Belgen zeggen Fyra voorgoed vaarwel

NS voor het blok gezet om definitief te stoppen met ooit zo prestigieuze trein

DORIEN PELS EN BART ZUIDERVAART

De Belgische Spoorwegen stoppen definitief met de Fyra. Topman Marc Descheemaecker van de NMBS maakte gisteren tijdens een persconferentie in Brussel gehakt van de flitstreinen van de Italiaanse firma AnsaldoBreda.

Hij illustreerde zijn vernietigende betoog met foto's van loshangende deuren, losgerukte stroomkabels en van een verbogen deel van het dak. De treinen hadden al na een maand op verschillende cruciale plekken roestvorming, de remmen blijken niet geschikt voor snelheden boven de 160 kilometer per uur en in de werkplaats brak spontaan brand in het onderstel uit.

Descheemaecker citeerde uit onderzoeken die gedaan zijn in samenwerking met de Nederlandse Spoorwegen. De NS hadden die pas half juni openbaar willen maken. In een reactie laat een woordvoerder weten nog steeds aan die planning vast te houden. Het lijkt, gezien de belabberde technische staat van de toestellen, uitgesloten dat Nederland straks besluit door te gaan met de Fyra.

Sinds de treinen op 17 januari aan de kant staan, doen tientallen monteurs in de werkplaats in Amsterdam dag en nacht onderzoek naar alle mankementen. De treinen reden toen net een maand over de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam en Brussel. Nederland heeft al negen van de zestien bestelde treinen in gebruik genomen. Op dit moment zijn slechts twee daarvan nog in staat om testritten te rijden. De rest is zelfs daarvoor al te gammel, zei Descheemaecker.

De Belgische spoorwegen krijgen zeker het voorschot van 37 miljoen euro terug, zegt de topman. Desondanks dreigt een grote financiële strop: zowel Nederland als België heeft al vele miljoenen euro's in het project geïnvesteerd. Of dat geld terug te halen valt bij het noodlijdende AnsaldoBreda, is uiterst onzeker.

Om reizigers tegemoet te komen, heeft Descheemaecker de hulp ingeroepen van de Franse Thalys en de Britse Eurostar. Nu al rijdt de Thalys negen keer per dag tussen Amsterdam en Parijs; dat zou uitgebreid moeten worden naar twaalf. De NMBS heeft aan Eurostar gevraagd de dienstregeling tussen Londen en Brussel uit te breiden naar Amsterdam. Ook moet de intercity die nu tussen Den Haag en Brussel rijdt over het gewone spoor vaker gaan rijden.

Het lijkt erop dat Nederland is overvallen door het drastische besluit van de zuiderburen. Staatssecretaris Wilma Mansveld (infrastructuur) was kort voor de persconferentie van de NMBS op de hoogte gebracht, zei ze gistermiddag. Ze houdt vast aan de oorspronkelijke afspraak om 'medio juni' meer duidelijkheid te geven over de toekomst van de Fyra in Nederland.

De druk op Mansveld om eerder een beslissing te nemen, is groot. Diverse oppositiepartijen roepen haar komende week naar de Tweede Kamer voor opheldering. Stientje van Veldhoven (D66) vermoedt dat België eenzijdig de knoop heeft doorgehakt. "Ik had verwacht dat NMBS en de NS samen een beslissing zouden nemen. Deze berichten roepen veel vragen op. Wat betekent dit voor de reiziger?"

Verklaring Fyra
De Italiaanse Fyra-firma AnsaldoBreda zegt met verwarring en teleurstelling de aankondiging van NMBS te hebben vernomen.

"Er zijn op dit moment nog geen officiële berichten van de NMBS tot ons gekomen. Op grond van de analyses die tot nu toe zijn gedaan en de inspanningen die zijn ondernomen door AnsaldoBreda konden we niet vermoeden dat dit besluit zou vallen. Dit staat haaks op de vele ontmoetingen die we op verschillende niveaus hebben gehad en waar altijd ook Belgische technici bij aanwezig waren. Het lijkt erop dat de redenen voor het afbreken van het contract niet technisch zijn, maar een ander karakter hebben. De aankondiging is een belediging voor tientallen Nederlandse, Belgische en Italiaanse werknemers die al weken in touw zijn. Hun professionaliteit en ervaring worden te kijk gezet." .

undefined

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden