrolijke boel, daar bij de Torensluis. Net als trouwens in steden elders ter wereld, waar die dag dezelfde manifestatie plaatsvond. De deelnemers schonken hun bekertjes vol met arsenicum en slangengif, verdund volgens homeopathische richtlijnen. Ze toostten ’op de wetenschap en het gezonde verstand’. Sloegen de inhoud achterover. En niemand werd ziek, zwak of misselijk.

Toch is een ’groot succes’ misschien wat veel gezegd. Of de actie indruk maakte op de alternatieve believers waag ik bijvoorbeeld te betwijfelen. Die bezitten namelijk een bijzonder talent. Op miraculeuze wijze slagen zij er steevast in om nimmer op de tegenargumenten in te gaan. Zeker niet op internet.

Zo mogen zij er graag aan herinneren dat ook reguliere medicatie dikwijls faalt (’Ze noemen medicijnen geneesmiddelen, terwijl er geen hond beter van wordt!’). Minstens zo favoriet is wijzen op de schadelijke bijwerkingen van gewone medicijnen (’Slachtoffers zijn er in groten getale!’). En beseffen wij wel dat de heren doktoren zélf medische missers op hun geweten hebben? Nou dan.

Het zijn stuk voor stuk fraaie varianten op de zogeheten jij-bak. Alsof negatieve elementen binnen verschijnsel A per definitie betekenen dat verschijnsel B boven elke kritiek verheven dient te zijn. Alsof er ook maar één regulier arts rondloopt die ontkent dat de medische wetenschap gruwelijke vergissingen maakt. Alsof niet elke echte geneeskundige meteen zal beamen dat hij Onze Lieve Heer zelve niet is.

De alternatieve adepten houden zich doof. Zij zijn er bovendien van overtuigd dat kwakzalverijbestrijders zich laten leiden door heel andere belangen. Iedereen wéét immers dat Big Pharma – het oppermachtige farmaceutisch industrieel complex – achter de schermen aan de touwtjes trekt? Nou dan.

In werkelijkheid zien de meeste Nederlandse zorgverzekeraars er geen been in om homeopathische geneeswijzen ruimhartig te vergoeden. Vindt Europa het onnodig om homeopathische middelen aan dezelfde strenge eisen te onderwerpen als reguliere medicijnen. En mogen westerse homeopaten hun evangelie tot diep in Afrika brengen, waar ze hersenvliesontsteking en andere ernstige aandoeningen met hun korreltjes te lijf gaan.

’Misdadige praktijken’, noemde een epidemioloog dat vorig jaar in Medisch Contact. Hij heeft gelijk.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden