Belastingplan Trump vindt doorgang, maar volgende horde wacht in Senaat

Afgevaardigde Kevin Brady van Texas (Republikein, links) en Paul Ryan, voorzitter van het Huis van Afgevaardigden (rechts), vieren het aannemen van de belastinghervorming op het Capitool in Washington.  Beeld AFP
Afgevaardigde Kevin Brady van Texas (Republikein, links) en Paul Ryan, voorzitter van het Huis van Afgevaardigden (rechts), vieren het aannemen van de belastinghervorming op het Capitool in Washington.Beeld AFP

Aangemoedigd door president Donald Trump, die er speciaal voor naar het Congres toe kwam, hebben de Republikeinen donderdag hun belastingplan door het Huis van Afgevaardigden geloodst.

Ze roemden het als de meest ingrijpende belastinghervorming in meer dan dertig jaar tijd, en één waar gewone Amerikanen flink van zullen profiteren. Maar volgens de Democraten, en onafhankelijke analyses, zijn het vooral de rijkere Amerikanen en de bedrijven die ervan zullen gaan profiteren. Het plan moet nog door in de Senaat.

Tijdens de verkiezingscampagne vorig jaar beloofden de Republikeinen dat bedrijven voortaan nog maar 20 procent winstbelasting zouden betalen, in plaats van 35 procent. Voor particulieren zou de belasting lager worden, en eenvoudiger: een aangifte zou nog maar een half A4-tje beslaan.

En voor veel Amerikanen kan dat inderdaad zo uitpakken, omdat ze, als het allemaal doorgaat, volgend jaar een grote standaardaftrek krijgen, die allerlei aftrekposten vervangt. Maar er zijn ook groepen die daar nadeel van ondervinden: gezinnen met veel kinderen, of met een hoge hypotheek, of wonend in een staat met een hoge onroerendgoedbelasting.

Campagnebeloftes

Daar tegenover lijdt het geen twijfel dat rijke Amerikanen van de nieuwe regels profiteren, inclusief president Trump zelf. Volgens het onpartijdige bureau dat voor het Congres belastingwetten doorrekent, komt de totale belastingverlaging de komende tien jaar voor de helft ten goede aan de rijkste 1 procent.

De Democraten hameren daar elke dag op, en uit de opiniepeilingen blijkt dat ze daarmee een gevoelige snaar raken bij de kiezers: volgens een recente peiling is nog maar 25 procent voorstander van het plan.

Toch doen de Republikeinen hun uiterste best het nog dit jaar aangenomen te krijgen. Als de belastinghervorming er niet doorkomt, na het eerder mislukken van het afschaffen van het zorgstelsel Obamacare, zouden ze het jaar afsluiten zonder een van hun grote campagnebeloftes te hebben waargemaakt, ondanks meerderheden in het Congres en een president van hun partij in het Witte Huis.

Trump reisde af naar het Capitool om de stemming over de belastinghervorming bij te wonen. Beeld Getty Images
Trump reisde af naar het Capitool om de stemming over de belastinghervorming bij te wonen.Beeld Getty Images

De Republikeinse kiezers zouden dan weinig reden hebben nog in hun beloften te geloven en in november volgend jaar, bij de Congresverkiezingen, misschien wel massaal thuisblijven.

Om wet te worden, moet het plan ook door de Senaat worden goedgekeurd. Maar daar is een eigen versie in de maak, die op belangrijke punten afwijkt van de versie van het Huis.

Open doel

Het meest in het oog springt de afschaffing in die belastingwet van boetes voor wie zich niet verzekert tegen ziektekosten. Die boete moet mensen stimuleren zich te verzekeren. Langs een achterdeur wordt zodoende alsnog een van de hoekstenen van Obamacare, de verplichte zorgverzekering, onderuit gehaald.

Dat is politiek riskant: de Republikeinen hebben in de Senaat maar een meerderheid van twee zetels, en minstens één senator, Susan Collins uit Maine, heeft zich al tegen die zet uitgesproken.

Maar de leiding in de Senaat houdt er aan vast, want als minder mensen zich verzekeren, hoeft de overheid minder subsidie op de premies te leggen die mensen met lage inkomens betalen, en alleen dan is er voldoende financiële ruimte voor alle belastingverlichtingen die de Republikeinse senatoren in de wet willen hebben.

Zelfs met die maatregel in de versie van de Senaat dreigt die nog te duur te worden. Daarom staat er ook in dat de belastingverlaging voor bedrijven permanent is, maar voor particulieren in 2027 afloopt.

Voor de Democraten is dat een kans voor open doel: “Voor multinationals worden de cadeautjes in steen gebeiteld, met inkt geschreven, vastgeketend en de sleutel weggegooid”, zei senator Ron Wyden. “Maar niet voor de middenklasse.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden