Belastingdienst soms te goed van vertrouwen

controle - Acht bedrijven die een belastingparadijs gebruikten behielden bij controleurs van de fiscus toch het vertrouwen.

Acht bedrijven die voorkomen in de Panama Papers blijken onder een speciale, lichte vorm van toezicht van de Belastingdienst te staan. Dat stelt het ministerie van financiën na vragen van het platform voor onderzoeksjournalistiek Investico. De fiscus heeft bijna een jaar na het bekend worden van de informatie nog altijd geen idee of de bedrijven daarmee afspraken met de fiscus hebben geschonden. "Het onderzoek loopt nog", aldus Financiën.


De kwestie is pijnlijk voor de Belastingdienst, aangezien het volledig vertrouwt op de gegevens die de bedrijven aanleveren. Om in aanmerking te komen voor het zogeheten 'horizontale toezicht' moeten bedrijven beloven alle relevante fiscale informatie met de fiscus te delen. Wie eenmaal onder horizontaal toezicht valt, krijgt nauwelijks nog controles of boekenonderzoeken.


Het vertrouwen dat de basis van het horizontaal toezicht vormt staat in contrast met de geheimhouding die particulieren en bedrijven vaak zoeken in belastingparadijzen. De Panama Papers slaan op publicaties over de administratie van het Panamese juridisch advieskantoor Mossack Fonseca, dat vennootschappen opzet in belastingparadijzen. Naast het feit dat in die landen doorgaans geen belasting wordt geheven blijven de bezittingen uit het zicht van de fiscus. Twee maanden geleden uitten inspecteurs en experts in berichtgeving in Trouw en Ivestico al flinke kritiek op horizontaal toezicht. Ger Fuchs, oud-directeur grote ondernemingen bij de Belastingdienst, typeerde dit toezicht als 'naïef en onverantwoord'. "Ik heb nog nooit een groot bedrijf gezien dat niet fraudeert."


Volgens Pieter Omtzigt, woordvoerder fiscale zaken van het CDA, is het problematisch als zou blijken dat de fiscus niet op de hoogte was van deze informatie. "Als de informatie niet bekend was bij de Belastingdienst en het wél ging om fiscaal relevante informatie, dan dient de belasting in beginsel het horizontaal toezicht te beëindigen."


In 2013 vond de Belastingdienst ook al een bedrijf onder horizontaal toezicht na publicaties over een eerder datalek, Offshore Leaks. Dat bedrijf heeft volgens Financiën 'op eigen initiatief zijn structuur aangepast'. De Belastingdienst zag geen aanleiding om dit bedrijf weer onder regulier toezicht te plaatsen.


Inmiddels heeft de Belastingdienst 411 belastingplichtigen geïdentificeerd in de Panama Papers, zo blijkt uit gisteren vrijgegeven cijfers. 60 procent daarvan betreft mkb'ers, 25 procent particulieren en 15 procent grote bedrijven, aldus de fiscus. Nog eens 272 links met Nederland worden nog nader onderzocht.


Aan 194 belastingplichtigen zijn al brieven gestuurd, en van de 105 reacties daarop bevestigen de meeste gevallen de relatie met de Panama Papers, zo meldt de Belastingdienst. De meesten van hen zeggen echter dat het opzetten van een structuur in belastingparadijzen nooit volledig is gelukt, en inmiddels alweer gestopt is. De Belastingdienst onderzoekt in die gevallen of dat klopt.


De fiscus heeft inmiddels ruim 1,5 miljoen euro aan aanslagen opgelegd naar aanleiding van de Panama Papers.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden